Myfanwy Talog

Myfanwy Talog
Myfanwy Talog
Ganwyd	Myfanwy Talog Williams ; 31 Mawrth 1944 ; Caerwys
Bu farw	11 Mawrth 1995 ; Swydd Buckingham
Dinasyddiaeth	Cymru
Galwedigaeth	actor
Partner	David Jason

Actores o Gymru oedd Myfanwy Talog neu Myfanwy Talog Williams (31 Mawrth 1944 – 11 Mawrth 1995).^[1] Roedd hi'n wyneb a llais cyfarwydd ar lwyfannau a'r sgrin yng Nghymru a thu hwnt ers sawl degawd. O deledu plant cynnar yn y 1970au i raglenni poblogaidd BBC Cymru fel Ryan a Ronnie. Lleisiodd y gyfres cartŵn Wil Cwac Cwac ar S4C yn ogystal.

Bywyd cynnar

Ganwyd Myfanwy yng Nghaerwys, gogledd-ddwyrain Cymru. Roedd ganddi frawd iau, Gwilym. Hyfforddodd fel athrawes yng Nghaerdydd cyn cychwyn ar ei gyrfa ym myd y cyfryngau.

Gyrfa

Ymddangosai ar y rhaglen Gymraeg i blant, Teliffant, yn ystod y 1970au, yn ogystal â chwarae rhan Phyllis Doris yn y gyfres gomedi boblogaidd Ryan and Ronnie ar y BBC. Yn y 1980au ymddangosai yn yr operau sebon Cymraeg Coleg (1982) a Dinas ar S4C, ac mewn sawl cyfres gomedi Saesneg ar y BBC, gan gynnwys Bread a The Magnificent Evans. Yn ddiweddarach, roedd yn fwy cyfarwydd i'r genhedlaeth ifanc fel lleisydd y gyfres cartŵn Wil Cwac Cwac.

Mae plac ar wal y tŷ yn Stryd Fawr Caerwys lle roedd hi'n byw.^[2]

Talodd yr actores a'i chyfaill Christine Pritchard deyrnged iddi yn Barn [Ebrill 1995] drwy ddweud bod "llu o bobl wedi eu swyno gan ei hysbryd hael, ei charedigrwydd diarhebol, ei hwyl. Roedd ganddi hi'r gallu prin i fod yn 'un o'r hogia' ac i fod yn un o'r genod," ychwanegodd.^[3]

Cyfansoddodd Iwan Llwyd englyn fel coffa da amdani:^[3]

Er i dir yr eira ei dwyn - o'n plith
Y mae plethiad addfwyn
Ei blagur hi'n Ilenwi'r llwyn
A'i gwên yn deffro'r gwanwyn.

Bywyd personol

Roedd yn bartner i Syr David Jason ers i'r ddau gyfarfod yn y 1970au. Roedd Jason yn adnabod yr actores o Gymraes Olwen Rees wedi iddynt gyd-actio mewn addasiad ffilm o Under Milk Wood (1972). Yn 1977 daeth Jason i Gaerdydd i berfformio mewn drama a daeth Olwen Rees i wylio gyda'i ffrind Myfanwy. Syrthiodd y ddau mewn cariad a bu'r ddau yn bartneriaid am dros 18 mlynedd tan ei marwolaeth o ganser y fron.^[4]

Gwaith

(detholiad)

Theatr

Siwan (Theatrig)
Excelsior (Cwmni Theatr Gwynedd)
The Druid's Rest (Cwmni Theatr Gwynedd)
Y Lefiathan (Cwmni Theatr Cymru)
Under Milk Wood (Greenwich)
Blow to Bute Street (Made in Wales)

Teledu a Ffilm

Teliffant (BBC)
Ryan a Ronnie (BBC)
Gwenoliaid (S4C)
Coleg (S4C)
Dinas (S4C)
Bread (BBC)
The Magnificent Evans (BBC)
Brad (S4C)
Wil Cwac Cwac (S4C)
Tân ar y Comin (S4C)
Minafon (S4C)
Shakespeare: Y Dramâu wedi'u Hanimeiddio (S4C)
Plant y Tonnau (1986)
Yes, Prime Minister (BBC)
May to December (BBC)
Snow (BBC)
Within These Walls

Radio

Amrywiaeth o ddramâu i BBC Radio 4
Congrinero'r Gorllewin (1993)

Cyfeiriadau

↑ "Index entry". FreeBMD. ONS. Cyrchwyd 21 December 2018.
↑ Myfanwy: Dadorchuddio plac BBC 31 Mawrth 2006
1 2 Pritchard, Christine (Ebrill 1995). "Myfanwy Talog (1944-1995)". Barn 387.
↑ Sir David Jason opens up on tragic romance with Welsh actress , WalesOnline, 13 Hydref 2013. Cyrchwyd ar 21 Rhagfyr 2018.

Eginyn erthygl sydd uchod am un o Gymru. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.

[1] "Index entry". FreeBMD. ONS. Cyrchwyd 21 December 2018.

[2] Myfanwy: Dadorchuddio plac BBC 31 Mawrth 2006

[:0-3] 1 2 Pritchard, Christine (Ebrill 1995). "Myfanwy Talog (1944-1995)". Barn 387.

[4] Sir David Jason opens up on tragic romance with Welsh actress , WalesOnline, 13 Hydref 2013. Cyrchwyd ar 21 Rhagfyr 2018.

[1]

[2]

[3]

[4]