Cap ffibr hollt
| Cap ffibr hollt Inocybe rimosa
| |
|---|---|
| Dosbarthiad gwyddonol | |
| Teyrnas: | Fungi |
| Dosbarth: | |
| Urdd: | Agaricales |
| Teulu: | Cortinariaceae |
| Genws: | Pseudosperma[*] |
| Rhywogaeth: | Pseudosperma rimosum |
| Enw deuenwol | |
| Pseudosperma rimosum (Bull.) Matheny & Esteve-Rav. | |
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r Cortinariaceae yw'r Cap ffibr hollt (Lladin: Inocybe rimosa; Saesneg: Split Fibrecap).[1] 'Y Capiau Ffibr' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Y gair Groeg am y genws hwn yw Inocybe, sef 'cap wedi'i wneud o ffibr', a bathwyd y gair gan y botanegydd o Sweden, Elias Magnus Fries. Mae'r teulu Cortinariaceae yn gorwedd o fewn urdd yr Agaricales.
Mae'r cemegolion o fewn y ffwng yma'n wenwynig.
Mae'r rhywogaeth hon o ffwng i'w chael yn Ewrop.
Ffyngau
[golygu | golygu cod]Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion.[2] Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (mykes) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd.[3] Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.
Aelodau eraill o deulu'r Cortinariaceae
[golygu | golygu cod]Mae gan Cap ffibr hollt ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:
Rhestr Wicidata:
| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
|---|---|---|
| Cortinarius mairei | Cortinarius mairei | |
| Cortinarius mariae | Cortinarius mariae | |
| Cortinarius marmoratus | Cortinarius marmoratus | |
| Cortinarius meleagris | Cortinarius meleagris | |
| Cortinarius melimyxa | Cortinarius melimyxa | |
| Cortinarius melleomitis | Cortinarius melleomitis | |
| Cortinarius minoscaurus | Cortinarius minoscaurus |  |
| Cortinarius myxo-anomalus | Cortinarius myxo-anomalus | |
| Cortinarius naphthalinus | Cortinarius naphthalinus | |
| Cortinarius napivelatus | Cortinarius napivelatus |
Gweler hefyd
[golygu | golygu cod]Cyfeiriadau
[golygu | golygu cod]- ↑ Gwefan y Bywiadur;[dolen farw] CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
- ↑ Erthygl Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr Microbiology Spectrum, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
- ↑ Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.
Safonwyd yr enw Cap ffibr hollt gan un o brosiectau 
. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran Bywiadur, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.