Uwch Gynghrair Ynysoedd Ffaröe

Oddi ar Wicipedia
(Ailgyfeiriad oddi wrth Uwch Gynghrair Ynysoedd Faroe)
Jump to navigation Jump to search
Betri deildin menn
120px-Betri deildin.png
Gwlad Ynysoedd Ffaröe
Cydffederasiwn UEFA
Sefydlwyd 1942 (fel Meistaradeildin)
Tymor cyntaf 1942
Nifer o dimau 10
Lefel ar byramid 1
Disgyn i 1. deild
Cwpanau Cwpan Ynysoedd Ffaröe
Cwpanau rhyngwladol Cynghrair y Pencampwyr UEFA
Cynghrair Europa UEFA
Cynghrair Europa Conference UEFA
Current champions Klaksvíkar Ítróttarfelag (18fed teitl)
Mwyaf o bencampwriaethau Havnar Bóltfelag (23 teitl)
Uwch Gynghrair Ynysoedd Ffaröe

Uwch Gynghrair Ynysoedd Ffaröe (a elwir yn Betri deildin menn am resymau nawdd) yw lefel uchaf pêl-droed yn Ynysoedd Ffaro. Fe’i sefydlwyd ym 1942 fel Meistaradeildin, ac mae ganddo enw’r Uwch Gynghrair er 2005, pan ddisodlodd yr 1. deild fel prif adran bêl-droed y wlad. Trefnir y gynghrair gan Gymdeithas Bêl-droed Ynysoedd Ffaro.

Mae 10 clwb yn ei herio. Ar ddiwedd pob tymor, mae dau dîm yn cael eu hisraddio a dau yn cael eu dyrchafu o 1. deild. Mae gan bob tîm yn y gynghrair statws lled-broffesiynol. Ers 1992 mae clybiau Ynysoedd Faroe wedi cystadlu yng nghystadlaethau UEFA.

Y clwb mwyaf lwyddiannus yn hanes y gynghrair yw HB Tórshavn sydd wedi ennill 22 o bencampwriaethau.

Ym mis Awst 2019, mae Uwch Gynghrair Ynysoedd Ffaröe yn y 53fed safle allan o 55 cynghrair yng nghyfernod UEFA.[1]

Hanes[golygu | golygu cod y dudalen]

Maes cartref clwb Skála ÍF in Skála

Sefydlwyd y gynghrair yn ystod yr Ail Ryfel Byd yn 1942 (pan oedd nifer o luoedd arfog Prydain yn preswylio ac amddiffyn yr Ynysoedd),[2] er na chymerodd clybiau ran mewn cystadlaethau Ewropeaidd tan 1992, [3] oherwydd ymunodd Cymdeithas Bêl-droed Ynysoedd Ffaro ag UEFA yn unig yn 1990.[4] Rhwng 1942 a 1946, chwaraewyd y gystadleuaeth mewn fformat taro allan, ac o 1947 ymlaen mewn fformat cynghrair.

Y timau yn yr adran gyntaf hynny yn 1942 oedd: KÍ Klaksvík, TB Tvøroyri, B36 Tórshavn a HB Tórshavn sefydlu'r Meistaradeildin (Adran y Pencampwyr). Ym 1976 sefydlwyd y 1. deild (Adran Gyntaf) ac am y tro cyntaf roedd timau yn disgyn ac yn esgyn rhwng y 1. deild a 2. deild (Ail Adran).

Cyn creu Cymdeithas Bêl-droed Ynysoedd Ffaröe ym 1979, trefnwyd y gynghrair gan Gymdeithas Chwaraeon Ynysoedd Ffaröe. Yr unig dro na chwaraewyd tymor oedd yn ystod meddiannaeth Prydain ym 1944, pan achosodd diffyg peli pêl-droed y tymor.[3]

Roedd sawl enw ar y gynghrair; o'i sefydlu ym 1942 hyd 1975, fe'i gelwid yn Meistaradeildin. Newidiodd ei enw i 1. deild ym 1976 a chyflwynodd system esgyn a disgyn.[5] Er 2005, gelwir yr adran yn "Uwch Gynghrair" ("Premiere League").

Cenedligrwydd[golygu | golygu cod y dudalen]

FC Suduroy v B36 Torshavn, 2010

Chwaraewyr[golygu | golygu cod y dudalen]

Er 1947 mae 89% o'r holl gemau wedi'u cyflawni gan Ffaroese. Serbia (2.6%) sydd â'r gyfran fwyaf o chwaraewyr tramor, ac yna Denmarc (1.8%) a Gwlad Pwyl (1.4%). Yn 2019 y dosbarthiad oedd 86% Ffaroaidd. Y gyfran fwyaf o chwaraewyr tramor oedd Serbia eto gyda 3.7%. Fe'i dilynwyd gan Ddenmarc (3%) a Norwy (2.1%).

Hyfforddwr[golygu | golygu cod y dudalen]

Er 1947, mae 187 o wahanol hyfforddwyr wedi gofalu am y timau yn yr adran gyntaf, ac roedd 85 (45%) ohonynt yn Ffaroeg. Roedd y fintai dramor fwyaf yn cynnwys hyfforddwyr Danaidd gyda 43 o hyfforddwyr (23%), ac yna Gwlad yr Iâ gyda 16 hyfforddwr (9%) a'r Serbiaid ac Iwgoslafia gyda 14 hyfforddwr (7%).

Noddwyr[golygu | golygu cod y dudalen]

Er 2005 ac ail-frandio'r gynghrair, defnyddiwyd pedwar enw noddwr cynghrair:

  • Formuladeildin (2005-2008)
  • Vodafonedeildin (2009–2011)
  • Effodeildin (2012–2017)
  • Betrideildin (2018-presennol)
  • Ers 2018, gelwir Uwch Gynghrair Ynysoedd Ffaro yn Betri deildin menn, ar ôl i FSF arwyddo cytundeb pum mlynedd gyda banc a chwmni yswiriant o'r Ynysoedd, Betri.

Fformat y gystadleuaeth[golygu | golygu cod y dudalen]

Stadiwm Torsvollur, Torshavn lle chwareir gemau pwysig yr Ynysoedd

Mae'r gynghrair yn cael ei hymladd gan 10 tîm, sy'n chwarae ei gilydd deirgwaith. Tynnir gêm gyfartal cyn ymhelaethu gemau'r tymor nesaf i benderfynu pa dimau fydd â gêm gartref ychwanegol. Gynt penderfynwyd ar hyn yn seiliedig ar berfformiad clybiau yn y tymor blaenorol.

Esgyn a Disgyn[golygu | golygu cod y dudalen]

Ar ddiwedd y tymor, mae dau dîm yn cael eu hisraddio a dau yn cael eu dyrchafu i ac o 1. deild. Fel yn Sbaen, caniateir i'r timau roi eu timau B ac C yn yr adrannau isaf, a dim ond os bydd o leiaf un tîm di-warchod yn gorffen yn y tri uchaf deild. [6]

Yn y gorffennol, defnyddiodd y gynghrair playoff hyrwyddo-relegation rhwng y tîm 9fed safle a'r tîm 2il safle yn 1. deild, a chwaraewyd rhwng 1995 a 2005.

Cymhwyster Ewropeaidd[golygu | golygu cod y dudalen]

Ar hyn o bryd, mae'r pencampwr Ffaro yn gymwys i rownd ragbrofol gyntaf Cynghrair Pencampwyr UEFA, tra bod y timau ail a thrydydd safle yn ymuno â Chynghrair Europa UEFA yn y rownd Ragarweiniol. Rhoddir angorfa ychwanegol yn rownd ragarweiniol Cynghrair Europa i enillwyr Cwpan Ynysoedd Ffaro. Os yw enillwyr y gystadleuaeth honno eisoes wedi cymhwyso i gystadleuaeth Ewropeaidd, rhoddir yr angorfa i'r pedwerydd tîm sydd wedi'i osod yn y gynghrair.

Pencampwyr fesul Clwb[golygu | golygu cod y dudalen]

Clwb Lleoliad Teitl Ail safle
HB Tórshavn 23 25
Klaksvík 18 13
B36 Tórshavn 11 10
TB Tvøroyri 7 10
[a] Norðragøta 6 3
B68 Toftir 3 1
EB/Streymur Eiði / Streymnes 2 5
Víkingur Norðragøta / Leirvík 2 0
NSÍ Runavík 1 3
VB Vágur 1 2
ÍF Fuglafjørður 1 2
Sørvágur 1 1
B71 Sandur 1 0
MB Miðvágur 0 1
Skála Skála 0 1

Clybiau mewn inc trwm yn chwarae'n yr hael uchaf yn gyfredol.
Clybiau mewn italic ddim bellach yn chwarae gyda'r timau oedolion.

Record fesul Nifer[golygu | golygu cod y dudalen]

Pencampwyr Clwb Tymor
23 HB Tórshavn 1955, 1960, 1963, 1964, 1965, 1971, 1973, 1974, 1975, 1978, 1981, 1982, 1988, 1990, 1998, 2002, 2003, 2004, 2006, 2009, 2010, 2013, 2018
18 KÍ Klaksvík 1942, 1945, 1952, 1953, 1954, 1956, 1957, 1958, 1961, 1966, 1967, 1968, 1969, 1970, 1972, 1991, 1999, 2019
11 B36 Tórshavn 1946, 1948, 1950, 1959, 1962, 1997, 2001, 2005, 2011, 2014, 2015
07 TB Tvøroyri 1943, 1949, 1951, 1976, 1977, 1980, 1987
06 GÍ Gøta 1983, 1986, 1993, 1994, 1995, 1996
03 B68 Toftir 1984, 1985, 1992
02 EB/Streymur 2008, 2012
02 Víkingur Gøta 2016, 2017
01 SÍ Sørvágur 1947
01 ÍF Fuglafjørður 1979
01 B71 Sandur 1989
01 VB Vágur 2000
01 NSÍ Runavík 2007

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. "Country coefficients". UEFA.
  2. Hans Pauli Joensen (9 October 2009). "Season review: Faroe Islands" (yn English). UEFA. Cyrchwyd 29 May 2017.CS1 maint: unrecognized language (link)
  3. 3.0 3.1 "Introduction to Faroese Soccer". Soccer and Equipment. Cyrchwyd 6 February 2019.
  4. "Faroese future in safe hands". UEFA. Cyrchwyd 6 February 2019.
  5. Dinant Abbink. "Faroe Islands – List of Second Level Champions". RSSSF. Cyrchwyd 10 March 2019.

Dolenni allanol[golygu | golygu cod y dudalen]

Nodyn:Eginyn Ynysoedd Ffaröe

Soccer stub.svg Eginyn erthygl sydd uchod am bêl-droed. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.


Gwall cyfeirio: Mae tagiau <ref> yn bresennol ar gyfer y grwp "lower-alpha", ond ni chafwyd tag <references/>, ynteu roedd </ref> terfynol yn eisiau.