Llanhari
Mae Llanhari yn bentref a chymuned yn Rhondda Cynon Taf (Cyfeirnod OS: ST0080), i'r gogledd-orllewin o Gaerdydd ger Bontyclun. Cloddwyd haearn yn Llanharri cyn belled yn ôl ag adeg y Rhufeiniaid ac oes Elisabeth ac am gyfnod yn ystod y 20fed ganrif roedd y dref yn lleoliad i'r unig gloddfa haearn yng Nghymru. Mae'n bosibl mae'r un enw personol 'Harri' sydd yma a sydd yn y plwyf agos, Llanharan, sef, efallai, Aaron.
Agorwyd y gloddfa yn gynnar yn yr 1900au ond caewyd hi yn 1975; y prif fwyn oedd goethite, a'i defnyddwyd yn y gweithfeydd haearn lleol. Ers i'r gloddfa a'r gweithfeydd gau, mae Llanharri wedi dioddef dirywiad economaidd, yn debyg i nifer o bentrefi Cymru a oedd yn ddibynadwy ar ddiwydiant trwm. Er hyn, mae traffordd yr M4 gerllaw wedi galluogi i drigolion y dref deithio i'r gwaith mewn trefi a dinasoedd cyfagos megis Caerdydd.
Erbyn heddiw mae gan y dref Ysgol Gyfun a thua chwe busnes lleol gan gynnwys Londis, SPAR, siop papur newydd ac amryw o siopau torri gwallt.
Enw'r eglwys ydy St Illtyd.
Aberaman · Abercwmboi · Abercynon · Aberdâr · Abernant · Aberpennar · Y Beddau · Blaenclydach · Blaencwm · Blaenllechau · Blaenrhondda · Brynna · Brynsadler · Cefn Rhigos · Cefnpennar · Cilfynydd · Coed-elái · Coed-y-cwm · Cwmaman · Cwm-bach · Cwm Clydach · Cwmdâr · Cwm-parc · Cwmpennar · Y Cymer · Dinas Rhondda · Y Ddraenen Wen · Efail Isaf · Fernhill · Ffynnon Taf · Y Gelli · Gilfach Goch · Glan-bad · Glyn-coch · Glyn-taf · Y Groes-faen · Hirwaun · Llanharan · Llanhari · Llanilltud Faerdref · Llantrisant · Llanwynno · Llwydcoed · Llwynypia · Y Maerdy · Meisgyn · Nantgarw · Penderyn · Pendyrus · Penrhiw-ceibr · Penrhiw-fer · Penrhys · Pentre · Pentre'r Eglwys · Pen-yr-englyn · Pen-y-graig · Pen-y-waun · Pont-y-clun · Pont-y-gwaith · Pontypridd · Y Porth · Rhigos · Rhydyfelin · Tanysguboriau · Ton Pentre · Ton-teg · Tonypandy · Tonyrefail · Trealaw · Trebanog · Trecynon · Trefforest · Trehafod · Treherbert · Trehopcyn · Treorci · Trerhondda · Trewiliam · Tynewydd · Wattstown · Ynys-hir · Ynysmaerdy · Ynysybŵl · Ystrad Rhondda
Eginyn erthygl sydd uchod am Rondda Cynon Taf. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato
