Garthewin

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Garthewin
Garthewin, Llanfair Talhaearn NLW3363362.jpg
Mathadeilad Edit this on Wikidata
Daearyddiaeth
LleoliadLlanfair Talhaearn Edit this on Wikidata
SirLlanfair Talhaearn Edit this on Wikidata
GwladBaner Cymru Cymru
Uwch y môr148.9 metr Edit this on Wikidata
Cyfesurynnau53.2203°N 3.62631°W Edit this on Wikidata
PerchnogaethRobert Wynne, Brownlow Wynne Cumming Edit this on Wikidata
Statws treftadaethadeilad rhestredig Gradd II* Edit this on Wikidata
Manylion

Plasdy ac ystad yng ngogledd Cymru yw Garthewin. Lleolir y plasdy ei hun ger Llanfair Talhaearn yn Sir Conwy. Roedd yn gartref i Wynniaid Melai a Garthewin. Mae ganddo le yn hanes y theatr yn Gymraeg oherwydd cysylltiad y theatr fach sydd yno â Saunders Lewis.

Theatr[golygu | golygu cod y dudalen]

Cafodd y Chwaraedy (Saesneg: The Playhouse) ei greu trwy ailadeiladu hen ysgubor ger y plasdy (codwyd yn wreiddiol yn 1722). Syniad R.O.F. Wynne oedd hynny. Clough Williams-Ellis (pensaer Portmeirion) oedd y pensaer. Mae'r muriau o gerrig gyda tho llechi a gynhelir gan ddwy fwa sylweddol o waith bric. Ychwanegwyd y llwyfan yn 1937-38.[1] Roedd seddi i ryw gant o gynulleidfa yno. Morris Jones oedd y cyfarwyddwr o 1946 ymlaen.[2]

Perfformwyd sawl un o ddramâu cynnar Saunders Lewis yng Ngarthewin, yn cynnwys Blodeuwedd (cyhoeddwyd 1948). Ymddangosodd y ddwy act gyntaf o'r ddrama honno yn Y Llenor yn 1923 a 1925 ond ym 1947 y gorffennodd Saunders y gwaith pan ofynnodd Chwaraewyr Garthewin iddo am ddrama i'w hactio yn y Chwaraedy.[3]

Llyfryddiaeth[golygu | golygu cod y dudalen]

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. Chwaraedy Garthewin, Y Theatre Trust.
  2. Frank Price Jones, Crwydro Gorllewin Dinbych (Cyfres Crwydro Cymru, 1969).
  3. Saunders Lewis, Blodeuwedd. Rhagymadrodd.

Dolenni allanol[golygu | golygu cod y dudalen]