1890au yng Nghymru

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Etholwyd David Lloyd George yn AS am y tro cyntaf yn y 1890au

Mae'r erthygl hon yn sôn am arwyddocâd arbennig y degawd 1890-1899 i Gymru a'i phobl.

Deiliaid[golygu | golygu cod y dudalen]

Clwydfardd

Digwyddiadau[golygu | golygu cod y dudalen]

Celfyddydau a llenyddiaeth[golygu | golygu cod y dudalen]

Gwobrau[golygu | golygu cod y dudalen]

Pedrog yn ei gadair
Ben Davies (sefyll) ac Elfed (eistedd) enillwyr 1894

Eisteddfod Genedlaethol Cymru

Llyfrau newydd[golygu | golygu cod y dudalen]

Enoc Huws.jpg
  • 1896 - Mae'r ffilm newyddion gyntaf erioed i'w saethu ym Mhrydain yn dangos Tywysog a Thywysoges Cymru yn ymweld ag arddangosfa yng Nghaerdydd. Hwn hefyd oedd y darlun symudol cyntaf erioed o'r tywysog.

Cerddoriaeth[golygu | golygu cod y dudalen]

Chwaraeon[golygu | golygu cod y dudalen]

Genedigaethau[golygu | golygu cod y dudalen]

Cae'r Gors, lle ganwyd Kate Roberts
Aneurin Bevan yng Nghorwen, 1952

Marwolaethau[golygu | golygu cod y dudalen]

Love Jones Parry
Cofgolofn Thomas Edward Ellis yn Y Bala.

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. "Edward VII (1841–1910), king of the United Kingdom of Great Britain and Ireland, and the British dominions beyond the seas, and emperor of India". Oxford Dictionary of National Biography. doi:10.1093/ref:odnb/32975. Cyrchwyd 2020-03-24.
  2. "Alexandra [Princess Alexandra of Denmark] (1844–1925), queen of the United Kingdom of Great Britain and Ireland, and the British dominions beyond the seas, and empress of India, consort of Edward VII". Oxford Dictionary of National Biography. doi:10.1093/ref:odnb/30375. Cyrchwyd 2020-03-24.
  3. "GRIFFITH, DAVID ('Clwydfardd' 1800 - 1894), bardd eisteddfodol ac archdderwydd | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  4. "WILLIAMS, ROWLAND ('Hwfa Môn'; 1823 - 1905), gweinidog gyda'r Annibynwyr | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  5. "JONES, THOMAS TUDNO, ('Tudno'; 1844 - 1895) | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  6. "ROBERTS, JOHN JOHN ('Iolo Caernarfon'; 1840 - 1914), gweinidog gyda'r Methodistiaid Calfinaidd, bardd a llenor | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  7. "WILLIAMS, JOHN OWEN, 'Pedrog,' (1853 - 1932), gweinidog gyda'r Annibynwyr, a bardd | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  8. 8.0 8.1 8.2 8.3 8.4 8.5 "Enillwyr y Goron". Eisteddfod. Cyrchwyd 24 Mawrth 2020.
  9. 9.0 9.1 9.2 9.3 9.4 "Enillwyr y Gadair". Eisteddfod. Cyrchwyd 24 Mawrth 2020.
  10. "WILLIAMS, JOHN CEULANYDD ('Ceulanydd', 1847? - 1899), gweinidog gyda'r Bedyddwyr a llenor | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  11. "DAVIES, BEN (1864 - 1937), gweinidog Annibynnol | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  12. "LEWIS, HOWELL ELVET (ELFED; 1860 - 1953), gweinidog (A); emynydd, bardd | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  13. "LEWIS, LEWIS WILLIAM ('Llew Llwyfo'; 1831 - 1901), bardd, nofelydd, a newyddiadurwr | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  14. "JOB, JOHN THOMAS (1867 - 1938); gweinidog gyda'r Methodistiaid Calfinaidd, emynydd, a bardd | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  15. "EISTEDDFOD CASNEWYDD - Y Drych". Papurau Cymru LlGC. Mather Jones. 1897-08-19. Cyrchwyd 2020-03-24.
  16. "BEALE, ANNE (1816 - 1900), awdures | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  17. "Broughton, Rhoda (1840–1920), novelist". Oxford Dictionary of National Biography. doi:10.1093/ref:odnb/32102. Cyrchwyd 2020-03-24.
  18. "DILLWYN, ELIZABETH AMY (1845 - 1935), nofelydd, diwydiannydd ac ymgyrchydd ffeminyddol | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  19. "EDWARDS, Syr OWEN MORGAN (1858 - 1920), llenor | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  20. "EVANS, BERIAH GWYNFE (1848 - 1927), newyddiadurwr a dramodydd | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  21. "HUGHES, JOHN GRUFFYDD MOELWYN (1866 - 1944), gweinidog gyda'r Methodistiaid Calfinaidd | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  22. "MACHEN, ARTHUR (1863 - 1947) a gyfenwyd yn ARTHUR LLEWELLIN JONES i gychwyn, awdur | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  23. "DAVIES, Syr HENRY WALFORD (1869 - 1941), cerddor | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  24. "PARRY, JOSEPH (1841 - 1903), cerddor | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  25. "ROBERTS, KATE (1891-1985), llenor | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  26. "NOVELLO, IVOR (DAVID IVOR DAVIES cyn 1927; 1893 - 1951), cyfansoddwr, dramodydd, ac actor ar lwyfan a ffilm | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  27. "VALENTINE, LEWIS EDWARD (1893-1986), gweinidog y Bedyddwyr, awdur a chenedlaetholwr | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  28. "BEBB, WILLIAM AMBROSE (1894 - 1955), hanesydd, llenor a gwleidydd | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  29. "JONES, Syr CYNAN (ALBERT) EVANS ('Cynan'; 1895 - 1970), bardd, dramodwr ac eisteddfodwr | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  30. "BEVAN, ANEURIN (1897 - 1960), gwleidydd ac un o sylfaenwyr y Wladwriaeth Les | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  31. "JONES, THOMAS WILLIAM ('TOM') BARWN MAELOR O'R RHOS, (1898-1984), gwleidydd Llafur | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  32. "REES, DOROTHY MARY (1898-1987), gwleidydd Llafur a henadur | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  33. "Jones, David Martyn Lloyd- (1899–1981), Calvinistic Methodist minister". Oxford Dictionary of National Biography (yn Saesneg). doi:10.1093/ref:odnb/46322. Cyrchwyd 2020-03-24.
  34. "Y DIWEDDAR C R M TALBOT AS - Y Drych". Mather Jones. 1890-02-13. Cyrchwyd 2020-03-24.
  35. "MARWOLAETH MR EDMUND SWETENHAM AS - Baner ac Amserau Cymru". Thomas Gee. 1890-03-26. Cyrchwyd 2020-03-24.
  36. "Herbert, Henry Howard Molyneux, fourth earl of Carnarvon (1831–1890), politician". Oxford Dictionary of National Biography. doi:10.1093/ref:odnb/13035. Cyrchwyd 2020-03-24.
  37. "DAVIES, DAVID (1818 - 1890), Llandinam; | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  38. "DAVIES, DAVID CHARLES (1826 - 1891); gweinidog gyda'r Methodistiaid Calfinaidd, diwinydd, esboniwr, ac am gyfnod yn brifathro Coleg Trefeca (1888-91) | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  39. "MARWOLAETH SYR LOVE JONES PARRY - Y Genedl Gymreig". Thomas Jones. 1891-12-23. Cyrchwyd 2020-03-24.
  40. "THOMAS, HUGH OWEN (1834-1891), meddyg esgyrn | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  41. "PRICE, WILLIAM (1800 - 1893), 'dyn od' a hyrwyddwr corff-losgiad | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2020-03-24.
  42. "MARWOLAETH MR JOHN ROBERTS YH - Y Cymro". Isaac Foulkes. 1894-03-01. Cyrchwyd 2020-03-24.