Taalunie

Oddi ar Wicipedia
Data cyffredinol
Enghraifft o'r canlynolrheoleiddiwr iaith Edit this on Wikidata
Dechrau/Sefydlu9 Medi 1980 Edit this on Wikidata
Lleoliad yr archifAMVC-Letterenhuis Edit this on Wikidata
PencadlysDen Haag Edit this on Wikidata
Enw brodorolNederlandse Taalunie Edit this on Wikidata
Gwefanhttps://taalunie.org/ Edit this on Wikidata
Tudalen Comin Ffeiliau perthnasol ar Gomin Wicimedia
Logo'r Taalunie
Swyddfa'r Taalunie yn yr Hâg, Yr Iseldiroedd
Het Groene Boekje (Y llyfr gwyrdd - geiriadur yr Iseldireg), 1954
Swyddfa'r Taalunie yn Fflandrys

Mae'r Taalunie Ynghylch y sain ymaanhören  (Iseldireg: "undeb iaith"), a oedd gynt hefyd Nederlandse Taalunie ("Undeb Iaith yr Iseldireg"), yn sefydliad swyddogol rhyngwladol o'r Iseldiroedd, Fflandrys yn cynnwys Rhanbarth Brwsel-Prifddinas (Gwlad Belg), Suriname a'r tair gwlad Caribïaidd Aruba, Curaçao a Sint Maarten, sy'n ymdrin â'r iaith Iseldireg, addysgu iaith a llenyddiaeth.

Hanes[golygu | golygu cod]

Sefydlwyd y Taalunie gan yr Iseldiroedd a Gwlad Belg ar 9 Medi 1980; fel rhan o ffederaleiddio Gwlad Belg, daeth llywodraeth Fflandrys yn gorff cyfrifol. Mae Suriname wedi bod yn aelod cyswllt ers 2004.[1] Mae cysylltiadau ag Indonesia yn ogystal â De Affrica a Namibia oherwydd bod yr iaith Afrikaans â chysylltiad agos.

Yn 2004, llofnododd Swrinam "cytundeb cysylltiadol" gyda'r Taalunie.[2] O 27 Tachwedd 2013 mae'r cytundeb hefyd yn berthnasol i'r Iseldiroedd y Caribî.[3] Mae tair gwlad ymreolaethol Caribïaidd Teyrnas yr Iseldiroedd, Arwba, Curaçao, a Sint Maarten, wedi'u dynodi'n aelod-wladwriaethau ymgeisiol.[4] Yn ogystal, mae Indonesia a De Affrica yn cael eu hystyried yn "bartneriaid arbennig" o Undeb yr Iaith Iseldireg.

Tasgau[golygu | golygu cod]

Safoni'r iaith[golygu | golygu cod]

Mae'r sefydliad yn ymdrechu i integreiddio'r gymuned Iseldireg ei hiaith ar lefel iaith a llenyddiaeth yn yr ystyr ehangaf:

  • sillafiad unffurf
  • datblygu gwaith cyfeirio drud a chymhorthion eraill ar y cyd
  • ennill profiad yn y dosbarth
  • hyfforddiant pellach i athrawon a chyfieithwyr

Polisi iaith ar lefel Ewropeaidd[golygu | golygu cod]

Tasg bwysig i'r Taalunie yw penderfynu ar y sillafiad swyddogol. Mae hi hefyd yn cyhoeddi'r Woordenlijst Nederlandse Taal (Geiriadur yr iaith Iseldireg), a elwir yn aml yn Groene Boekje (Llyfr Gwyrdd). Mae'r sefydliad hefyd yn delio â chefnogi addysgu ieithoedd yn y tair gwlad a thramor. Ym maes llenyddiaeth, gellir crybwyll dyfarnu'r Prijs der Nederlandse Letteren (Gwobr Llenyddiaeth Iseldireg).

Stwythur[golygu | golygu cod]

  • Pwyllgor y Gweinidogion
  • Y Comisiwn Rhyngseneddol (Interparlementaire Commissie)
  • Cyngor Iaith a Llenyddiaeth Iseldireg (Raad voor de Nederlandse Taal en Letteren)
  • Ysgrifenyddiaeth Gyffredinol (Ysgrifenyddiaeth Algemeen)

Aelodau llawn[golygu | golygu cod]

Aelodau Cyswllt[golygu | golygu cod]

Partneriaid Breintiedig[golygu | golygu cod]

Iseldireg fel iaith dramor[golygu | golygu cod]

Mae'r Taalunie yn cefnogi dysgu Iseldireg mewn ysgolion cynradd ac uwchradd yn y rhanbarthau a'r gwledydd cyfagos. Mae'n ymwneud â Gwlad Belg (Brwsel a Wallonia; 350,000 o ddysgwyr), yr Almaen (Niedersachsen (Sacsoni Isaf) a Nordrhein-Westfalen, 40,000 o ddysgwyr) a Ffrainc (Nord-Pas-de-Calais, 8,000 o ddysgwyr).

Mae'r Undeb hefyd yn cefnogi astudio iaith a diwylliant Iseldireg mewn prifysgolion ac ysgolion ledled y byd. Mae tua 14,000 o bobl yn astudio Iseldireg a llenyddiaeth Iseldireg mewn 140 o sefydliadau.[5]

Gweler hefyd[golygu | golygu cod]

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod]

  1. Taalunieversum, Abruf am 20. März 2011.
  2. "Suriname, lid van de Taalunie". Nederlandse Taalunie (yn Iseldireg). Archifwyd o'r gwreiddiol ar 2014-12-22. Cyrchwyd 19 June 2014.
  3. "Tractatenblad 2013, 253" (yn Iseldireg). Kingdom of the Netherlands. Cyrchwyd 21 December 2014.
  4. "Wie we zijn: Drie landen, één taal" (yn Iseldireg). Nederlandse Taalunie. Cyrchwyd 30 October 2013.
  5. "Nederlands internationaal". Taalunieversum (yn Iseldireg). Cyrchwyd 2018-09-25.

Dolenni allanol[golygu | golygu cod]

Globe stub.svg Eginyn erthygl sydd uchod am gysylltiadau rhyngwladol. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.
Flag of the Netherlands.svg Eginyn erthygl sydd uchod am yr Iseldiroedd. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato
Flag of Belgium.svg Eginyn erthygl sydd uchod am Wlad Belg. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.
Flag of Suriname.svg Eginyn erthygl sydd uchod am Swrinam. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.