Beison

Oddi ar Wicipedia
Neidio i: llywio, chwilio
Beison
Amrediad amseryddol: 2–0 Miliwn o fl. CP
Pleistosenaidd Cynnar – Diweddar
Y beison Americanaidd
(Bison bison)
Y beison Ewropeaidd
(Bison bonasus)
Dosbarthiad gwyddonol
Teyrnas: Animalia
Ffylwm: Chordata
Dosbarth: Mammalia
Urdd: Artiodactyla
Teulu: Bovidae
Is-deulu: Bovinae
Genws: Bison
Rhywogaethau

B. bison
B. bonasus
B. antiquus
B. latifrons
B. occidentalis
B. palaeosinensis
B. priscus

Carnolyn eilrif-fyseddog (Lladin: Artiodactyla) sy'n gyfystyr â'r genws Bison yn is-deulu'r bucholion (neu Bovinae) yw'r beison. Dwy rywogaeth sy'n goroesi: y beison Americanaidd (a rennir yn ddwy is-rywogaeth: beison y gwastadedd a beison y coed) a'r beison Ewropeaidd. O'r pedair rhywogaeth a ddifodwyd, bu tair ohonynt (Bison antiquus, B. latifrons a B. occidentalis) yn byw yng Ngogledd America a'r llall, beison y stepdir (B. priscus), yn byw ar stepdiroedd o orllewin Ewrop drwy ganol a dwyrain Asia hyd at Ogledd America.[1][2]

O'r ddwy rywogaeth sydd wedi goroesi, mae'r beison Americanaidd (B. bison) i'w ganfod yng Ngogledd America'n unig; dyma'r math mwyaf niferus. Cam-alwyd ef yn "fual" (neu'n "fyfflo") droeon - yn anghywir felly - er nad yw'n perthyn yn agos ato. Mae gan B. bison ddwy isrywogaeth: beison y gwastatiroedd (B. b. bison) a beison y coed (B. b. athabascae) a gaiff ei enw o "Barc y Coed", Canada. Ailgyflwynwyd y beison Ewropeaidd (B. bonasus) i Ewrop ychydig yn ôl, yn ardal y Cawcasws (ardal y ffin rhwng Ewrop ac Asia).

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. Kurosawa Y.. "モノが語る牛と人間の文化 - ② 岩手の牛たち" (pdf). LIAJ News No.109 (Oshu city Cattle Museum): 29–31. http://liaj.lin.gr.jp/japanese/liajnews/liaj10909.pdf. Adalwyd 2016-04-06.
  2. HASEGAWA Y.,OKUMURA Y., TATSUKAWA H. (2009). "First record of Late Pleistocene Bison from the fissure deposits of the Kuzuu Limestone, Yamasuge,Sano-shi,Tochigi Prefecture,Japan" (pdf). Bull.Gunma Mus.Natu.Hist.(13) (Gunma Museum of Natural History and Kuzuu Fossil Museum): 47–52. http://www.gmnh.pref.gunma.jp/research/no_13/bulletin13_5.pdf. Adalwyd 2016-04-06.
Panda template.gif Eginyn erthygl sydd uchod am famal. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.