John Jones (Maesygarnedd)

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
John Jones
Portrait of John Jones (4671536) (cropped).jpg
Ganwyd c. 1597 Edit this on Wikidata
Maes-y-garnedd Edit this on Wikidata
Bu farw 17 Hydref 1660 Edit this on Wikidata
Achos: Crogi Edit this on Wikidata
Charing Cross Edit this on Wikidata
Galwedigaeth person milwrol, Gwleidydd Edit this on Wikidata
Swydd Aelod Seneddol yn Senedd Lloegr Edit this on Wikidata

Roedd John Jones, Maesygarnedd (159717 Hydref 1660) yn un o'r gwŷr a arwyddodd warant marwolaeth y brenin Siarl I, brenin Lloegr ac yn frawd-yng-nghyfraith i Oliver Cromwell, Arglwydd Amddiffynydd Lloegr.

Bywgraffiad[golygu | golygu cod y dudalen]

Maesygarnedd

Cafodd ei eni yn ffermdy Maesygarnedd (neu Maes y Garnedd) yng Nghwm Nantcol, Ardudwy, yn yr hen Sir Feirionnydd (de Gwynedd heddiw), yn fab i Thomas Jones. Oherwydd nad ef oedd y mab hynaf gyrrwyd ef i Lundain i wasanaethu teulu Myddleton. Priododd Margaret merch John Edwards, Stanstey.

Pan ddechreuodd Rhyfel Cartref Lloegr, ymunodd John Jones â byddin y Senedd. Erbyn 1646 roedd yn ymladd yng ngogledd Cymru ym myddin Syr Thomas Mytton fel Cyrnol, a'r flwyddyn wedyn daeth yn Aelod Seneddol dros Sir Feirionnydd.

Roedd yn aelod o'r cwrt a fu'n profi Siarl I ar ddiwedd yr ail Ryfel Cartref, ac roedd yn un o'r rhai a roddodd eu henwau ar warant marwolaeth y brenin. Fe'i dewiswyd yn gomisiynwr Taeniad yr Efengyl yng Nghymru. Ym 1650 aeth i Iwerddon yn brif gomisiynydd i weinyddu'r wlad, ac yn 1655 gwnaed ef yn gomisiynydd dros ogledd Cymru. Roedd ei wraig gyntaf wedi marw yn yr Iwerddon y 1651, ac y 1656 ail-briododd a Katherine, chwaer Oliver Cromwell.

Yn dilyn marwolaeth Cromwell ac ymddiswyddiad ei fab Richard Cromwell, fe gymerwyd John Jones yn garcharor gan wŷr y cadfridog George Monck yn 1660. Fe'i cafwyd yn euog o deyrnfradwriaeth, a chafodd ei grogi, ei ddiberfeddu a'i chwarteru yn Llundain ar 17 Hydref 1660.

Roedd Jones yn ŵr crefyddol iawn ac roedd yn gohebu a Morgan Llwyd a Vavasor Powell, a threfnodd i argraffu rhan o waith Morgan Llwyd yn Iwerddon.

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  • Y Bywgraffiadur Cymreig hyd 1940 (Anrhydeddus Gymdeithas y Cymmrodorion)

Dolenni allanol[golygu | golygu cod y dudalen]