John Ralph Ormsby-Gore, Barwn 1af Harlech

Oddi ar Wicipedia
Neidio i: llywio, chwilio

Roedd John Ralph Ormsby-Gore, Barwn 1af Harlech (3 Gorffennaf, 181615 Gorffennaf, 1876) yn wleidydd Ceidwadol ac yn Aelod Seneddol dros Sir Gaernarfon a Gogledd Swydd Amwythig.[1]

Bywyd Personol[golygu | golygu cod y dudalen]

Ganwyd Ormsby-Gore ym 1816 yn Neuadd Brogyntyn, Swydd Amwythig yn fab i William Gore a Mary Jane Ormsby. Roedd Mary Jane Ormsby yn etifedd ystadau Glyn Cywarch, Clenennau a Brogyntyn, wrth ei phriodi hi newidiodd William Gore enw'r teulu i Ormsby-Gore. Fe fu William Ormsby-Gore yn AS Bwrdeistrefi Caernarfon a Gogledd Swydd Amwythig.

Cafodd ei addysgu yn Eton a Choleg Eglwys Crist, Rhydychen[2] Priododd Sarah merch ieuengaf Syr John Tysson Tyrell ym 1844;[3] bu iddynt un ferch Fanny Mary Katherine.[4]

Gyrfa gyhoeddus[golygu | golygu cod y dudalen]

Dechreuodd Ormsby-Gore ar ei yrfa gyhoeddus ym 1837 yn 21 oed pan gafodd ei ethol yn ddiwrthwynebiad fel Aelod Seneddol Ceidwadol Sir Gaernarfon. Ym 1841 ildiodd y sedd i Edward Douglas-Pennant.

Ym 1844 fe'i penodwyd yn Ystafellwas i'r Frenhines Victoria gan barhau yn y swydd honno hyd 1859.

Ym 1859 fe'i etholwyd yn Aelod Seneddol Ceidwadol dros Ogledd Swydd Amwythig gan ddal y sedd hyd ei ddyrchafu i'r bendefigaeth ym 1876.

Gwasanaethodd fel dirprwy Arglwydd Raglaw Swydd Amwythig ac fel Ynad Heddwch yn Swydd Amwythig a Sir Gaernarfon.

Fe'i crëwyd yn Barwn Harlech o Harlech[5] yn Sir Feirionnydd ar gais y prif weinidog Benjamin Disraeli. Gan nad oedd ganddo etifedd gwrywaidd rhoddwyd y Barwniaeth iddo gyda hawl gweddilliad statudol yn enwi ei frawd William yn etifedd tybiedig.

Marwolaeth[golygu | golygu cod y dudalen]

Llai na chwe mis ar ôl ei godi i'r bendefigaeth bu farw'r Arglwydd Harlech yn Nhŷ ei dad yng nghyfraith Boreham House, ger Chelmsford, Essex, lle y bu'n ceisio cyfnod o ymadferiad [6] wedi dioddef cyfres o boenau yn ei frest. Cafodd ei weddillion eu claddu yng nghladdgell y teulu yn Eglwys Selattyn, ger Croesoswallt.[7]

Gweler hefyd[golygu | golygu cod y dudalen]

Darlun o Ormsby Gore yn y Casgliad Frenhinol:

http://www.royalcollection.org.uk/collection/2906769/mr-john-ralph-ormsby-gore-1816-76

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. Cracroft's Peerage [1] adalwyd 9 Chwefror 2015
  2. Wrexham Advertiser 17 Gorffennaf 1876 t 5 erthygl "The Death of Lord Harlech"
  3. Cambrian - 15 Mehefin 1844 Hysbysiadau Teulu [2] adalwyd 9 Chwefror 2015
  4. Y Bywgraffiadur Arlein BULKELEY-OWEN , FANNY MARY KATHERINE ( 1845 - 1927 ), awdures [3] adalwyd 9 Chwefror 2015
  5. Llais Y Wlad — 28 Ebrill 1876 t 5 erthygl Beddgelert: Dyrchafiad Arglwydd Harlech [4] adalwyd 9 Chwefror 2015
  6. Y Dydd - 23 Mehefin 1876 t1 erthygl Newyddion[5] adalwyd 9 Chwefror 2015
  7. Y Dydd - 30 Mehefin 1876 erthygl Newyddion Cymreig [6] adalwyd 9 Chwefror 2015
Senedd y Deyrnas Unedig
Rhagflaenydd:
Thomas Assheton Smith
Sir Gaernarfon
18371841
Olynydd:
Edward Gordon Douglas-Pennant
Senedd y Deyrnas Unedig
Rhagflaenydd:
John Whitehall Dod
Rowland Clegg-Hill
Aelod Seneddol Gogledd Swydd Amwythig
18591876
Olynydd:
George Bridgeman
Stanley Leighton
Teitlau Pendefigaeth/Bonheddig
Rhagflaenydd:
Barwniaeth newydd
Barwn Harlech
18761876
Olynydd:
William Richard Ormsby-Gore