Casllwchwr
Cyfesurynnau: 51°39′45″N 4°03′53″W / 51.66261°N 4.06461°W
| Casllwchwr | |
|
[[File:|240px|Casllwchwr is located in Abertawe]]
 Casllwchwr
Casllwchwr yn: Abertawe |
|
| Poblogaeth | 4,991 (Cyfrifiad 2001) |
|---|---|
| Cyfeirnod grid yr Arolwg Ordnans | SS573980 |
| Prif ardal | Swansea |
| Sir seremonïol | Gorllewin Morgannwg |
| Gwlad | Cymru |
| Gwladwriaeth sofran | Y Deyrnas Unedig |
| Tref bost | SWANSEA |
| Rhanbarth cod post | SA4 |
| Cod deialu | 01792 |
| Yr Heddlu | De Cymru |
| Tân | Canolbarth a Gorllewin Cymru |
| Ambiwlans | Cymru |
| Senedd yr Undeb Ewropeaidd | Cymru |
| Senedd y DU | Gŵyr |
| Cynulliad Cymru | Gŵyr |
| Rhestr llefydd: y DU • Cymru • Abertawe | |
Mae Casllwchwr (neu Llwchwr, Saesneg : Loughor) yn dref ar aber yr Afon Llwchwr, yn sir Abertawe. Mae ganddi boblogaeth o 4,991 (2001). Ers 1969 bu yma orsaf bad achub annibynol, gyda chwch blaenllaw iawn (o ran technoleg) sef Ribcraft 5.85 m. Mae yma ddwy ysgol gynradd: Ysgol Gynradd Tre Uchaf ac Ysgol Gynradd Trellwchwr. Mae yma hefyd adran o Brifysgol Abertawe.
[golygu] Hanes
Roedd caer Rufeinig yma o'r enw Leucarium. Ar ôl i'r Rhufeiniaid ymadael daeth Llwchwr yn rhan o deyrnas Gŵyr. Mae'n bosibl mai Casllwchwr oedd canolfan wleidyddol a gweinyddol hen gantref Eginog yn yr Oesoedd Canol Cynnar. Adeiladwyd castell Normanaidd ar safle'r hen gaer Rufeinig yn 1099.
Ymwelodd Gerallt Gymro â Chasllwchwr yn ystod ei daith trwy Gymru yn 1188.
Ar un adeg yr oedd porthladd yma ond yn yr ugeinfed ganrif y prif ddiwydiant oedd tun a dur.
Rhywle rhwng Casllwchwr ac Abertawe yn Ionawr 1136, ymladdwyd brwydr enfawr gyda thros 500 o'r Normaniaid yn cael eu lladd; tua'r un adeg ymosododd Gwenllian ar Gastell Cydweli yn aflwyddiannus.
Abertawe · Burry Green · Cadle · Casllwchwr · Crofty · Clydach · Dyfnant · Fforest-fach · Garnswllt · Y Gellifedw · Y Glais · Gorseinon · Llandeilo Ferwallt · Llanddewi · Llangyfelach · Llangynydd · Llanilltud Gŵyr · Llanmorlais · Llanrhidian · Llan-y-tair-mair · Y Mwmbwls · Nicholaston · Oxwich · Penclawdd · Pengelli · Pennard · Pentre Poeth · Pontarddulais · Pontlliw · Port Einon · Reynoldston · Rhosili · Sgeti · Treforys · Tre-gŵyr · Y Crwys · Ynysdawe · Ynysforgan · Ystum Llwynarth
Eginyn erthygl sydd uchod am Ddinas a Sir Abertawe. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato
