Llangïan

Oddi ar Wicipedia
Neidio i: llywio, chwilio
Eglwys Cian Sant, Llangian.
Bedd Melus y meddyg, Llangian.

Mae Llangïan yn bentref ar Benrhyn Llŷn yng Ngwynedd, gerllaw Afon Soch a fymryn i'r gogledd-orllewin o Abersoch. Enillodd y pentref wobr y pentref taclusaf yng Nghymru nifer o weithiau yn ystod y 1950au a'r 1960au.[angen ffynhonnell]

Hanes[golygu]

Mae'r eglwys yn gysylltiedig â theulu Nanhoron, ac mae cofeb ynddi i'r Capten Timothy Edwards a fu farw o dwymyn ar fwrdd llong yn 1780. Rhoddodd ei weddw, Catherine Edwards dir i godi'r Capel Newydd i'r Piwritaniaid cynnar.

Ym mynwent yr eglwys mae carreg fedd o'r 5ed neu'r 6ed ganrif, gydag arysgrif Lladin arni: MELI MEDICI / FILI MARTINI / IACIT. Gellir ei gyfieithu fel "(Carreg) Melus y meddyg, mab Martinus. Mae'n gorwedd (yma)". Mae cael cyfeiriad at broffesiwn yr ymadawedig yn brin iawn ar y cerrig beddi cynnar hyn, a dyma'r unig gyfeiriad at feddyg sydd wedi goroesi o'r cyfnod yma yn Ynysoedd Prydain.

Brodor o Langïan oedd y llenor a'r hynafiaethydd John Jones (Myrddin Fardd).

Llyfryddiaeth[golygu]

  • Lynch, Frances (1995) Gwynedd (A guide to ancient and historic Wales) (Llundain:HMSO) ISBN 0-11-701574-1
  • Parry, Gruffudd (1960) Crwydro Llŷn ac Eifionydd' (Llyfrau'r Dryw)