Owen Thomas (cadfridog)

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Owen Thomas
Ganwyd 18 Rhagfyr 1858 Edit this on Wikidata
Carrog, Llanbadrig Edit this on Wikidata
Bu farw 6 Mawrth 1923 Edit this on Wikidata (64 oed)
Dinasyddiaeth Baner Cymru Cymru
Galwedigaeth gwleidydd, milwr Edit this on Wikidata
Swydd Aelod o'r 32ain Senedd y Deyrnas Unedig, Aelod o'r 31ain Senedd y Deyrnas Unedig Edit this on Wikidata

Cadfridog, amaethwr ac Aelod Seneddol Cymreig oedd Syr Owen Thomas (18 Rhagfyr 1858 - 6 Mawrth 1923). [1]

Ganed ef yng Ngharrog, Llanbadrig, Ynys Môn. Wedi ei addysgu yn Lerpwl, bu'n oruchwyliwr ar stadau Plas Coch a'r Brynddu, yna yn aelod o Gomisiwn brenhinol ar y dirwasgiad amaethyddol. Yn 1899, roedd ar ymweliad a De Affrica pan ddechreuodd Rhyfel y Boer, a gwnaed ef yn Gyrnol. Dywedir iddo ymladd mewn dros gant o frwydrau yn y rhyfel.

Pan ddechreuodd y Rhyfel Byd Cyntaf yn 1914, gwnaed ef yn Frigadydd-Gadfridog yn gyfrifol am godi a hyfforddi milwyr yng Ngogledd Cymru. Gwnaed ef yn farchog yn 1917. Collodd dri mab yn y rhyfel hwn.

Ar ddiwedd y rhyfel, rhoddodd ei enw ymlaen fel ymgeisydd Llafur dros Ynys Môn, ac enillodd y sedd yn Etholiad Cyffredinol Rhagfyr 1918, gan guro'r Aelod blaenorol, E. J. Ellis-Griffith. Yn 1922, safodd fel ymgeisydd annibynnol yn erbyn y Rhyddfrydwr, ac enillodd eto. Claddwyd ef yn Llanfechell.

Llyfryddiaeth[golygu | golygu cod y dudalen]

  • David A. Pretty Rhyfelwr Môn: Y Brigadydd-Gadfridog Syr Owen Thomas, A.S. . , 1858-1923 (Dinbych, Gwasg Gee, 1989)

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

Cysylltiad allanol[golygu | golygu cod y dudalen]

Senedd y Deyrnas Unedig
Rhagflaenydd:
Ellis Jones Ellis-Griffith
Aelod Seneddol Ynys Môn
19181923
Olynydd:
Syr Robert John Thomas