Ymosodiad Israel ar Lain Gaza 2014

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Ymosodiad Israel ar Lain Gaza 2014
Rhan o: Wrthdaro Israelaidd-Palesteinaidd
Article-2689465-1F941C9800000578-623 634x384 Reduced for Fair Use.GIF
Ymosodiad gan fyddin Israel ar gartrefi yn ninas Gasa
Dyddiad 8 Gorff. 2014 – presennol
Lleoliad Palestinian territories Y Llain Gasa
Status Yn parhau
Rhyfelwyr
 Israel
Arfau:
 Unol Daleithiau America[1][2]
Palestinian territories Mudiadau Palesteinaidd
Arweinwyr
Benjamin Netanyahu
Prif Weinidog Israel
Moshe Ya'alon
Gweinyddiaeth Amddiffyn Israel)
Ismail Haniyeh
Mohammed Deif
(Arweinydd brigâd Izz ad-Din al-Qassam)
Ramadan Shalah
(Arweinydd y PIJ)
Unedau a oedd yn weithredol
Llu Amddiffyn Israel
Awyrlu Israel
Llynges Israel
Shin Bet
Asgell arfog Hamas
Cryfder
176,500 milwr[3]

445,000 wrth gefn[3][4]

Tua 10,000 o Balesteiniaid arfog[5][6]
Clwyfwyd neu laddwyd
64 milwr; 6 sifiliad (oedolion)[7]
400 milwr 23 sifiliad wedi'u hanafu
2,145 wedi eu lladd (1,462 yn sifiliaid)[8] (ffynhonnell: Canolfan Iawnderau Palesteina)
Stryd yn Ramallah wedi ymosodiad gan Israel

Lansiwyd Ymosodiad Israel ar Lain Gaza 2014 (Hebraeg: מִבְצָע צוּק אֵיתָן, Mivtza' Tzuk Eitan, yn llythrennol: "Ymgyrch y Clogwyni Cedyrn"; Saesneg: Operation Protective Edge) ar 8 Gorffennaf 2014 gan Lu Amddiffyn Israel (IVF) yn swyddogol yn erbyn aelodau o Hamas ond erbyn 28ain o Awst roedd 2,145 o Balisteinaidd wedi eu lladd[9][10][11] (80% sifiliaid) a 10,895 o Balesteiniaid wedi'u hanafu.[12][13] Yn y cyfamser, lladdwyd 6 o sifiliaid Israelaidd. Cafwyd ymateb rhyngwladol chwyrn - gan mwyaf yn cytuno bod ymateb milwrol Israel yn rhy lawdrwm ("disproportional").

Roedd yr ymosodiad hwn gan Israel yn dilyn sawl ffactor gan gynnwys lladd tri bachgen; ac roedd awdurdodau Israel yn beio Hamas. Gwadodd Hamas unrhyw gysylltiad â llofruddiaeth y tri bachgen. Ffactorau cefndirol eraill oedd bod cyflwr bywyd yn y Llain Gaza wedi gwaethygu'n arw ers ei droi'n warchae yn 2005 a methiant cynlluniau Unol Daleithiau America i greu cynllun heddwch derbyniol.[14] Yn y gwrthdaro dilynol lladdodd byddin Israel 8 o Balesteiniaid ac arestiwyd cannoedd o bobl ganddynt. Ymatebodd Hamas drwy ddweud na fyddai'n ymatal hyd nes bod Israel yn rhyddhau'r bobl hyn.[15]

Erbyn y 12fed taniwyd 525 roced o Lain Gaza i gyfeiriad Israel ac ataliwyd 118 ohonynt gan system arfau Iron Dome Israel.[16] Credir bod 22 o sifiliaid Israelaidd wedi derbyn mân-anafiadau.

Yr ymosodiad hwn oedd y mwyaf gwaedlyd yn Gaza ers 1957.[17] Yn Ionawr 2015 cyhoeddwyd y byddai y Llys Troseddau Rhyngwladol yn agor Ymchwiliad i droseddau yn ymwneud ag Ymosodiad Israel ar Lain Gaza 2014.

Cyhoeddodd Amnest Rhyngwladol nad oedd unrhyw dystiolaeth bod sifiliaid wedi cael eu defnyddio fel tariannau i amddiffyn arfau neu bersonél. Cyhoeddodd Human Rights Watch fod ymateb llawdrwm Israel yn "disproportionate" and "indiscriminate".[18]

Rhai digwyddiadau yn nhrefn amser[golygu | golygu cod y dudalen]

  • 13 Taniodd Israel 1,300 o rocedi i'r Llain Gaza, y rhan fwyaf gan awyrennau isel a thaniwyd 800 roced o'r Llain i gyfeiriad Israel.
  • 16 Gorffennaf: Cyflwynodd Hamas a'r Mudiad Jihad Islamaidd ym Mhalesteina gadoediad 10-mlynedd gyda deg prif feincnod.[19]
  • 17 Gorffennaf: yn ystod y bore bach, cytunodd y ddwy ochr i argymhelliad y Cenhedloedd Unedig o gadoediad am bum awr[20][21] a digwyddodd hyn rhwng 10yb a 3.00yp.[22] Am 10.30yh cyhoeddodd yr orsaf deledu IDF fod milwyr traed byddin Israel wedi mynd i mewn i Lain Gaza[23] a chadarnhawyd hyn gan Ysgrifennydd Amddiffyn Israel, Moshe Ya'alon.[24] Mynegodd yr Aifft mai bai Hamas oedd hyn gan iddynt dorri'r cadoediad.[25] Yn ogystal â milwyr traed ceir tystiolaeth o danciau'n saethu at Ysbyty yn Gasa.[26][27]
  • 20 Gorffennaf: byddin Israel yn brwydro eu ffordd i mewn i ran o ddinas Gaza (maestref Shuja'iyya).
  • 24 Gorffennaf: 10,000 - 15,000 o Balesteiniaid yn y Lan Orllewinol yn protestio yn erbyn triniaeth eu cydwladwyr Palesteinaidd yn Gaza. Lladdwyd 2 ohonynt ac anafwyd 265 o Balesteiniaid.[28][29][30]
  • 26 Gorffennaf: cadoediad am 12 awr,[31] ac yna 24 awr arall yn dilyn hynny.[32]
  • 28 Gorffennaf: Y Pab Ffransis yn galw ar y ddwy ochr i ymatal, gan ddweud "I think of the children who are robbed of the hope of a dignified life, of a future. Dead children, wounded children, orphans, children who have for toys the debris of war." Ar y diwrnod y dywedodd hyn, amcangyfrifir bod 251 o blant Palesteinaidd wedi'u lladd, a dim un plentyn Israelaidd.[33]
  • 5 Awst: Tanciau a milwyr Israel yn gadael y Llain; tridiau o gadoediad yn cael ei gyhoeddi. Hyn yn cael ei ymestyn.

Ymateb[golygu | golygu cod y dudalen]

Protest yn erbyn ymosodiad Israel yn Nulyn, Gorffennaf 2014.

Gwledydd eraill[golygu | golygu cod y dudalen]

Mae'r ymateb o du gwledydd eraill yn amrywio o'r naill begwn i'r llall. Er enghraifft ar 9 Gorffennaf 2014, ffoniodd Canghellor yr Almaen Angela Merkel Benjamin Netanyahu i gollfarnu "without reservation rocket fire on Israel".[34] Ymateb Gweinidog Materion Tramor Iwerddon drwy ddweud, "(We are) gravely concerned at the escalating violence and civilian casualties" a'i fod yn collfarnu'r ddwy ochr yn gyfartal ac apeliodd am gadoediad."[35] Condemniodd Llywodraeth Pacistan (ar 9 Gorffennaf) y trais a'r lladd yn Gasa a achoswyd gan ffyrnigrwydd Israel.[36]

Ymddiswyddodd Baronness Warsi fel Gweinidog gan ddweud na fedrai gytuno â Pholisi Llywodraeth Prydain ac, “It appals me that the British government continues to allow the sale of weapons to a country, Israel, that has killed almost 2,000 people, including hundreds of kids, in the past four weeks alone. The arms exports to Israel must stop.” Ymatebodd y Prif Weinidog David Cameron drwy ddweud, “I understand your strength of feeling on the current crisis in the Middle East – the situation in Gaza is intolerable.”.[37]

Mudiadau rhyngwladol[golygu | golygu cod y dudalen]

  • Human Rights Watch: "Palestinian rocket attacks on Israel appear to be indiscriminate or targeted at civilian population centers, which are war crimes, while Israeli attacks targeting homes may amount to prohibited collective punishment."[38]

Mae sawl mudiad dyngarol e.e. Amnesty Rhyngwladol,[39][40] B'Tselem[41] a Human Rights Watch[42] wedi datgan bod Israel yn gyfrifol am dorri deddfau rhyfel o dan cyfeithiau rhyngwladol dry ladd sifiliaid a dinistrio cartrefi sifiliaid.[43] Mynegodd Uwch Gomisiynydd Hawliau Iawnderau Dynol y Cenhedloedd Unedig hefyd fod yna "bosibilrwydd cryf" bod Israel wedi torri deddfau rhyngwladol "in a manner that could amount to war crimes".[44] Mae'r C.U. hefyd wedi condemnio Hamas o anelu ei rocedi at sifiliaid Israelaidd a chydnabyddodd Navi Pillay,[30] Llysgennad Palesteina yng Nghyngor Hawliau Dynol y C.U. fod Hamas wedi torri deddfau rhyngwladol drwy wneud hyn.[45]

Protestiadau[golygu | golygu cod y dudalen]

Israeliaid asgell chwith ac Arabiaid Israelaidd yn Tel Aviv Israel yn dangos eu gwrthwyneb i ymosodiad byddin Israel ar y Palesteiniaid

Ymosodwyd ar rai o'r prostestwyr heddychlon fu'n mynychu'r protest yn erbyn y rhyfel yn Tel Aviv gan eithafwyr Israelaidd adain-dde.[46] Ar 21 Gorffennaf caewyd stryd fawr Nazareth yn llwyr wrth i fusnesau a thrigolion y dref uno gyda phrotest cyffredinol yn erbyn ymosodiad pythefnos oed gan Israel ar y Palesteiniaid yn Gaza. Arestiwyd dros 700 o gan heddlu Israel. Cafwyd protestiaidau tebyg drwy Israel.[47]

Cynhaliwyd hefyd sawl protest o blaid Israel yn yr UDA ond roedd mwyafrif helaeth y protestiadau, mewn llawer o wledydd ledled y byd, yn erbyn gweithredoedd Israel gan gynnwys:

Oriel berthnasol[golygu | golygu cod y dudalen]

Gweler hefyd[golygu | golygu cod y dudalen]

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. "US supplies Israel with bombs amid Gaza blitz". Al Jazeera. 31 Gorffennaf 2014. http://m.aljazeera.com/story/2014730233016747143.
  2. "US condemns shelling of UN school in Gaza but restocks Israeli ammunition". The Guardian. 31 Gorffennaf 2014. http://www.theguardian.com/world/2014/jul/30/us-firm-condemnation-shelling-un-school-gaza.
  3. 3.0 3.1 "Israel Military Strength". Globalfirepower.com. 27 March 2014. http://www.globalfirepower.com/country-military-strength-detail.asp?country_id=israel. Adalwyd 4 Awst 2014.
  4. "IDF chief Gantz asks for call-up of 40,000 reserves amid Operation Protective Edge". The Jerusalem Post. http://www.jpost.com/Operation-Protective-Edge/IDF-chief-Gantz-asks-for-call-up-of-40000-reserves-amid-Operation-Protective-Edge-361953. Adalwyd 8 Gorffennaf 2014.
  5. "Israel pushes ahead with deadly airstrikes, as Gaza fires more rockets". Al Jazeera. 9 Gorffennaf 2014. http://america.aljazeera.com/articles/2014/7/9/gaza-israel-war.html. Adalwyd 9 Gorffennaf 2014.
  6. "Operation Protective edge: Israel bombs Gaza in retaliation for rockets", The Guardian, 9 Gorffennaf 2014, http://www.theguardian.com/world/2014/jul/08/operation-protective-edge-israel-bombs-gaza-in-retaliation-for-rockets
  7. "Occupied Palestinian Territory: Gaza Emergency Situation Report". United Nations Office for the Coordination of Humanitarian Affairs . 28 Gorffennaf 2014. http://ochaopt.org/documents/ocha_opt_sitrep_29_07_2014.pdf. Adalwyd 28 Gorffennaf 2014.
  8. "Statistics: Victims of the Israeli Offensive on Gaza since 08 July 2014". Pchrgaza.org. http://www.pchrgaza.org/portal/en/index.php?option=com_content&view=article&id=10491:statistics-victims-of-the-israeli-offensive-on-gaza-since-08-july-2014&catid=145:in-focus. Adalwyd 5 Awst 2014.
  9. Gaza Invasion Is Likely, Israeli Official Says – See more at: http://www.nytimes.com/2014/07/17/world/middleeast/israel-gaza-strip.html?_r=0
  10. "UN calls for Israel-Gaza ceasefire". Gorff. 12, 2014. http://www.bbc.co.uk/news/world-middle-east-28279562. Adalwyd 12 Gorffennaf 2014.
  11. Gaza conflict: Foreign Office urgently investigating reports of British aid worker death Independent, Published August 4th, 2014
  12. "Israel agrees to UN request for humanitarian ceasefire". Maan News Agency. http://www.maannews.net/eng/ViewDetails.aspx?ID=713721.
  13. JERUSALEM: Death toll of Israel’s Gaza campaign hits 114 as U.S. seeks cease-fire | World | The Sun Herald
  14. Greenberg, Joel (30 Mehefin 2014), "'Hamas will pay,' Netanyahu vows after bodies of missing Israeli teens are found", Bellingham Herald (McClatchy), http://www.bellinghamherald.com/2014/06/30/3726878/kidnapped-israeli-teens-found.html?sp=/99/101/235/
  15. "For Israel in Gaza, a delicate balancing act". http://www.timesofisrael.com/for-israel-in-gaza-a-delicate-balancing-act/. Adalwyd 8 JGorffennaf 2014.
  16. Death toll passes 100 as Israel continues Gaza assault | Maan News Agency
  17. "20 Palestinians killed overnight as UN holds emergency talks". Middle East Eye. http://www.middleeasteye.net/news/20-palestinians-killed-overnight-un-holds-emergency-talks-980381607. Adalwyd 10 Gorffennaf 2014.
  18. "Israel/Palestine: Unlawful Israeli Airstrikes Kill Civilians | Human Rights Watch". Hrw.org. 16 July 2014. http://www.hrw.org/news/2014/07/15/israelpalestine-unlawful-israeli-airstrikes-kill-civilians. Adalwyd 3 Awst 2014.
  19. "Report: Hamas, Islamic Jihad offer 10-year truce". Ma'an News Agency. http://www.maannews.net/eng/ViewDetails.aspx?ID=713579. Adalwyd 28 Gorffennaf 2014.
  20. "Israel, Hamas agree to 5-hour cease-fire to allow humanitarian aid into Gaza". Fox News. 2006-10-01. http://www.foxnews.com/world/2014/07/16/israel-warns-gazans-to-leave-homes-as-hamas-urged-to-accept-cease-fire/. Adalwyd 2014-07-17.
  21. "Turkish report: Hamas agrees to ceasefire – Israel News, Ynetnews ". Ynetnews.com. 1995-06-20. http://www.ynetnews.com/articles/0,7340,L-4544968,00.html. Adalwyd 2014-07-17.
  22. 16 Gorffennaf 2014 22:49 BST. "Israel Accepts Humanitarian Ceasefire After Deaths of Four Palestinian Children". Ibtimes.co.uk. http://www.ibtimes.co.uk/israel-accepts-humanitarian-ceasefire-after-deaths-four-palestinian-children-1456980. Adalwyd 2014-07-17.
  23. http://www.jpost.com/Operation-Protective-Edge/IDF-intensifies-Gaza-attacks-with-artillery-fire-air-strikes-363289
  24. "IDF begins ground operation in the Gaza Strip". Ynetnews.com. 2014-07-17. http://www.ynetnews.com/articles/0,7340,L-4545459,00.html. Adalwyd 2014-07-17.
  25. http://www.jpost.com/Operation-Protective-Edge/Egypt-blames-Hamas-for-IDFs-ground-operation-363300
  26. http://www.maannews.net/eng/ViewDetails.aspx?ID=713998
  27. http://uk.reuters.com/article/2014/07/17/uk-palestinians-israel-idUKKBN0FM2ME20140717
  28. "At least 16 killed in attack on Gaza school, sparking massive protests in West Bank", The Washington Post, 24 Gorffennaf 2014; accessed 28 Gorffennaf 2014.
  29. Sherwood, Harriet (25 Gorffennaf 2014). "Teenager killed on his birthday as violence ignites in West Bank". Guardian. http://www.theguardian.com/world/2014/jul/25/middle-east-explodes-protes-israeli-onslaught-gaza-fuels-palestinian-anger-west-bank.
  30. 30.0 30.1 "Palestinians killed in West Bank Gaza solidarity march". BBC. 25 July 2014. http://www.bbc.com/news/world-middle-east-28476882. Adalwyd 25 Gorffennaf 2014.
  31. "Gaza crisis: Humanitarian cease-fire between Israel, Hamas takes effect". Fox News. 26 Gorffennaf 2014. http://www.foxnews.com/world/2014/07/26/humanitarian-cease-fire-in-gaza-takes-effect. Adalwyd 26 Gorffennaf 2014.
  32. "Israel extends unilateral cease-fire as Gaza death toll tops 1,000". http://america.aljazeera.com/articles/2014/7/26/gaza-israel-hamas.html. Adalwyd 28 July 2014.
  33. "Five Israeli soldiers killed in Gaza; Palestinian death toll hits 1,088". http://972mag.com/five-israeli-soldiers-killed-in-gaza-palestinian-death-toll-hits-1088/94571/. Adalwyd 28 Gorffennaf 2014.
  34. Shamah, David (2014-07-06). "Hamas rockets reach the north, Abbas charges Israel with genocide". The Times of Israel. http://www.timesofisrael.com/israel-pounds-gaza-targets-after-rocket-barrage-hits-as-far-north-as-hadera/#at_22:15. Adalwyd 2014-07-11.
  35. "Minister Gilmore condemns violence in Gaza and Israel". IE: DFA. http://www.dfa.ie/news-and-media/press-releases/press-release-archive/2014/july/minister-gilmore-condemns-violence-gaza-israel/. Adalwyd 10 July 2014.
  36. Desk, Web (2014-07-07). "Pakistan condemns Israeli aggression in Gaza – The Express Tribune". Tribune.com.pk. http://tribune.com.pk/story/733155/pakistan-condemns-israeli-aggression-in-gaza/. Adalwyd 2014-07-11.
  37. Gwefan y Guardian; adalwyd 5 Awst 2014
  38. "Palestine/Israel: Indiscriminate Palestinian Rocket Attacks". Jerusalem: Human Rights Watch. 9 July 2014. http://www.hrw.org/news/2014/07/09/palestineisrael-indiscriminate-palestinian-rocket-attacks.
  39. "http://www.amnesty.org/en/news/israelgaza-conflict-questions-and-answers-2014-07-25". 25 Gorffennaf 2014. http://www.amnesty.org/en/news/israelgaza-conflict-questions-and-answers-2014-07-25. Adalwyd 28 Gorffennaf 2014.
  40. Withnall, Adam (13 Gorffennaf 2014). "Israel-Gaza conflict: Israeli 'knock on roof' missile warning revealed in remarkable video". The Independent. http://www.independent.co.uk/news/world/middle-east/israelgaza-conflict-israeli-knock-on-roof-missile-warning-technique-revealed-in-stunning-video-9603179.html. Adalwyd 28 Gorffennaf 2014.
  41. "52 Palestinians killed in bombings of homes in Gaza Strip, which are unlawful", B'tselem, 13 Gorffennaf 2014; 22 Gorffennaf 2014.
  42. Dorell, Oren (24 Gorffennaf 2014). "Analysis: Human rights or human shields in Gaza war?". USA Today. http://www.usatoday.com/story/news/world/2014/07/24/israel-gaza-human-rights-human-shields/13112057. Adalwyd 26 Gorffennaf 2014.
  43. " "U.N. Human Rights Chief Says Israel Might Be Violating International Law", Newsweek, 11 Gorffennaf 2014.
  44. "UN's Navi Pillay warns of Israel Gaza 'war crimes'". BBC. 23 Gorffennaf 2014. http://www.bbc.com/news/world-middle-east-28437626. Adalwyd 28 Gorffennaf 2014.
  45. Tazpit, Aryeh Savir. ""Palestinian diplomat admits Hamas war crimes", Ynet News, 13 Gorffennaf 2014; accessed 28 Gorffennaf 2014.
  46. http://www.newstatesman.com/world-affairs/2014/07/jews-and-arabs-refuse-be-enemies-what-it-s-be-anti-war-israeli
  47. Carlstrom, Gregg (21 July 2014). "Businesses strike in Israel over Gaza". Al Jazeera. http://www.aljazeera.com/news/middleeast/2014/07/businesses-strike-israel-over-gaza-2014721191110588315.html. Adalwyd 27 July 2014.
  48. South Wales Evening Post; Teitl: Palestine supporters stage Castle Square protest against Israel bombing campaign; adalwyd 13 Gorffennaf 2014
  49. Gwefan y BBC; Teitl: Welsh protests over Gaza violence.
  50. "Thousands march in cities across Ireland in support of Gaza". The Irish Times. 12 Gorffennaf 2014. http://www.irishtimes.com/news/politics/thousands-march-in-cities-across-ireland-in-support-of-gaza-1.1864826.
  51. "Protests worldwide condemn Israeli action in Gaza". 12 Gorffennaf 2014. http://www.i24news.tv/en/news/international/36970-140712-protests-worldwide-condemn-israeli-action-in-gaza.
Comin Wikimedia
Mae gan Gomin Wikimedia
gyfryngau sy'n berthnasol i: