Gwennol y glennydd

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Gwennol y glennydd
Riparia riparia
Riparia riparia -Markinch, Fife, Scotland -flying-8-4c.jpg
Statws cadwraeth
Dosbarthiad gwyddonol
Teyrnas: Animalia
Ffylwm: Chordata
Dosbarth: Aves
Urdd: Passeriformes
Teulu: Hirundinidae
Genws: Riparia[*]
Rhywogaeth: Riparia riparia
Enw deuenwol
Riparia riparia



Aderyn a rhywogaeth o adar yw Gwennol y glennydd (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: gwenoliaid y glennydd) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Riparia riparia; yr enw Saesneg arno yw Sand martin. Mae'n perthyn i deulu'r Gwenoliaid (Lladin: Hirundinidae) sydd yn urdd y Passeriformes.[1] Dyma aderyn sydd i'w gael yng ngwledydd Prydain ac mae hefyd i'w ganfod yng Nghymru.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn R. riparia, sef enw'r rhywogaeth.[2]

Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yng Ngogledd America, Asia, Ewrop ac Affrica. Mae'n aderyn mudol, gyda'r rhan fwyaf ohonyn nhw'n treulio'r gaeaf yn nwyrain a de Affrica, de Asia a De America. Mae Gwennol y Glennydd yn aderyn cyffredin yng Nghymru, ac mae'n un o'r adar mudol cyntaf i ddychwelyd yn y gwanwyn.

Mae'r aderyn tua 12 cm o hyd ac mae ganddo blu brown ar y cefn a gwyn ar ei fol, gyda brown ar draws y fron. Fel rheol mae nifer ohonyn nhw'n nythu gyda'i gilydd, mewn tyllau mewn clogwyni o dywod neu raean.

Teulu[golygu | golygu cod y dudalen]

Mae'r gwennol y glennydd yn perthyn i deulu'r Gwenoliaid (Lladin: Hirundinidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

Rhestr Wicidata:


rhywogaeth enw tacson delwedd
Gwennol bondo Asia Delichon dasypus
Delichon dasypus -Taiwan-8-4c.jpg
Gwennol bondo Nepal Delichon nipalensis
Delichon nipalense (close-up).jpg
Gwennol borffor Progne subis
PurpleMartin cajay.jpg
Gwennol coed America Tachycineta bicolor
Tree swallow at Stroud Preserve.jpg
Gwennol dorchwen Atticora fasciata
White-banded Swallow (Atticora fasciata) cropped.jpg
Gwennol euraid Tachycineta euchrysea
Tachycineta euchrysea 1894.jpg
Gwennol Magellan Progne modesta
ProgneModestusDarwin.jpg
Gwennol mangrôf Tachycineta albilinea
Tachycineta albilinea.jpg
Gwennol ogof Petrochelidon fulva
Petrochelidon fulva 1894.jpg
Gwennol resog India Petrochelidon fluvicola
HirundoFluvicolaGould.jpg
Gwennol werdd Tachycineta thalassina
Tachycineta thalassina -San Luis Obispo, California, USA -male-8 (1).jpg
Gwennol y Bahamas Tachycineta cyaneoviridis
Bahama Swallow.jpg
Gwennol y bondo Delichon urbicum
Delichon urbica.jpg
Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cofnodion unigol[golygu | golygu cod y dudalen]

  • Trefedigaeth o 44 twll-nyth yn y clai clog ar ben Bwlch Rhwyddfor yn chwarel Bwlch Llyn Bach[3] Welish i erioed rhai wedyn (DB). Datblygodd 1976 yn haf eithriadol o boeth a sych.

Gweler hefyd[golygu | golygu cod y dudalen]

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
  2. Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.
  3. Llyfr Maes DB
Safonwyd yr enw Gwennol y glennydd gan un o brosiectau . Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran Bywiadur, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.