Gwlad Pwyl

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Gwlad Pwyl
Herb Polski.svg
Rzeczpospolita Polska
Flag of Poland.svg
Math gwladwriaeth sofran, Gwlad Edit this on Wikidata
Enwyd ar ôl Polans Edit this on Wikidata
Prifddinas Warsaw Edit this on Wikidata
Poblogaeth 38,454,576 Edit this on Wikidata
Sefydlwyd
Anthem Mazurek Dąbrowskiego Edit this on Wikidata
Pennaeth llywodraeth Mateusz Morawiecki Edit this on Wikidata
Cylchfa amser CET, UTC+01:00, UTC+2, Europe/Warsaw, CEST Edit this on Wikidata
Nawddsant Adalbert o Brag, Stanislaus o Szczepanów Edit this on Wikidata
Iaith/Ieithoedd
  swyddogol
Pwyleg Edit this on Wikidata
Daearyddiaeth
Rhan o'r canlynol Canolbarth Ewrop, Dwyrain Ewrop Edit this on Wikidata
Arwynebedd 312,683 km² Edit this on Wikidata
Gerllaw Y Môr Baltig, Afon Oder, Afon Neisse, Jizera, Divoká Orlice, Opava, Olza, Orava, Białka, Dunajec, Poprad, Afon Bug Edit this on Wikidata
Yn ffinio gyda Y Weriniaeth Tsiec, Yr Almaen, Yr Wcráin, Slofacia, Belarws, Lithwania, Rwsia Edit this on Wikidata
Cyfesurynnau 52°N 19°E Edit this on Wikidata
Gwleidyddiaeth
Corff gweithredol Cabined Gwlad Pwyl Edit this on Wikidata
Corff deddfwriaethol Senedd Gwlad Pwyl Edit this on Wikidata
Swydd pennaeth
  y wladwriaeth
Arlywydd Gwlad Pwyl Edit this on Wikidata
Pennaeth y wladwriaeth Andrzej Duda Edit this on Wikidata
Swydd pennaeth
  y Llywodraeth
Prif Weinidog Gwlad Pwyl Edit this on Wikidata
Pennaeth y Llywodraeth Mateusz Morawiecki Edit this on Wikidata
LocationPoland.svg
Ariannol
Cyfanswm CMC (GDP) $524,510 million Edit this on Wikidata
CMC y pen $13,863 Edit this on Wikidata
Arian złoty Edit this on Wikidata
Wrth gefn 113,267,368,075 $ (UDA) Edit this on Wikidata
Canran y diwaith 9 ±1 % Edit this on Wikidata
Cyfartaledd plant 1.29 Edit this on Wikidata
Mynegai Datblygiad Dynol 0.843 Edit this on Wikidata

Gweriniaeth yng nghanolbarth Ewrop yw Gweriniaeth Gwlad Pwyl neu Gwlad Pwyl. Mae'n ffinio ar Yr Almaen yn y gorllewin, Gweriniaeth Tsiec a Slofacia yn y de, Yr Wcráin a Belarws yn y dwyrain, a Lithwania a Rhanbarth Kaliningrad, sy'n rhan o Rwsia, yn y gogledd. Mae Gwlad Pwyl ar lan y Môr Baltig. Warszawa (Warsaw) yw'r brifddinas. Mae Gwlad Pwyl yn Yr Undeb Ewropeaidd ac yn aelod o NATO.

Daearyddiaeth[golygu | golygu cod y dudalen]

Searchtool.svg
Prif erthygl: Daearyddiaeth Gwlad Pwyl

Mae'r rhan fwyaf o Wlad Pwyl yn wastatir a thir isel, ac yn rhan o Wastatir Mawr Ewrop. Yn y gogledd ymestynna Gwastatir Arfordirol y Baltig ar hyd yr arfordir â'r Môr Baltig. Yn yr ardal hanesyddol a elwir Pwyl Fechan mae tiroedd uwch a llwyfandir a leolir i'r gogledd o Fynyddoedd Sudety yn y de-orllewin a'r Carpatiau yn y de-ddwyrain. Saif yr ardal o'r Carpatiau a elwir y Tatra ar y ffin â Slofacia, a dyma copa uchaf Gwlad Pwyl, Mynydd Rysy (2499 m). Prif afonydd y wlad yw'r Vistula a'r Oder.

Hanes[golygu | golygu cod y dudalen]

Searchtool.svg
Prif erthygl: Hanes Gwlad Pwyl

Economi[golygu | golygu cod y dudalen]

Searchtool.svg
Prif erthygl: Economi Gwlad Pwyl

Mae economi Gwlad Pwyl yn gymysgedd o ddiwydiannau cynradd ac eilaidd. Tyfir rhyg, gwenith, haidd, ceirch, tatws, a betys siwgr. Yn ardal Silesia mae'r ardal lo gyfoethocaf yn Ewrop. Prif ddiwydiannau eilaidd y wlad yw adeiladu llongau, gweithgynhyrchu ceir, peiriannau ac offer trydanol, prosesu bwyd, a tecstilau.

Demograffeg[golygu | golygu cod y dudalen]

Yn hanesyddol, bu'r diriogaeth sydd heddiw o fewn ffiniau Gwlad Pwyl yn gartref i nifer o grwpiau ethnig. Cafodd y boblogaeth Iddewig ei difa bron yn gyfangwbl yn yr Holocost, a chafodd y niferoedd uchel o Almaenwyr ethnig eu gyrru allan o'r wlad wedi diwedd yr Ail Ryfel Byd. Bellach, mae Pwyliaid ethnig yn cyfrifo am 98% o'r boblogaeth, ac Almaenwyr yn cyfrifo am ryw 1% arall.

Pwyleg yw iaith y wlad. Mae'n perthyn i'r gangen orllewinol o deulu'r ieithoedd Slafonaidd.

Diwylliant[golygu | golygu cod y dudalen]

Searchtool.svg
Prif erthygl: Diwylliant Gwlad Pwyl

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

Wiktionary-logo-cy.png
Chwiliwch am Gwlad Pwyl
yn Wiciadur.