Thomas Jacob Thomas (Sarnicol)

Oddi ar Wicipedia
(Ailgyfeiriad oddi wrth Sarnicol)
Jump to navigation Jump to search
Thomas Jacob Thomas
Memorial stone, Capel Cynon, Llandissiliogogo - geograph.org.uk - 612030.jpg
Ganwyd 13 Ebrill 1873 Edit this on Wikidata
Capel Cynon Edit this on Wikidata
Bu farw 2 Rhagfyr 1945 Edit this on Wikidata (72 oed)
Dinasyddiaeth Baner Cymru Cymru
Galwedigaeth Bardd Edit this on Wikidata

Bardd Cymraeg oedd Thomas Jacob Thomas (13 Ebrill 18732 Rhagfyr 1945), sy'n fwy adnabyddus wrth ei enw barddol Sarnicol. Roedd yn un o feirdd mwyaf poblogaidd ei gyfnod ac yn epigramydd penigamp.

Bywgraffiad[golygu | golygu cod y dudalen]

Ganed Sarnicol ym mhentref Capel Cynon, ger Llandysul, Ceredigion yn 1873. Magwyd y bardd ym mro Banc Siôn Cwilt a chafodd diwylliant Cymraeg a thraddodiadau gwerinol yr ardal honno ddylanwad mawr ar ei waith fel bardd. Cafodd ei addysg yng Ngholeg Prifysgol Cymru, Aberystwyth, ac aeth yn ei flaen i fod yn athro ysgol yn Southampton yn ne Lloegr, Abergele ac Abertyleri, ac yn brifathro mewn ysgol ger Merthyr Tudful.

Gwaith llenyddol[golygu | golygu cod y dudalen]

Ymddiddorai'n fawr yn nhraddodiadau a llên gwerin Cymru, a chyhoeddodd sawl cerdd boblogaidd sy'n seiliedig ar chwedlau Cymraeg. Cyhoeddodd ddeg cyfrol o farddoniaeth yn ystod ei oes gan ddod yn un o feirdd mwyaf poblogaidd Cymru. Enillodd y Gadair yn Eisteddfod Genedlaethol Cymru Y Fenni 1913.

Mae ei gerddi poblogaidd yn tueddu i fod yn rhamantaidd a sentimentalaidd braidd, ond ei brif gyfraniad i lenyddiaeth Gymraeg yw ei gerddi byr dychanol, yn enwedig y rhai a geir yn y gyfrol Blodau Drain Duon (1935), sy'n cynnwys ei epigram adnabyddus am Dic Sion Dafydd.

Cyhoeddodd hefyd gyfrol o addasiadau o chwedlau gwerin ei fro, Chwedlau Cefn Gwlad.

Llyfryddiaeth ddethol[golygu | golygu cod y dudalen]

  • Stori Siaci'r Gwas (1906)
  • Odlau Môr a Mynydd (1912)
  • Blodau Drain Duon (Gwasg Gomer, 1935)
  • Chwedlau Cefn Gwlad (Gwasg Gee, 1944)
  • Ar Fanc Siôn Cwilt, golygwyd gan J. Tysul Davies (Gwasg Gomer, 1972). Ysgrifau a gyhoeddwyd ar ôl ei farwolaeth.

Dolenni allanol[golygu | golygu cod y dudalen]