Cytsain ffrwydrol

Oddi ar Wicipedia
Neidio i: llywio, chwilio

Mewn seineg, cytsain stop yw cytsain ffrwydrol neu ffrwydrolyn lle y mae'r llwybr lleisiol yn cael ei rwystro er mwyn atal llif yr anadl. Gellir rhwystro'r anadl â'r tafod neu â'r gwefusau. Mae cytseiniaid ffrwydrol yn cyferbynnu â chytseiniaid trwynol lle y mae rhwystr i'r llwybr lleisiol ond mae'r anadl yn llifo trwy'r trwyn, ac â chytseiniaid ffrithiol lle y rhwystrir yr anadl yn rhannol.

Ceir y cytseiniaid ffrwydrol canlynol yn yr Wyddor Seinegol Ryngwladol (IPA):

IPA Disgrifiad Enghraifft
Iaith Sillafu IPA Ystyr
p ffrwydrolyn dwywefusol di-lais Cymraeg pâl [pʰaːl] pâl
b ffrwydrolyn dwywefusol lleisiol Cymraeg bardd [barð] bardd
t cytsain ffrwydrol orfannol di-lais Cymraeg y de tŷ [tʰiː]
d cytsain ffrwydrol orfannol lleisiol Cymraeg y de dŵr [duːr] dŵr
Xsampa-t'.png cytsain ffrwydrol olblyg ddi-lais Hindi टापू (āpū) [ʈaːpu] ynys
Xsampa-d'.png cytsain ffrwydrol olblyg leisiol Swedeg nord [nuːɖ] gogledd
Xsampa-J.png cytsain drwynol daflodol Ffrangeg agneau [aɲo] oen
Xsampa-c.png cytsain ffrwydol daflodol ddi-lais Hwngareg hattyú [hɒuː] alarch
Xsampa-k.png cytsain ffrwydrol ddi-lais felar Cymraeg sgwd [skuːd] sgwd
Xsampa-g.png cytsain ffrwydrol felar leisiol Cymraeg gŵr [guːr] gŵr
Xsampa-q.png cytsain ffrwydrol sefnigol ddi-lais Casacheg Қазақ Qazaq [qɑzɑq] Casachiad
Xsampa-Gslash.png cytsain ffrwydrol sefnigol leisiol Inuktitut utirama [ʔutiɢama] gan fy mod yn dychwelyd
ʡ cytsain ffrwydrol ardafodol di-lais iaith Chaida antl [ʡʌntɬ] dŵr
ʔ cytsain ffrwydrol lotol di-lais Hawäieg ōlelo [ʔoːlelo] iaith

Gweler hefyd[golygu]

Ffynonellau[golygu]

  • Ladefoged, Peter; Ian Maddieson (1996). The Sounds of the World's Languages. Rhydychen: Blackwell. ISBN 0-631-19814-8.