Théodore Hersart de la Villemarqué

Oddi ar Wicipedia
Neidio i: llywio, chwilio
Théodore Hersart de la Villemarqué
Theodore Hersart de la Villemarque.jpg
Ganwyd Théodore-Claude-Henri Hersart de La Villemarqué Edit this on Wikidata
7 Gorffennaf 1815 Edit this on Wikidata
Kemperle Edit this on Wikidata
Bu farw 8 Rhagfyr 1895 Edit this on Wikidata (80 oed)
Kemperle Edit this on Wikidata
Gwaith geiriadurwr, ieithydd, Bardd, hanesydd, arbenigwr mewn llên gwerin Edit this on Wikidata
Gwaith nodedig Barzaz Breiz Edit this on Wikidata
Aelod o Académie des Inscriptions et Belles-Lettres, Academi Gwyddorau Prwsaidd Edit this on Wikidata
Gwobr/au Marchog y Lleng Anrhydeddus Edit this on Wikidata

Yr oedd Théodore Hersart de la Villemarqué (7 Gorffennaf 18158 Rhagfyr 1895), y cyfeirir ato yn aml fel Villemarqué neu, yn Llydaweg, Kervarker, yn uchelwr ac awdur o Lydaw sy'n adnabyddus fel sylfaenydd y mudiad Rhamantaidd yno yn y 19g. Cyhoeddodd weithiau llenyddol Llydaweg a chyfieithodd ac addasodd nifer o ganeuon Llydaweg i'r iaith Ffrangeg. Ei gyfrol fywaf adnabyddus yw'r Barzaz Breiz.

Cerflun cyfoes yn Kemperle o Théodore.

Cyfarfu hefyd agAugusta Hall, Arglwyddes Llanofer a threuliodd y Nadolig ym mhlasty Charlotte Guest a oedd yn berchen nifer o ffatrioedd dur ym Merthyr ac yn Nowlais.[1]

Roedd Villemarqué yn gyfaill i Gymru a'r Gymraeg. Cydweithiodd â'r Arglwyddes Charlotte Guest ar ei chyfieithiad o'r Mabinogion (a gyhoeddwyd yn 1838). Yn ddau-ddeg-tri oed, yn hydref a gaeaf 1838 a 1839, daeth i Ferthyr ac Abertawe er mwyn deall mwy am Gymru. Y prif bwrpas dros ei ymweliad oedd canfod llawysgifau am y Llydaweg er mwyn rhoi hygrededd i'r iaith Lydaweg. Ymwelodd â'r awdur Carnhuanawc a rhoddodd araith gofiadwy yn Eisteddfod y Fenni yn pwysleisio'r cysylltiadau hanesyddol, ieithyddol a llenyddol rhwng Cymru a Llydaw ac yn galw am undod a brawdgarwch rhwng y ddwy wlad Geltaidd.[2]

Pan ddychwelodd i Lydaw chwaraeodd ran bwysig yn y mudiad diwylliannol a arweiniodd at sefydlu Goursez Vreizh (Goredd Llydaw) ond roedd o'r farn fod y Gymraeg wedi'i llygru gan effaith Protestaniaeth. Ond hyd yn oed ar ddiwedd ei oes, daliai i sôn fod ei ymweliad â Chymru wedi bod yn un ffrwythlon a melys.

Cyfieithodd Peredur, un o'r Tair Rhamant Cymraeg Canol, i'r Ffrangeg.

Eisteddfod y Fenni, 1838[golygu | golygu cod y dudalen]

Gwahoddwyd Théodore Hersart de la Villemarqué a'r Llydawyr eraill a oedd yn teithio gydag ef i Eisteddfod y Fenni yn 1838, eisteddfod oedd a'i bryd ar fod yn rhyngwladol ei natur. Ar y pryd nid oedd ymwybyddiaeth o'r teulu 'Celtaid' yn llaw nac yng Nghymru, ac i ryw raddau, dyma gychwyn hynny.

Cyfeiriadu[golygu | golygu cod y dudalen]

Llyfryddiaeth[golygu | golygu cod y dudalen]

Flag of Brittany (Gwenn ha du).svg Eginyn erthygl sydd uchod am Lydaw. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.