Theresa May

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Y Gwir Anrhydeddus
Theresa May
AS
Theresa May official portrait.jpg
Prif Weinidog y Deyrnas Unedig
Yn ei swydd
13 Gorffennaf 2016 – 24 Gorffennaf 2019
Teyrn Elisabeth II
Rhagflaenwyd gan David Cameron
Dilynwyd gan Boris Johnson
Arweinydd y Blaid Geidwadol
Yn ei swydd
11 Gorffennaf 2016 – 23 Gorffennaf 2019[1]
Rhagflaenwyd gan David Cameron
Ysgrifennydd Cartref
Yn ei swydd
12 Mai 2010 – 13 Gorffennaf 2016
Prif Weinidog David Cameron
Rhagflaenwyd gan Alan Johnson
Dilynwyd gan Amber Rudd
Gweinidog dros Fenywod a Chydraddoldeb
Yn ei swydd
12 Mai 2010 – 4 Medi 2012
Prif Weinidog David Cameron
Rhagflaenwyd gan Harriet Harman
Dilynwyd gan Maria Miller
Ysgrifennydd Gwladol Cysgodol dros Waith a Phensiynau
Yn ei swydd
19 Ionawr 2009 – 11 Mai 2010
Arweinydd David Cameron
Rhagflaenwyd gan Chris Grayling
Dilynwyd gan Yvette Cooper
Gweinidog Cysgodol dros Fenywod a Chydraddoldeb
Yn ei swydd
2 Gorffennaf 2007 – 11 Mai 2010
Arweinydd David Cameron
Rhagflaenwyd gan Eleanor Laing
Dilynwyd gan Yvette Cooper
Yn ei swydd
15 Mehefin 1999 – 18 Medi 2001
Gweinidog Cysgodol dros Fenywod
Arweinydd William Hague
Rhagflaenwyd gan Gillian Shephard
Dilynwyd gan Caroline Spelman
Arweinydd Cysgodol Ty'r Cyffredin
Yn ei swydd
6 Rhagfyr 2005 – 19 Ionawr 2009
Arweinydd David Cameron
Rhagflaenwyd gan Chris Grayling
Dilynwyd gan Alan Duncan
Ysgrifennydd Gwladol Cysgodol dros Ddiwylliant, y Cyfryngau a Chwaraeon
Yn ei swydd
6 Mai 2005 – 8 Rhagfyr 2005
Arweinydd Michael Howard
Rhagflaenwyd gan John Whittingdale
Dilynwyd gan Hugo Swire
Ysgrifennydd Gwladol Cysgodol dros y Teulu
Yn ei swydd
15 Mehefin 2004 – 8 Rhagfyr 2005
Arweinydd Michael Howard
Rhagflaenwyd gan Sefydlwyd y swydd
Dilynwyd gan Diddymwyd y swydd
Ysgrifennydd Gwladol Cysgodol dros yr Amgylchedd ac Ysgrifennydd Gwladol Cysgodol dros Drafnidiaeth
Yn ei swydd
6 Tachwedd 2003 – 14 Mehefin 2004
Arweinydd Michael Howard
Rhagflaenwyd gan David Lidington (Amgylchedd, Bwyd a Materion Gwledig)
Tim Collins (Trafnidiaeth)
Dilynwyd gan Tim Yeo
Cadeirydd y Blaid Geidwadol
Yn ei swydd
23 Gorffennaf 2002 – 6 Tachwedd 2003
Arweinydd Iain Duncan Smith
Rhagflaenwyd gan David Davis
Dilynwyd gan Liam Fox
Arglwydd Saatchi
Ysgrifennydd Gwladol Cysgodol dros Drafnidiaeth
Yn ei swydd
18 Medi 2001 – 23 Gorffennaf 2002
Arweinydd Iain Duncan Smith
Rhagflaenwyd gan Ei hun (Trafnidiaeth, Llywodraeth Leol a Rhanbarthau)
Dilynwyd gan Tim Collins
Ysgrifennydd Gwladol Cysgodol dros Drafnidiaeth ac Ysgrifennydd Gwladol Cysgodol dros Gymunedau a Llywodraeth Leol
Yn ei swydd
18 Medi 2001 – 6 Mehefin 2002
Arweinydd Iain Duncan Smith
Rhagflaenwyd gan Archie Norman Ysgrifennydd Gwladol Cysgodol dros yr Amgylchedd, Bwyd a Materion Gwledig, Trafnidiaeth a'r Rhanbarthau)
Dilynwyd gan Ei hun (Trafnidiaeth)
Eric Pickles (Llywodraeth Leol a'r Rhanbarthau)
Ysgrifennydd Gwladol Cysgodol dros Addysg ac Ysgrifennydd Gwladol Cysgodol dros Waith
Yn ei swydd
15 Mehefin 1999 – 18 Medi 2001
Arweinydd William Hague
Rhagflaenwyd gan David Willetts
Dilynwyd gan Damian Green (Addysg a Sgiliau)
David Willetts (Ysgrifennydd Gwladol Cysgodol dros Gwaith a Phensiynau)
Aelod Seneddol
dros Maidenhead
Deiliad
Cychwyn y swydd
1 Mai 1997
Rhagflaenwyd gan Sefydlwyd yr etholaeth
Mwyafrif 29,059 (54.0%)
Manylion personol
Ganwyd Theresa Mary Brasier
(1956-10-01) 1 Hydref 1956 (63 oed)
Eastbourne, Lloegr, DU
Plaid wleidyddol Y Blaid Geidwadol (DU)
Priod Philip May (pr. 1980)
Alma mater Coleg Sant Huw, Rhydychen
Llofnod
Gwefan Gwefan llywodraeth

Gwleidydd Prydeinig yw Theresa Mary May (née Brasier; ganwyd 1 Hydref 1956) sydd wedi bod yn Aelod Seneddol dros Maidenhead ers 1997. Roedd hi'n Brif Weinidog y Deyrnas Unedig ac Arweinydd y Blaid Geidwadol rhwng 2016 a 2019. Dilynodd David Cameron fel Prif Weinidog y Deyrnas Unedig yn dilyn cyfarfod gyda'r Frenhines Elisabeth II ar 13 Gorffennaf, gan ddod yn ail brif weinidog benywaidd y DU.[4][5] Cyn dod yn Brif Weinidog roedd yn Ysgrifennydd Cartref rhwng 2010 a 2016. Mae'n disgrifio'i hun fel Ceidwadwr 'un genedl' ac fel Ceidwadwr rhyddfrydol.[6]

Ganwyd Theresa May yn Eastbourne, Sussex, ac astudiodd May ddaearyddiaeth yn Ngholeg Sant Huw, Rhydychen. Rhwng 1977 a 1983 bu'n gweithio ym Manc Lloegr ac o 1985 hyd 1997 gyda'r Association for Payment Clearing Services, tra roedd hefyd yn gwasanaethu fel cynghorydd ar ward Durnsford ym mwrdeisdref Merton, Llundain.[7] Ar ôl sawl cais aflwyddiannus i gael ei hethol i Dŷ'r Cyffredin rhwng 1992 a 1994, fe'i hetholwyd fel AS dros Maidenhead yn etholiad cyffredinol 1997. Aeth ymlaen i gael ei phenodi yn Gadeirydd y Blaid Geidwadol a chael ei derbyn yn aelod o Gyfrin Gyngor y Deyrnas Unedig yn 2002.

Gwasanaethodd mewn sawl swydd yng Nghabinedau Cysgodol William Hague, Iain Duncan Smith, Michael Howard, a David Cameron, yn cynnwys Arweinydd Cysgodol Tŷ'r Cyffredin ac Ysgrifennydd Gwladol Cysgodol dros Waith a Phensiynau, cyn cael ei phenodi yn Ysgrifennydd Cartref a Gweinidog dros Fenywod a Chydraddoldeb yn 2010, gan roi'r gorau i'r ail rôl yn 2012. May oedd yr Ysgrifennydd Cartref hiraf yn ei swydd ers 60 mlynedd. Dywedir iddi: weithio ar ddiwygio'r heddlu, gymeryd safbwynt cadarnach ar bolisi cyffuriau ac iddi ail-gyflwyno cyfyngiadau ar fewnfudo.

Prif Weinidog[golygu | golygu cod y dudalen]

Ym Mehefin 2016, cyhoeddoedd May ei chais yn etholiad arweinydd y Blaid Geidwadol, a daeth i fod yn ffefryn yn gyflym iawn. Enillodd y bleidlais ddirgel gyntaf ar 5 Gorffennaf 2016 gyda 50% o'r pleidleisiau. Ar 7 Gorffennaf, enillodd May 199 pleidlais gan Aelodau Seneddol Ceidwadol; fe fyddai'n wynebu pleidlais gan aelodau'r Blaid Geidwadol ar draws y DU mewn cystadleuaeth gyda Andrea Leadsom, un o brif ffigyrau yr ymgyrch Brexit.[8] Ar 11 Gorffennaf fe adawodd Leadsom y gystadleuaeth yn dilyn sylwadau dadleuol a wnaed ganddi dyddiau ynghynt.[9] Wedi i Leadsom dynnu allan ni chynhaliwyd cystadleuaeth yn ôl rheolau'r Blaid Geidwadol ac arweiniodd hyn at May yn cael ei phenodi yn arweinydd y Blaid ar yr un diwrnod.[5][10] Ar unwaith, cyhoeddodd y Prif Weinidog David Cameron ei ymddiswyddiad.[11]

Rhan o anerchiad olaf May, drannoeth Etholiad yr Undeb Ewropeaidd (Stryd Downing; 24 Mai 2019)

Daeth May yn Brif Weinidog ar 13 Gorffennaf 2016.

Ymddiswyddiad[golygu | golygu cod y dudalen]

Ar 27 Mawrth 2019, mewn cyfarfod o'r Pwyllgor 1922, cadarnhaodd May na fyddai yn arwain cam nesaf trafodaethau Brexit, oedd yn golygu ei bod yn bwriadu ymddiswyddo ar ôl pasio ei thrydydd pleidlais 'ystyrlon' ar ei chytundeb gyda'r EU.[12] Ni rhoddwyd dyddiad, fodd bynnag, a roedd y geiriau a ohebwyd yn amwys a felly ddim yn addewid cadarn.[13] Ar 29 Mawrth, gorchfygwyd y trydydd pleidlais ystyrlon, ac er na ddywedodd May ddim am sefyll lawr, dywedodd Corbyn fod yn rhaid iddi fynd nawr os nad oedd yn gallu dod i gytundeb gwahanol.[14]

Ar 22 Ebrill 2019 cyhoeddwyd fod 70 Cymdeithas Geidwadol wedi arwyddo deiseb yn galw am bleidlais o ddiffyg hyder. O dan rheolau'r blaid, roedd rhaid cynnal Cyfarfod Cyffredinol Arbennig os oedd gofyn am un gan fwy na 65 cymdeithas. Byddai'r bleidlais, i'w benderfynu gan 800 o uwch swyddogion y blaid, wedi bod y tro cyntaf i hynny ddigwydd.[15] Ar 24 Ebrill penderfynodd Pwyllgor 1922 beidio newid y rheolau ar herio'r arweinyddiaeth, ond gofynnodd y cadeirydd Graham Brady am eglurder ar pryd y byddai May yn sefyll lawr.[16] Ar 24 Mai gwnaeth May ddatganiad tu allan i 10 Downing Street yn cyhoeddi y byddai yn ymddiswyddo ar 7 Mehefin, ond yn parhau fel Prif Weinidog nes i arweinydd newydd ei ddewis.[17]

Dewiswyd Boris Johnson fel arweinydd newydd y Ceidwadwyr ar 23 Gorffennaf 2019 ac aeth May i weld y Frenhines i ymddiswyddo'n ffurfiol fel Prif Weinidog ar 24 Gorffennaf 2019.

Gweler hefyd[golygu | golygu cod y dudalen]

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. "Theresa May officially steps down as Tory leader". BBC. 7 Mehefin 2019. Cyrchwyd 7 Mehefin 2019.
  2. Gimson, Andrew (20 Hydref 2012). "Theresa May: minister with a mind of her own". The Observer (London). http://www.theguardian.com/theobserver/2012/oct/20/profile-theresa-may. "May said: 'I am a practising member of the Church of England, a vicar's daughter.'"
  3. Howse, Christopher (29 Tachwedd 2014). "Theresa May's Desert Island hymn". The Daily Telegraph (London). http://www.telegraph.co.uk/comment/11263458/Theresa-Mays-Desert-Island-hymn.html. "The Home Secretary declared that she was a 'regular communicant' in the Church of England"
  4. "Theresa May to succeed Cameron as UK PM on Wednesday". BBC. BBC. 11 Gorffennaf 2016. Cyrchwyd 11 Gorffennaf 2016. The timing of the handover of power from David Cameron looks set to be after PM's questions on Wednesday.
  5. 5.0 5.1 "Theresa May to succeed Cameron as UK PM on Wednesday". BBC. 11 Gorffennaf 2016. http://www.bbc.co.uk/news/uk-politics-36768148. Adalwyd 11 Gorffennaf 2016.
  6. Parker, George; Warrell, Helen (25 Gorffennaf 2014). "Theresa May: Britain's Angela Merkel?". http://www.ft.com/cms/s/2/896aaa54-12bf-11e4-93a5-00144feabdc0.html.
  7. Merton Council election results https://www.merton.gov.uk/resstatsborough1990.pdf
  8. "Theresa May v Andrea Leadsom to be next prime minister". BBC News. 8 Gorffennaf 2016. http://www.bbc.co.uk/news/uk-politics-36737426. Adalwyd 8 Gorffennaf 2016.
  9. "May wins easily with backing of 50% of Tory MPs – and Fox drops out". The Guardian (London). 5 Gorffennaf 2016. http://www.theguardian.com/politics/live/2016/jul/05/brexit-live-tory-leadership-tom-watson-unions-jeremy-corbyn?page=with:block-577bee87e4b0445bf0e06ef6#block-577bee87e4b0445bf0e06ef6.
  10. http://www.theguardian.com/politics/blog/live/2016/jul/11/andrea-leadsom-apologises-to-theresa-may-politics-live?page=with:block-5783b338e4b0ea445f0fe2f4#block-5783b338e4b0ea445f0fe2f4
  11. http://www.bbc.co.uk/cymrufyw/36771772 Gwefan Cymru Fyw; adalwyd 12 Gorffennaf 2016.
  12. "May vows to quit if Brexit deal passed" (yn en-GB). 2019-03-27. https://www.bbc.com/news/uk-politics-47725529.
  13. "May vows to quit if Brexit deal passed" (yn en-GB). 2019-03-27. https://www.bbc.com/news/uk-politics-47725529.
  14. "MPs reject May's EU withdrawal agreement" (yn en-GB). 2019-03-29. https://www.bbc.com/news/uk-politics-47752017.
  15. "PM to face grassroots no-confidence vote". 22 April 2019. Cyrchwyd 22 April 2019 – via www.bbc.co.uk.
  16. "Theresa May: Senior Tories rule out early challenge to PM". BBC News (BBC). 24 April 2019. https://www.bbc.co.uk/news/uk-politics-48032990. Adalwyd 24 April 2019.
  17. Theresa May yn cyhoeddi amserlen ymadael , Golwg360, 24 Mai 2019.

Dolenni allanol[golygu | golygu cod y dudalen]

Senedd y Deyrnas Unedig
Rhagflaenydd:
Shaun Woodward
Aelod Seneddol dros Maidenhead
1997 – presennol
Olynydd:
deiliad
Swyddi gwleidyddol
Rhagflaenydd:
David Cameron
Prif Weinidog y Deyrnas Unedig
13 Gorffennaf 201624 Gorffennaf 2019
Olynydd:
Boris Johnson
Swyddi gwleidyddol pleidiol
Rhagflaenydd:
David Cameron
Arweinydd y Blaid Geidwadol
11 Gorffennaf 201623 Gorffennaf 2019
Olynydd:
Boris Johnson