Cadfarch

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Erthygl am y sant yw hon. Am y gymuned ym Mhowys gweler Cadfarch (cymuned).
Cadfarch
Ganwyd Gogledd Cymru Edit this on Wikidata
Dinasyddiaeth Baner Cymru Cymru
Galwedigaeth Mynach Edit this on Wikidata
Blodeuodd 6G Edit this on Wikidata
Dydd gŵyl 24 Hydref Edit this on Wikidata
Tad Caradog Freichfras Edit this on Wikidata
Mam Tegau Eurfron Edit this on Wikidata

Sant Cymreig oedd Cadfarch (bl. 6g). Mae'n nawddsant Penegoes (Powys) ac Abererch (Gwynedd).[1] Ei ddydd gŵyl yw 24 Hydref.[2]

Yn ôl yr achau, mab Caradog Freichfras oedd Cadfarch. Roedd Sant Cawrdaf yn frawd iddo. Dywedir iddo sefydlu clasau neu eglwysi ym Mhenegoes - a adnabyddid fel Llangadfarch yn y gorffennol. Cysylltir ef gydag Abererch ond mae'r cyfeiriad cyntaf ato'n enwi 'Aberech', sef Berach, a gysylltir gydag Aberdaron yn Llŷn (Arch.Camb., 86 (1931), t.166 n.34), Capel y Ferach yw Capel Anelog (WATU).

Ceir Ffynnon Gadfarch ger eglwys Penegoes a oedd yn dda at wella'r crudcymalau.[1]

Mab iddo oedd sant Elgud. Ni wyddys dim amdano.

Roedd Cadfarch yn un o'r "Saith Gefnder", sef Beuno, Cybi, Seiriol, Deiniol, Cawrdaf, Dewi a Chadfarch ei hun, a aeth ar bererindod i Rufain i weddïo am law ar ôl tair blynedd o sychder eithriadol. Bu'r daith yn llwyddiannus a dywedir i'r dafn cyntaf o law syrthio ar lyfr Sant Cadfarch.[3]

Rhai llefydd cysylltiedig[golygu | golygu cod y dudalen]

Rhestr Wicidata:


# Eglwys neu Gymuned Delwedd Cyfesurynnau Lleoliad Wicidata
1 Abererch
Eglwys Cawrdaf Sant, Abererch - geograph.org.uk - 1289580.jpg
52°54′07″N 4°23′10″W / 52.902°N 4.386°W / 52.902; -4.386 Gwynedd Q319538
2 Cadfarch (cymuned)
Dyfi Valley - geograph.org.uk - 568668.jpg
52°33′40″N 3°53′58″W / 52.561°N 3.89932°W / 52.561; -3.89932 Powys Q13126454
3 Penegoes
Penegoes Water Mill, near Machynlleth - geograph.org.uk - 38865.jpg
52°35′33″N 3°48′29″W / 52.5924°N 3.80797°W / 52.5924; -3.80797 Powys Q3404986
Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. 1.0 1.1 T. D. Berverton, The Book of Welsh Saints (Cyhoeddiadau Glyndŵr, 2000), tud. 97.
  2. Seintiau Cymru; adalwyd 8 Ionawr 2017.
  3. Elissa R. Henken, The Welsh Saints.