Pengrych

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Pengrych
Sparassis crispa

Sparassis crispa 2.jpg

Dosbarthiad gwyddonol
Teyrnas: Fungi
Dosbarth: Basidiomycota
Urdd: Polyporales
Teulu: Sparassidaceae
Genws: Sparassis[*]
Rhywogaeth: Sparassis crispa
Enw deuenwol
Sparassis crispa

Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r Sparassidaceae yw'r Pengrych (Lladin: Sparassis crispa; Saesneg: Wood Cauliflower).[1] Ceir enw Cymraeg arall ar y rhywogaeth hon, sef Y pengrych. Mae'r teulu Sparassidaceae yn gorwedd o fewn urdd y Polyporales.

Mae'r rhywogaeth hon o ffwng i'w chael yn Ewrop a Gogledd America.

Lliw sborau'r fadarchen hon yw gwyn. O ran siâp, disgrifir y capan, neu gap y fadarchen fel un heb gapan. Gelwir y rhan oddi tan y capan yn hadbilen (neu'n 'hymeniwm') a cheir sawl math: arwyneb llyfn, tegyll, chwarennau (tyllau bychan), rhychau ayb; mae gan y fadarchen hon yr hyn a elwir yn: smooth. O ran y broses o gymeryd maeth, fe'i disgrifir fel maethiad saproffytig.

Ffyngau[golygu | golygu cod y dudalen]

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion.[2] Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (mykes) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd.[3] Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Sparassidaceae[golygu | golygu cod y dudalen]

Mae gan Pengrych ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

Rhestr Wicidata:


rhywogaeth enw tacson delwedd
Pengrych Sparassis crispa
Sparassis crispa JPG1.jpg
Sparassiella longistipitata Sparassiella longistipitata
Sparassis brevipes Sparassis brevipes
Sparassis brevipes.jpg
Sparassis cystidiosa Sparassis cystidiosa
Sparassis laminosa Sparassis laminosa
Sparassis latifolia Sparassis latifolia
Sparassis minoensis Sparassis minoensis
Sparassis nemecii Sparassis nemecii
Sparassis nemecii 1.jpg
Sparassis ramosa Sparassis ramosa
Sparassis spathulata Sparassis spathulata
Sparassis.spathulata.001..jpg
Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd[golygu | golygu cod y dudalen]

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. Gwefan y Bywiadur; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
  2. Erthygl Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr Microbiology Spectrum, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
  3. Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.
Safonwyd yr enw Pengrych gan un o brosiectau . Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran Bywiadur, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.