Iau (planed)

Oddi ar Wicipedia
Neidio i: llywio, chwilio
Iau
|

Iau

Symbol
Nodweddion orbitol
Pellter cymedrig i'r Haul 5.20336301US
Radiws cymedrig 778,412,010km
Echreiddiad 0.04839266
Parhad orbitol 11b 315d 1.1a
Buanedd cymedrig orbitol 13.0697 km s-1
Gogwydd orbitol 1.30530°
Nifer o loerennau 63
Nodweddion materol
Diamedr cyhydeddol 142984 km
Arwynebedd 6.41×1010km2
Más 1.899×1027 kg
Dwysedd cymedrig 1.33 g cm−3
Disgyrchiant ar yr arwyneb 23.12 m s−2
Parhad cylchdro 9a 55.5m
Gogwydd echel 3.12°
Albedo 0.52
Buanedd dihangfa 59.54 km s−1
Tymheredd ar yr arwyneb:
isafrif cymedrig uchafrif
110K 152K ...
Nodweddion atmosfferig
Gwasgedd atmosfferig 70kPa
Hydrogen ~86%
Heliwm ~14%
Llosgnwy 0.1%
Anwedd dŵr 0.1%
Amonia 0.02%
Ethan 0.0002%
Ffosffin 0.0001%
Hydrogen sylffid <0.0001%

Iau yw planed fwyaf Cysawd yr Haul. Mae'n gawr nwy.

Pioneer 10 oedd y chwiliedydd gofod cyntaf i ymweld â'r blaned ym 1973, ond roedd ei offerynnau gwyddonol yn gymharol ansoffistigedig, ac roedd rhaid i wyddonwyr aros tan 1978, a chyrhaeddiad Voyager 1 a Voyager 2, tan iddynt dderbyn lluniau a mesuriadau gwell. Yn fwy diweddar, ymwelodd Galileo â'r blaned, yn gwneud mesuriadau gwyddonol o 1995 i 2003.

Erbyn 2010, roedd wyth o chwiliedyddion gofod wedi ymweld ag Iau. Bydd y chwiliedydd NASA Juno y cerbyd nesaf i ymweld â'r blaned. Lawnsiwyd Juno yn 2011; bydd o'n cyrraedd y blaned yn 2015.

Mae cynllun arall ar y gweill i'r Asiantaeth Ofod Ewropeaidd (ESA) anfon chwiliedydd gofod newydd, y Jupiter Icy Moon Explorer, yn y dyfodol er mwyn darganfod mwy am loerennau Iau, yn cynnwys Ganymede, a Ewropa, sydd gan wyneb o iâ. Credir bod yna fôr o ddŵr odan y gwyneb sydd, efallai, yn cynnwys organeddau byw. Ni disgwylir lawnsiad o'r Jupiter Icy Moon Explorer yn gynharach na 2022.

Prif loerennau Iau[golygu]


Planedau yng Nghysawd yr Haul
Mercher
Gwener
Y Ddaear
Mawrth
Iau
Sadwrn
Wranws
Neifion
Saturn template.svg Eginyn erthygl sydd uchod am seryddiaeth. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.