Zonia Bowen

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search

Awdures a rhydd-feddylwraig yw Zonia Margarita Bowen (née North; ganed 23 Ebrill 1926 yn Ormesby St. Margaret, Norfolk, Lloegr). Sefydlodd y mudiad Merched y Wawr yn 1967, gyda chymorth Sulwen Davies a chriw o ferched Sefydliad y Merched o'r Parc, y Bala. Er bod rhan fwyaf o ddigwyddiadau Sefydliad y Merched yn yr ardaloedd yma yn digwydd trwy gyfrwng y Gymraeg nid oedd y sefydliad yn cydnabod y Gymraeg yn eu dogfennau ysgrifenedig a'u nwyddau.[1]

Astudiodd Ffrangeg ym Mhrifysgol Bangor lle sylweddolodd fod "pob duw a phob crefydd yn ffrwyth dychymyg"; geilw ei hun yn 'rhydd-feddylwraig' (free-thinker) yn hytrach nag 'anffydwraig' neu 'ddyneiddwraig'. Bu'n briod â'r Prifardd Geraint Bowen. Roedd ei gwr yn Archdderwydd o 1978 -1981 ac ef rhoddodd yr enw i Fudiad Merched y Wawr.

Yn wreiddiol o Heckmondwike, Swydd Efrog, bu'n byw am flynyddoedd ger Llyn Talyllyn, ac mae bellach yn byw yng Nghae Athro ger Caernarfon. Yn 2015 cyhoeddodd hunangofiant, lle mae hi'n son am sefydlu Mercher y Wawr,[2] a pham yr ymddiswyddodd fel Llywydd y mudiad wedi deng mlynedd fel swyddog o'r mudiad. Dywedodd wrth ei sefydlu na ddylai'r mudiad fod ag unrhyw gysylltiad chrefydd na gwleidyddiaeth "ond ei fod ar agor i bawb, ar yr un termau" a derbyniwyd hynny gan aelodau'r Cyngor Cenedlaethol. Disgrifiwyd y mudiad o'r cychwyn fel 'mudiad seciwlar'.

Teulu[golygu | golygu cod y dudalen]

Ganwyd pedwar o blant iddyn nhw, sef Rhys, Nia, Sian a Steffan, Ffurfiodd tri o'i hwyrion Y Bandana, prif grwp roc Y Selar yn 2017 ac mae cerddoriaeth yn gryf yng ngwaed y teulu gan bod Gwilym Bowen Rhys hefyd mewn grŵp gwerin poblogaidd o'r enw Plu gyda'i chwiorydd Elan a Marged.[1][1]

Llyfryddiaeth[golygu | golygu cod y dudalen]

Ymhlith ei llyfrau y mae:

  • Dy bobl di fydd fy mhobl i; Gwasg y Lolfa, 2015 - hunangofiant Zonia Bowen
  • Traed ar y ddaear; CAA, 1995
  • Yec'hed Mat - Iechyd Da! Cyhoeddwyd gan Gwasg y Lolfa, Rhagfyr 1980
  • Y dyddiau cynnar; Llyfrau'r Faner, ar ran Merched y Wawr, 1977
  • Llydaweg i'r Cymro; Llyfrau'r Faner, 1977
  • Merched y Wawr; Llyfrau'r Faner, ar ran Merched y Wawr, 1977

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. 1.0 1.1 1.2 Dy bobl di fydd fy mhobl i; Gwasg y Lolfa, 2015 - hunangofiant Zonia Bowen
  2. Gwefan Cymru Fyw, y BBC; adalwyd 5 Chwefror 2015

Dolenni allanol[golygu | golygu cod y dudalen]