Ffwng melog

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Ffwng melog
Armillaria mellea
Armillaria mellea, Honey Fungus, UK 1.jpg
Dosbarthiad gwyddonol
Teyrnas: Fungi
Dosbarth: Basidiomycota
Urdd: Agaricales
Teulu: Tricholomataceae
Genws: Armillaria[*]
Rhywogaeth: Armillaria mellea
Enw deuenwol
Armillaria mellea
(Vahl) P.Kumm. (1871)

Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r Tricholomataceae yw'r Ffwng melog (Lladin: Armillaria mellea; Saesneg: Honey Fungus).[1] 'Y Ffyngau Melog' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Tebyg i fêl, llawn mêl, neu felys yw 'melog'. Ceir enw Cymraeg arall ar y rhywogaeth hon, sef Careiau'r coed. Mae'r teulu Tricholomataceae yn gorwedd o fewn urdd yr Agaricales.

Mae bywoleuni (neu 'bioymoleuedd') yn cael ei gynhyrchu a'i allyrru gan y rhywogaeth hon, a cheir grwp o ffyngau tebyg. Ceir hefyd rhai bacteria, a llawer o organebau eraill sy'n cynhyrchu bywoleuni.

Mae'r rhywogaeth hon o ffwng i'w chael yn Ewrop, Asia, Affrica a Gogledd America.

Ffyngau[golygu | golygu cod y dudalen]

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion.[2] Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (mykes) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd.[3] Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Tricholomataceae[golygu | golygu cod y dudalen]

Mae gan Ffwng melog ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

Rhestr Wicidata:


rhywogaeth enw tacson delwedd
Arthromyces claviformis Arthromyces claviformis
Arthromyces claviformis T.J. Baroni & Lodge 972268.jpg
Arthromyces matolae Arthromyces matolae
Arthrosporella ditopa Arthrosporella ditopa
Asproinocybe brunneolilacina Asproinocybe brunneolilacina
Callistosporium palmarum Callistosporium palmarum
Callistosporium vinosobrunneum Callistosporium vinosobrunneum
Cellypha goldbachii Cellypha goldbachii
Cellypha goldbachii 203461.jpg
Gobled/ffiol y coed Pseudoclitocybe cyathiformis
Pseudoclitocybe cyathiformis 031123Aw.jpg
Neoclitocybe byssiseda Neoclitocybe byssiseda
Omphalia tralucida Omphalia tralucida
Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd[golygu | golygu cod y dudalen]

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. Gwefan y Bywiadur; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
  2. Erthygl Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr Microbiology Spectrum, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
  3. Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.
Safonwyd yr enw Ffwng melog gan un o brosiectau . Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran Bywiadur, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.