Stephen Hawking

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Stephen Hawking
Stephen Hawking.StarChild.jpg
Ganwyd Stephen William Hawking Edit this on Wikidata
8 Ionawr 1942 Edit this on Wikidata
Rhydychen Edit this on Wikidata
Bu farw 14 Mawrth 2018 Edit this on Wikidata (76 oed)
Achos: sglerosis ochrol amyotroffig Edit this on Wikidata
Caergrawnt Edit this on Wikidata
Man preswyl Y Deyrnas Unedig, Lloegr Edit this on Wikidata
Dinasyddiaeth Y Deyrnas Unedig Edit this on Wikidata
Addysg Baglor yn y Celfyddydau, Doethuriaeth Edit this on Wikidata
Alma mater
Galwedigaeth ffisegydd damcaniaethol, cosmolegydd, astroffisegydd, Mathemategydd, addysgwr, awdur gwyddonol, academydd, Ysgrifennwr, ffisegydd, awdur ffeithiol, seryddwr, gwyddonydd, actor teledu Edit this on Wikidata
Swydd Athro Lucasiaidd mewn Mathemateg Edit this on Wikidata
Cyflogwr
Adnabyddus am A Brief History of Time, Black Holes and Baby Universes and Other Essays, The Universe in a Nutshell, On the Shoulders of Giants, God Created the Integers, The Dreams That Stuff Is Made of: The Most Astounding Papers of Quantum Physics and How They Shook the Scientific World, My Brief History Edit this on Wikidata
Gwaith nodedig A Brief History of Time, Black Holes and Baby Universes and Other Essays, The Universe in a Nutshell, On the Shoulders of Giants, God Created the Integers, The Dreams That Stuff Is Made of: The Most Astounding Papers of Quantum Physics and How They Shook the Scientific World, My Brief History Edit this on Wikidata
Prif ddylanwad Dikran Tahta, Paul Dirac, Bertrand Russell, Karl Popper, Andrei Linde, Yakov Borisovich Zel'dovich, Albert Einstein Edit this on Wikidata
Priod Jane Wilde Hawking, Elaine Mason Edit this on Wikidata
Plant Lucy Hawking, Robert Hawking, Tim Hawking Edit this on Wikidata
Gwobr/au Medal Albert Einstein, Gwobr Ffiseg Wolfe, Medal Copley, Medal Rhyddid yr Arlywydd, Special Breakthrough Prize in Fundamental Physics, Urdd Cyfoeswyr Anrhydedd, Medal Eddington, Medal Aur y Gymdeithas Seryddol Frenhinol, CBE, Gwobr Naylor, Medal Oskar Klein, Medal Hughes, Gwobr Llyfrau Gwyddoniaeth y Gymdeithas Frenhinol, Medal Albert, Gwobr Michelson–Morley, Gwobr Fonseca, Medal Pïws XI, Medal a Gwobr Maxwell, IOP Dirac Medal, Gwobr Adams, Gwobr Andrew Gemant, Medal Deucanmlwyddiant James Smithson, NSS Robert A. Heinlein Memorial Award, Gwobr Tywysoges Asturias am Heddwch, Doethor Anrhydeddus Prifysgol Harvard, Doethor Anrhydeddus Prifysgol Rhydychen, Urdd Marcel Grossmann, Medal Franklin, Gwobr Sefydliad 'Frontiers of Knowledge' BBVA, Medal Bodley, Gold medal of the Spanish National Research Council, Gwobr Albert Einstein, Cymrawd Cymdeithas Frenhinol Celf (FRSA), Doethor Anrhydeddus Prifysgol Princeton, Doethor Anrhydeddus Prifysgol Caergrawnt, Gwobr Dannie Heinema am Ffiseg Fathemategol, Gwobr Lilienfeld Edit this on Wikidata
Gwefan http://www.hawking.org.uk/ Edit this on Wikidata
Tîm/au University College Boat Club Edit this on Wikidata
Llofnod
Hawkingsig.svg

Ffisegwr damcaniaethol, cosmolegydd ac awdur llyfrau ar seryddiaeth a gwyddoniaeth oedd Stephen William Hawking CH, CBE, FRS, FRSA (8 Ionawr 194214 Mawrth 2018)[1][2]; awdur y gyfrol ddylanwadol A Brief History of Time (1988). Mae damcaniaeth y tyllau duon yn ddyledus i'w waith mathemategol arloesol yn ogystal â'r gwaith a wnaeth ar y cyd â Robert Penrose ar ddisgyrchian fel rhan o waith ehangach ar ddamcaniaeth perthnasedd cyffredinol a mecaneg cwantwm.

Cafodd ddiagnosis o glefyd motor niwron o fath ALS pan oedd yn 21 oed, yn 1963. Nid oedd disgwyl iddo fyw mwy na dwy flynedd. Gwaethygodd y symptomau dros y ddegawd ac er ei fod yn benderfynol o fyw bywyd annibynnol, fe'i berswadiwyd i ddefnyddio cadair olwyn erbyn diwedd y 1960au. Yn yr 1980au daliodd niwmonia ac yn y driniaeth cafodd driniaeth traceotomi a ddinistriodd yr hyn oedd yn weddill o'i lais. Yn 1986 dechreuodd ddefnyddio rhaglen gyfrifiadur "Equalizer" o Walter Woltosz, prif weithredwr Words Plus. Roedd yn gallu gwasgu botwm i ddewis geiriau o'r sgrîn er mwyn adeiladu brawddegau a fyddai yn cael ei lleisio gan syntheseinydd llais. Dros amser daeth y llais electronig amrwd gyda'r acen Americanaidd yn gysylltiedig â Hawking. Er fod lleisiau eraill a gwell wedi eu datblygu dros y blynyddoedd, cadwodd y llais gwreiddiol am ei fod yn uniaethu ag e.

Fe'i ganwyd yn Rhydychen. Yn 1950 pan benodwyd ei dad yn brif ymchwilydd National Institute for Medical Research, symudodd y teulu i St Albans, Swydd Hertford ble'r aeth i'r ysgol leol[3]. Priododd ddwywaith ac roedd ganddo dri o blant.

Llyfryddiaeth[golygu | golygu cod y dudalen]

Technegol[golygu | golygu cod y dudalen]

  • Singularities in Collapsing Stars and Expanding Universes, gyda D. W. Sciama, 1969.
  • Comments on Astrophysics and Space Physics Cyf 1, pennod 1 'The Large Scale Structure of Spacetime,' gyda George Ellis, 1973. ISBN 0-521-09906-4
  • The Large, the Small, and the Human Mind, (gyda Abner Shimony, Nancy Cartwright, a Roger Penrose), Cambridge University Press, 1997, ISBN 0-521-56330-5 (clawr caled), ISBN 0-521-65538-2 (clawr papur), Canto: ISBN 0-521-78572-3
  • Information Loss in Black Holes, Cambridge University Press, 2005
  • God Created the Integers: The Mathematical Breakthroughs That Changed History, Running Press, 2005 ISBN 0-7624-1922-9

Poblogaidd[golygu | golygu cod y dudalen]

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. Larsen 2005, pp. xiii, 2.
  2. Ferguson 2011, p. 21.
  3. Ferguson 2011, p. 22.


Baner LloegrEicon person Eginyn erthygl sydd uchod am Sais neu Saesnes. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.