Rheolaeth awdurdod

Oddi ar Wicipedia
(Ailgyfeiriad oddi wrth Awdurdod)
Neidio i: llywio, chwilio

O fewn byd y llyfrgell, rheolaeth awdurdod (Saesneg: authority control) ydy'r broses sy'n rhoi trefn ar gatalogi gwybodaeth drwy wahaniaethu rhwng fwy nag un person, lle, peth, syniad ayb o'r un enw a diffinio eitem arbennig mewn modd unigryw.[1][2] Daw'r enw o'r broses o 'awdurdodi' enwau pobl, llefydd, pethau, syniadau ayb i gategori arbennig.[3][4][5] Mae'r awdurdod yn unigryw i'r person neu'r peth, yn fath o ddynodwr neu ID ac yn cael ei roi mwn modd cyson drwy'r catalog cyfan.[6] Mae'r Awdurdod yn 'siarad' neu'n croesweithio gyda data cyffelyb, gan ddolennu a chroesgyfeirio.[6][7] Mae pob pennawd yn disgrifio'n fras ei sgop a'i ddefnydd ac yn helpu'r llyfgellydd i sicrhau mynediad rhwydd a chyfeillgar gan y defnyddiwr i fewn i'r wybodaeth a geisir.[8][9]

Rheolaeth awdurdod ar y Wicipedia Cymraeg[golygu | golygu cod y dudalen]

Tadogwyd erthyglau mewn dull arbennig a rydd i'r darllenydd wybodaeth arbennig o ffynonellau megis: Dynodwr Enw Rhyngwladol Safonol neu ORCID. Er enghraifft, ar waelod yr erthygl ar Saunders Lewis gwelir manylion fel hyn:

Awdurdod.PNG

Gellir canfod pob erthygl sydd â rheolaeth awdurdod wrth ei droed drwy agor y Categori:Tudalennau gyda gwybodaeth Awdurdod

Gweler hefyd[golygu | golygu cod y dudalen]

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. Block, Rick J. 1999. “Authority Control: What It Is and Why It Matters.”, adalwyd 30 Medi 2006
  2. "Why Does a Library Catalog Need Authority Control and What Is". IMPLEMENTING AUTHORITY CONTROL. Unol Daleithiau: Vermont Department of Libraries. 2003. http://libraries.vermont.gov/sites/libraries/files/tsu/lesson1authority.htm. Adalwyd 2013-07-19.
  3. "auctor [sic; see note below] (search term)". Online Etymology Dictionary. Douglas Harper. 2013. http://www.etymonline.com/index.php?allowed_in_frame=0&search=auctor&searchmode=none. Adalwyd 2013-07-19. "author (n) c.1300, autor "father," from O.Fr. auctor, acteor "author, originator, creator, instigator (12c., Mod.Fr. auteur), from L. auctorem (nom. auctor) ... --
    authority (n.) early 13c., autorite "book or quotation that settles an argument," from O.Fr. auctorité "authority, prestige, right, permission, dignity, gravity; the Scriptures" (12c.; Mod.Fr. autorité), ... (see author). ..."
  4. "authority (control)". Memidex. 7 Rhagfyr 2012. http://www.memidex.com/authority+control. Adalwyd 2012-12-07. "Etymology ... autorite "book or quotation that settles an argument", from Old French auctorité..."
  5. "authority". Merriam-Webster Dictionary. 7 Rhagfyr 2012. http://www.merriam-webster.com/dictionary/authority?show=0&t=1354895338. Adalwyd 2012-12-07. "See "Origin of authority" -- Middle English auctorite, from Anglo-French auctorité, from Latin auctoritat-, auctoritas opinion, decision, power, from auctor First Known Use: 13th century..."
  6. 6.0 6.1 "Authority Control at the NMSU Library". United States: New Mexico State University. 2007. http://lib.nmsu.edu/depts/techsvs/authoritycontrol.shtml. Adalwyd November 25, 2012.
  7. "Authority Control in the Card Environment". IMPLEMENTING AUTHORITY CONTROL. Unol Daleithiau: Vermont Department of Libraries. 2003. http://libraries.vermont.gov/sites/libraries/files/tsu/lesson2card.htm. Adalwyd 2013-07-19.
  8. Kathleen L. Wells of the University of Southern Mississippi Libraries (25 Tachwedd 2012). "Got Authorities? Why Authority Control Is Good for Your Library". Tennessee Libraries. http://www.tnla.org/displaycommon.cfm?an=1&subarticlenbr=44.
  9. "Cataloguing authority control policy". National Library of Australia. November 25, 2012. http://www.nla.gov.au/policy-and-planning/authority-control. "The primary purpose of authority control is to assist the catalogue user in locating items of interest."