Robert Williams Parry

Oddi ar Wicipedia
Neidio i: llywio, chwilio
Clawr 'Yr Haf a Cherddi Eraill'.

Roedd Robert Williams Parry (6 Mawrth 1884 - 4 Ionawr 1956), adwaenir fel rheol fel R. Williams Parry yn un o feirdd mwyaf nodedig Cymru yn yr ugeinfed ganrif.

Ei fywyd[golygu]

Ganed R. Williams Parry yn Nhalysarn, yn Nyffryn Nantlle. Roedd yn gefnder i T. H. Parry-Williams a Thomas Parry. Cafodd ei addysg yn Ysgolion Sir Caernarfon a Phen-y-groes.Bu'n astudio yng Ngholeg Prifysgol Cymru, Aberystwyth am ddwy flynedd, ond gadawodd heb gael gradd ac aeth yn athro. Yn 1907 aeth i Goleg Prifysgol Cymru, Bangor i orffen ei astudiaethau a graddiodd yn 1908.Ar ôl y Coleg dechreuodd ei yrfa fel athro yn Cefnddwysarn ac yn 1915 symudodd i Ysgol Sir y Barri. Ymunodd â'r fyddin rhwng Tachweddd 1916 hyd 1918. Aeth yn ôl i'r Barri ar ôl y rhyfel. Yn fuan wedyn cafodd le yn Oakley Park, yn Sir Drefaldwyn.

Problemau Prifysgol[golygu]

Penodwyd R. Williams Parry yn ddarlithydd yn yr Adran Gymraeg ym Mangor yn Rhagfyr 1921. Darlithiau ar Lydaweg, a Chernyweg ac hefyd ar Ramadeg Cymraeg. Yn 1912 cafodd M.A. am ysgrifennu traethawd ar Gysylltiadau'r Gymraeg a'r Llydaweg. [1] Yno roedd Syr John Morris-Jones yn Bennaeth ar y Coleg ac yn ei gynorthwyo roedd yr Athro Ifor Williams. Roedd Willams Parry yn hapus yno o 1922 hyd tua 1928. Roedd yn darlithio yn bennaf i fyfyrwyr y flwyddyn gyntaf yn yr Adran Gymraeg. Roedd hefyd yn cynnal dosbarthiadau nos. Teimlai erbyn Hydref 1928 fel lledu ei adenydd. Roedd am ddarlitho i'r dosbarth Anrhydedd ar gelfyddid barddonaeth yn gyffredinol, ond teimlai Ifor Williams nad oedd y cyrsiau roedd yn ei gynnig yn ddigon academaidd eu natur. Bu'n frwydr chwerw a barhaodd am bymtheg mlynedd.[2]

Ei waith[golygu]

Daeth yn enwog fel bardd pan enillodd y gadair yn Eisteddfod Genedlaethol 1910 am ei awdl Yr Haf, cerdd a barodd cryn gyffro ac a ddenodd lawer o efelychwyr. Cyhoeddodd ddau gasgliad o gerddi, Yr Haf a Cherddi Eraill (1924) a Cerddi'r Gaeaf (1952). Mae ei gerddi mwyaf poblogaidd yn cynnwys 'Y Llwynog', 'Eifionydd' (am lonyddwch y Lôn Goed) ac 'Englynion coffa Hedd Wyn'.

Cyhoeddwyd casgliad o'i ryddiaith dan y teitl Rhyddiaith R. Williams Parry dan olygyddiaeth Bedwyr Lewis Jones yn 1974.

Llyfryddiaeth[golygu]

Gwaith Williams Parry[golygu]

Cerddi
Arall

Astudiaethau[golygu]

  • Bedwyr Lewys Jones, R. Williams Parry (Cyfres Writers of Wales, 1972)
  • Alan Llwyd (gol.), R. Williams Parry (Cyfres y Meistri, 1979). Cyfrol o ysgrifau beirniadol gan sawl awdur.
  • Alan Llwyd, R. Williams Parry (Cyfres Llên y Llenor, 1984)
  • Alan Llwyd, Bob: Cofiant R. Williams Parry, Gwasg Gomer 2013
  • T. Emrys Parry, Barddoniaeth R. Williams Parry (1973). Astudiaeth sy'n cynnwys ei holl gerddi fel atodiad.
  • Meic Stephens (gol.), Cydymaith i Lenyddiaeth Cymru (Gwasg Prifysgol Cymru), erthygl am y bardd

Cyfeiriadau[golygu]

  1. Pymtheg o Wŷr Llên yr Ugeinfed Ganrif. Ben Rees.Cwmni Cyhoeddiadau Modern 1972
  2. Barn 601 Chwef 2013 Alan Llwyd


Planned section.svg Eginyn erthygl sydd uchod am lenor neu awdur Cymreig. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.