Kabul

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Kabul
Kabul TV Hill view.jpg
Math prifddinas, dinas Edit this on Wikidata
Poblogaeth 3,678,034 Edit this on Wikidata
Sefydlwyd
  • 1200 Edit this on Wikidata
Cylchfa amser UTC+04:30 Edit this on Wikidata
Gefeilldref/i Tehran, Istanbul Edit this on Wikidata
Daearyddiaeth
Sir Kabul Edit this on Wikidata
Gwlad Baner Affganistan Affganistan
Arwynebedd 275,000,000 m² Edit this on Wikidata
Uwch y môr 1,790 metr Edit this on Wikidata
Gerllaw Afon Kabul Edit this on Wikidata
Cyfesurynnau 34.5328°N 69.1658°E Edit this on Wikidata
Golygfa ar hen ddinas Kabul

Prifddinas Affganistan yw Kabul. Fe'i lleolir yng ngogledd-ddwyrain y wlad, 1830m (6000 troedfed) uwchben lefel y môr ar lannau Afon Kabul.

Mae Kabul yn ddinas hynafol iawn. Mae ei hanes yn dechrau 3000 o flynyddoedd yn ôl ac mae wedi cael ei dinistrio a'i hailgodi nifer o weithiau. Mae lleoliad y ddinas ar y groesffordd rhwng de a gogledd y wlad a'i safle strategaidd yn gwarchod y mynedfa i Fwlch Khyber a'r ffordd hynafol i is-gyfandir India yn golygu fod pob goresgynydd yn ceisio ei meddianu a'i hamddiffyn. Dyna fu ei thynged pan safai yn llwybr Alecsander Mawr o Facedon a Genghis Khan, er enghraifft.

Am gyfnod Kabul oedd prifddinas Ymerodraeth y Mogwliaid (1504 - 1738) cyn iddi gael ei symud i Ddelhi. Daeth yn brifddinas Affganistan yn 1773.

Bu'n dyst i ymyrraeth yr Undeb Sofietaidd yn y wlad ar ddiwedd y 1970au ac yn bencadlys i lywodraeth ffwndamentalaidd y Taleban. Dioddefodd rhannau o'r ddinas gryn ddifrod pan ymsododd lluoedd yr Unol Daleithiau arni i ddymchwel llywodraeth y Taleban yn 2001.

Flag of Afghanistan.svg Eginyn erthygl sydd uchod am Affganistan. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.