Vladimir Putin

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Владимир Путин
Vladimir Putin
Vladimir Putin


Deiliad
Cymryd y swydd
7 Mai 2012
Rhagflaenydd Dmitry Medvedev
Cyfnod yn y swydd
7 Mai 2000 – 7 Mai 2008
Rhagflaenydd Boris Yeltsin
Olynydd Dmitry Medvedev

Cyfnod yn y swydd
8 Mai 2008 – 7 Mai 2012
Rhagflaenydd Viktor Zubkov
Olynydd Viktor Zubkov

Geni 7 Hydref 1952
Leningrad
Priod Ludmila Putina
Llofnod Putin signature.svg

Gwleidydd Rwsaidd ac Arlywydd Ffederasiwn Rwsia ers 2012 a chyn hynny o Fai 2000 hyd Fai 2008 yw Vladimir Putin (trawslythreniad amgen: Fladimir Pwtin[1]; Rwsieg: Влади́мир Влади́мирович Пу́тин) (ganed 7 Hydref 1952). Fe ddaeth yn arlywydd gweithredol ar 31 Rhagfyr 1999, yn olynydd i Boris Yeltsin, ac fe'i arwisgwyd yn arlywydd ar ôl etholiadau ar 7 Mai 2000. Yn 2004, fe'i ail-etholwyd am ail dymor a ddaeth i ben ar 2 Mawrth 2008; cafodd ei olynu gan Dmitry Medvedev. Yn ôl y cyfansoddiad ar y pryd, ni allai gael ei ail-ethol drachefn. Serch hynny, datganodd y byddai yn sefyll dros sedd yn y Duma fel ymgeisydd cyntaf ar restr etholiadol plaid Rwsia Unedig (Edinaya Rossiya). Agorodd hynny y posibilrwydd iddo gymryd swydd Prif Weinidog Rwsia o dan yr arlywydd newydd: un o benderfyniadau cyntaf Medvedev oedd cynnig y swydd honno iddo.

Mae swyddogion llywodraeth yr Unol Daleithiau wedi honni ei fod e wedi arwain ymyrraeth Rwsiadd yn Etholiad arlywyddol yr Unol Daleithiau, 2016 yn erbyn Hillary Clinton ac mewn cefnogaeth i Donald Trump, ond mae Putin wedi gwadu a beirniadu hyn sawl gwaith.[2]

Blynyddoedd cynnar a gyrfa gyda'r KGB[golygu | golygu cod y dudalen]

Ganed Putin yn Leningrad (St Petersburg heddiw) ar 7 Hydref 1952.

Graddiodd Putin o gangen ryngwladol Adran Cyfraith Prifysgol Wladwriaethol Leningrad ym 1975, ac ymunodd â'r KGB. Yn y brifysgol, daeth yn aelod o'r blaid gomiwnyddol, ac fe fu'n aelod tan fis Awst 1991.

Bywyd personol[golygu | golygu cod y dudalen]

Rhieni Putin, Vladimir Spiridonovich Putin a Maria Ivanovna Putina (née Shelomova)

Ei gyfnod yn brif weinidog a'i dymor cyntaf yn arlywydd[golygu | golygu cod y dudalen]

Tsietsnia[golygu | golygu cod y dudalen]

Gweler hefyd: Ail Ryfel Tsietsnia.

Wcráin[golygu | golygu cod y dudalen]

Ym mis Chwefror 2022, gorchmynnodd Putin filwyr Rwseg i oresgyn Wcráin.[3] Arweiniodd Rhyfel Rwsia ar Wcráin ar golli bywydau miloedd o filwyr Rwsaidd, a chreu oddeutu 10 miliwn o ffoaduriaid Wcreinaidd.[4]

Materion Tramor[golygu | golygu cod y dudalen]

Safbwyntiau[golygu | golygu cod y dudalen]

Mae Putin yn arddel safbwynt geidwadol ar faterion cymdeithasol, diwylliannol a gwleidyddol. Mae gwaith yr athronydd ffasgaidd Ivan Ilyin yn ddylanwad arno.[1] Mae sawl wedi dadansoddi yr hyn a elwir yn Pwtiniaeth sef credo wleidyddol a gweithredol Putin fel Arlywydd a Phrif Weinidog Ffederasiwn Rwsia.

Wiki letter w.svg   Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu at yr adran hon.

Baner RwsiaEicon person Eginyn erthygl sydd uchod am Rwsiad. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. 1.0 1.1 "Yr athronydd yn y Cremlin". pedwargwynt.cymru. Cyrchwyd 2022-03-01.
  2. "Putin says claims of Russian meddling in U.S. election are 'just some kind of hysteria'". Los Angeles Times. 2 June 2017.
  3. "Ukraine conflict: Russian forces invade after Putin TV declaration". BBC News (yn Saesneg). 2022-02-24. Cyrchwyd 24 February 2022.
  4. "Russia's war in Ukraine 'causing £3.6bn of building damage a week'". The Guardian. 3 Mai 2022.