Alexander Graham Bell

Oddi ar Wicipedia
Neidio i: llywio, chwilio
Alexander Graham Bell
Alexander Graham Bell.jpg
Ganwyd 3 Mawrth 1847 Edit this on Wikidata
Caeredin Edit this on Wikidata
Bu farw 2 Awst 1922, 1 Awst 1922 Edit this on Wikidata (75 oed)
Achos: Clefyd y siwgr, pernicious anemia Edit this on Wikidata
Beinn Bhreagh Edit this on Wikidata
Alma mater Prifysgol Caeredin, Coleg Prifysgol Llundain, Ysgol Uwchradd Frenhinol Edit this on Wikidata
Gwaith ffisegydd Edit this on Wikidata
Cyflogwr Sefydliad Smithsonian Edit this on Wikidata
Aelod o Academi Gwyddonaeth Leopoldina yr Almaen, Cymdeithas Athronyddol Americana, Academi Genedlaethol y Gwyddorau, Academi Celf a Gwyddoniaeth America, Cymdeithas Phi Beta Kappa Edit this on Wikidata
Priod Mabel Gardiner Hubbard Edit this on Wikidata
Gwobr/au Gwobr Edison, Gwobr Elliott Cresson, Medal John Fritz, Medal Hughes, National Aviation Hall of Fame, Oriel yr Anfarwolion Genedlaethol Dyfeiswyr, Medal Albert Edit this on Wikidata
Llofnod
Alexander Graham Bell (signature).svg

Gwyddonydd, dyfeisiwr ac arloeswr blaengar Albanaidd oedd Alexander Graham Bell (3 Mawrth 18472 Awst 1922), sy'n cael ei gydnabod am ddyfeisio'r teleffôn. Roedd ei dad, ei dadcu a'i frawd i gyd wedi gwneud gwaith a oedd yn gysylltiedig â llefaru ac ynganu geiriau. Roedd ei fam a'i wraig yn gwbl fyddar, rhywbeth a ddylanwadodd yn fawr ar waith Bell.[1] Yn sgîl ei waith ymchwil ar glyw a llefaru, gwnaeth arbrofion gyda dyfeisiadau clyw ac yn ei dro, arweiniodd hyn ar Bell yn derbyn y patent cyntaf yn yr Unol Daleithiau am y teleffôn cyntaf ym 1876.[2] Serch hynny, ystyriai Bell fod ei ddyfais enwocaf yn amharu ar ei waith go iawn fel gwyddonydd a gwrthododd gael teleffôn yn ei swyddfa.[3] Pan fu farw Bell, roedd ffônau ledled yr Unol Daleithiau wedi tawelu am funud fel teyrnged i'r gwr a'u crëodd.[4]

Yn ystod bywyd Bell, dyfeisiodd eitemau eraill hefyd gan gynnwys ei waith arloesol ar hydroffoils ac aeronauteg. Ym 1888, daeth Bell yn un o sefydlwyr y Gymdeithas National Georgraphic.[5]

Ei Fywyd Cynnar[golygu | golygu cod y dudalen]

Ganwyd Alexander Bell yng Nghaeredin, Yr Alban ar y 3ydd o Fawrth, 1847.[3] Roedd ef a'i deulu'n byw yn 16 Stryd South Charlotte, Caeredin, Yr Alban a bellach ceir yno gofnod ar riniog y drws mai yn y fan honno y ganed Bell. Roedd ganddo ddau frawd: Melville James Bell (1845–1870) a Edward Charles Bell (1848–1867). Bu farw ei ddau frawd o'r diciau, Edward ym 1867 a Melville ym 1870.[6] Enw ei dad oedd yr Athro Alexander Melville Bell, a'i fam oedd Eliza Grace (née Symonds).[6] Er iddo gael ei eni fel "Alexander", pan oedd yn ddeg oed, plediodd ar ei dad i roi enw canol iddo fel oedd gan ei frodyr. Ar ei 11eg benblwydd, cytunodd ei dad a chafodd yr enw canol "Graham", enw a ddewiswyd o'i edmygedd at Alexander Graham, gwr o Giwba a gafodd ei drin gan ei dad ac a ddaeth yn ffrind i'r teulu.[7]

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]