Arkansas

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Arkansas
White River National refuge.jpg
ArwyddairRegnat populus Edit this on Wikidata
Mathtaleithiau'r Unol Daleithiau Edit this on Wikidata
Enwyd ar ôlQuapaw Edit this on Wikidata
En-us-Arkansas.ogg, En-us-Arkansas.ogg Edit this on Wikidata
PrifddinasLittle Rock Edit this on Wikidata
Poblogaeth2,978,204 Edit this on Wikidata
Sefydlwyd
  • 15 Mehefin 1836 Edit this on Wikidata
AnthemArkansas, Arkansas Edit this on Wikidata
Pennaeth llywodraethAsa Hutchinson Edit this on Wikidata
Cylchfa amserUTC−06:00, Cylchfa Amser Canolog, America/Chicago Edit this on Wikidata
Iaith/Ieithoedd
  swyddogol
Saesneg Edit this on Wikidata
Daearyddiaeth
Rhan o'r canlynoltaleithiau cyfagos UDA Edit this on Wikidata
SirUnol Daleithiau America Edit this on Wikidata
GwladBaner Unol Daleithiau America Unol Daleithiau America
Arwynebedd137,733 km² Edit this on Wikidata
Uwch y môr198 metr Edit this on Wikidata
GerllawAfon Mississippi Edit this on Wikidata
Yn ffinio gydaTennessee, Missouri, Oklahoma, Texas, Louisiana, Mississippi Edit this on Wikidata
Cyfesurynnau34.8°N 92.2°W Edit this on Wikidata
US-AR Edit this on Wikidata
Gwleidyddiaeth
Corff gweithredolGovernment of Arkansas Edit this on Wikidata
Corff deddfwriaetholArkansas General Assembly Edit this on Wikidata
Swydd pennaeth
  y wladwriaeth
Governor of Arkansas Edit this on Wikidata
Pennaeth y wladwriaethAsa Hutchinson Edit this on Wikidata
Swydd pennaeth
  y Llywodraeth
Governor of Arkansas Edit this on Wikidata
Pennaeth y LlywodraethAsa Hutchinson Edit this on Wikidata
Sgubor ym Mharc Cenedlaethol Afon Buffalo

Mae Arkansas yn dalaith yn ne canolbarth yr Unol Daleithiau, sy'n gorwedd i'r gorllewin o Afon Mississippi. Mae Afon Arkansas yn torri'r dalaith yn ddau o'r gorllewin i'r dwyrain. Mae enw y dalaith yn tarddu o ymganiad Ffrangeg o’r enw brodorol yr ardal. Little Rock yw'r brifddinas. Maint y dalaith yw 53,182 milltir sgwâr, a’r poblogaeth (ym 2013) 2.959,373.[1] Mae Arkansas yn gartref i gwmni Wal-Mart ac hefyd Rheilffordd yr Union Pacific.[2]

Mae’r dalaith yn cynnwys Parc Cenedlaethol y Ffynonellau Poethion, Fforest Genedlaethol yr Ozarks ac Sfon Gwnedlaethol Buffalo.[3]

Hanes[golygu | golygu cod y dudalen]

Cyrhaeddodd y fforiwr Sbaeneg Hernando De Soto ym 1541. Daeth pobl o Ffrainc i’r ardal ym 1686. Roedd Arkansas yn rhan o Bryniant Louisiana gan yr Unol Daleithiau yn 1803. Daeth yn dalaith ar 15 Mehefin 1836, ymneilltuodd o'r Undeb yn 1861 a chafodd ei chynnwys eto yn 1868. Cedwyd caethweision yn Arkansas, felly daeth y dalaith yn rhan o Gynghrair Taleithiau'r De ym 1861. Boddwyd tua 20% o’r dalaith gan lifogydd ym 1927, tuag at 30 troedfedd o ddyfnder; bu farw bron 100 o bobl. Yn dilyn yr achos llys Brown yn erbyn y Bwrdd Addysg, datganwyd bod cyfleusterau addysg ‘ar wahŵn ond cyfartal’ yn anghyfansoddiadol. Gwrthodwyd mynediad i Ysgol Uwchradd Little Rock ym 1957. Gorchmynodd yr arlwydd Dwight D. Eisenhower bod milwyr yn mynd â’n nhw i’r ysgol.[4]

Dinasoedd Arkansas[golygu | golygu cod y dudalen]

1 Little Rock 193,524
2 Fort Smith 86,209
3 Fayetteville 73,580
4 Springdale 69,797
5 Conway 58,908

Enwogion[golygu | golygu cod y dudalen]

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]


Dolen allanol[golygu | golygu cod y dudalen]


Flag-map of Arkansas.svg Eginyn erthygl sydd uchod am Arkansas. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.