Llandyfrydog

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Llandyfrydog
Eglwys Tyfrydog Sant, Llandyfrydog - geograph.org.uk - 1226560.jpg
Math pentref Edit this on Wikidata
Enwyd ar ôl Tyfrydog Edit this on Wikidata
Cysylltir gyda Tyfrydog Edit this on Wikidata
Daearyddiaeth
Sir Ynys Môn Edit this on Wikidata
Gwlad Baner Cymru Cymru
Cyfesurynnau 53.3416°N 4.3389°W Edit this on Wikidata
Gwleidyddiaeth
AC/au Rhun ap Iorwerth (Plaid Cymru)
AS/au Virginia Crosbie (Ceidwadwyr)

Plwyf a phentre bychan yng ngogledd-ddwyrain Ynys Môn yw Llandyfrydog. Gorwedd tua 5 milltir i'r gorllewin o Foelfre a thua 2 filltir i'r dwyrain o Lannerch-y-medd. Mae'r pentref yn rhan o gymuned Rhosybol.

Hanes a hynafiaethau[golygu | golygu cod y dudalen]

Enwir Llandyfrydog ar ôl Sant Tyfrydog (diwedd y 6g?). Ger Clorach, ceir y maen hir Carreg Leidr, a enwir felly am fod dyn a ladratodd Feibl yr eglwys wedi cael ei droi'n garreg am ei gamwedd, yn ôl y chwedl. Bob Nos Nadolig mae'r maen yn fod i symud o amgylch yr eglwys deirgwaith. Hanner milltir i'r gogledd o'r eglwys ceir cromlech Maen Chwyf.[1]

Yn yr Oesoedd Canol roedd plwyf Llandyfrydog yng nghwmwd Twrcelyn. Yn ail hanner y 14g, roedd gan y bardd Gwilym ap Sefnyn, mab y bardd Sefnyn, gyfran o dir yn Llandyfrydog (brodor o Lanbabo, 4 milltir i'r gorllewin, oedd ei dad, yn ôl pob tebyg).

Pobl o Landyfrydog[golygu | golygu cod y dudalen]

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. T. D. Breverton, The Book of Welsh Saints (Cyhoeddiadau Glyndŵr, 2001).