Llannerch-y-medd

Oddi ar Wicipedia
Neidio i: llywio, chwilio

Cyfesurynnau: 53°19′52″N 4°22′37″W / 53.331°N 4.377°W / 53.331; -4.377

Llannerch-y-medd
Llanerchymedd station, Anglesey. - geograph.org.uk - 75729.jpg
The disused Llannerch-y-medd station
Llannerch-y-medd is located in Ynys Môn
Llannerch-y-medd

 Llannerch-y-medd yn: Ynys Môn
Poblogaeth 1,360 [1]
Cyfeirnod grid yr AO SH419841
Cymuned Llannerch-y-Medd
Sir Ynys Môn
Sir seremonïol Gwynedd
Gwlad Cymru
Gwladwriaeth sofran Y Deyrnas Unedig
Tref bost LLANERCHYMEDD
Rhanbarth cod post LL71
Cod deialu 01248
Heddlu Gogledd Cymru
Tân Gogledd Cymru
Ambiwlans Cymru
Senedd yr Undeb Ewropeaidd Cymru
Senedd y DU Ynys Môn
Cynulliad Cymru Ynys Môn
Rhestr llefydd: y DU • Cymru • Ynys Môn
Llannerch-y-medd

Pentref a chymuned ar Ynys Môn yw Llannerch-y-medd (hefyd Llannerchymedd). Fe'i lleolir ger Llyn Alaw, yng nghanol yr ynys. Am ganrifoedd bu'n adnabyddus am Ffair Llannerch-y-medd a denai gwerthwyr a phrynwyr o bob rhan o'r ynys.[2]

Mae ysgol gynradd, siop gyffredin, siop flodau a siop sglodion yn Llannerch-y-medd. Mae hefyd glwb ieuenctid a pharc.

Tarddiad yr enw[golygu | golygu cod y dudalen]

Mae dwy ran i'r enw: llannerch sy'n golygu "lle agored wedi ei glirio" a medd, sef diod alcoholaidd wedi'i gwneud o fêl); mae'n bosib fod yn yr ardal, felly, ddigon o wenynwyr yn y gorffennol.[3]

Clorach[golygu | golygu cod y dudalen]

Searchtool.svg
Prif erthygl: Clorach

Tua milltir a hanner i'r dwyrain o'r pentref ceir hen blasty Clorach (fferm heddiw), a fu'n gartref i Gwilym ap Tudur a chyrchfa i'r beirdd yn yr Oesoedd Canol Diweddar. Yn ôl traddodiad llên gwerin a ysbrydolodd gerdd gan Syr John Morris-Jones, arferai'r seintiau cynnar 'Seiriol Wyn' a 'Chybi Felyn' gyfarfod bob wythnos yng Nghlorach am ei fod yng nghanol yr ynys. Lewis Morris yw'r cyntaf i sôn am hynny, yn y 18fed ganrif. Gan fod Seiriol yn cerdded â'r haul ar ei gefn yno ac yn ôl arhosodd ei wyneb yn wyn, ond y gwrthwyneb yn achos Cybi gan droi ei wyneb yn felyn.

Pobl o Lannerch-y-medd[golygu | golygu cod y dudalen]

Cyfrifiad 2011[golygu | golygu cod y dudalen]

Yng nghyfrifiad 2011 roedd y sefyllfa fel a ganlyn:[4][5][6]

Cyfrifiad 2011
Poblogaeth cymuned Llannerch-y-medd (pob oed) (1,360)
  
100%
Y nifer dros 3 oed sy'n siarad Cymraeg (Llannerch-y-medd) (952)
  
73.8%
:Y ganran drwy Gymru
  
19%
Y nifer sydd wedi'u geni yng Nghymru (Llannerch-y-medd) (999)
  
73.5%
:Y ganran drwy Gymru
  
73%
Y nifer dros 16 sydd mewn gwaith (Llannerch-y-medd) (207)
  
36.5%
:Y ganran drwy Gymru
  
67.1%

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. Gwall cyfeirio: Tag <ref> annilys; ni osodwyd unrhyw destun ar gyfer y 'ref' census2001
  2. Dafydd Wyn William, 'Ffair, Marchnad a Phorthmyn', yn Atlas Môn (Llangefni, 1972).
  3. Melville Richards, 'Enwau Lleoedd', yn Atlas Môn (Llangefni, 1972).
  4. "Ystadegau Allweddol ar gyfer Cymru". Swyddfa Ystadegau Gwladol. http://www.ons.gov.uk/ons/rel/census/cyfrifiad-2011/ystadegau-allweddol-ar-gyfer-awdurdodau-unedol-yng-nghymru/stb-2011-key-statistics-for-wales---welsh.html. Adalwyd 2012-12-12.. Poblogaeth: ks101ew. Iaith: ks207wa - noder mae'r canran hwn yn seiliedig ar y nier sy'n siarad Cymraeg allan o'r niferoedd sydd dros 3 oed. Ganwyd yng Nghymru: ks204ew. Diweithdra: ks106ew; adalwyd 16 Mai 2013.
  5. Canran y di-waith drwy Gymru; Golwg 360; 11 Rhagfyr 2012; adalwyd 16 Mai 2013
  6. Gwefan Swyddfa Ystadegau Gwladol; Niferoedd Di-waith rhwng 16 a 74 oed; adalwyd 16 Mai 2013.