Eglwys y Santes Non, Llydaw

Oddi ar Wicipedia
Neidio i: llywio, chwilio
Eglwys y Santes Non, Dirinonn.

Saif Chapel santez Nonn (Cymraeg: Eglwys y Santes Non), ym mhentref Dirinonn, Penn-ar-Bed, Llydaw. Cysegrwyd yr eglwys i Dewi Sant (Llydaweg: Divy) a'i fam Non. Cychwynwyd adeiladu'r eglwys bresennol yn 1588. Ceir ystafell (neu 'gyntedd') llawn o gerfluniau'r Deuddeg Apostol, sy'n dyddio i 1618. Ceir llawer o wrthrychau crefyddol hynafol yn yr eglwys a'i hadeiladau, a'r rheiny o safon uchel, ac wedi'u cadw'n dda.

Ar wahân i'r brif egwlys ceir capel, Calfaria carreg ac esgyrndy.

Credir mai tardiadd enw'r plwyf yw naill ai cywasgiad o'r enw Dewi a Non neu'r gair am goed derw sef 'deri Non'[1].

Y capel[golygu | golygu cod y dudalen]

Defnyddir y capel heddiw fel amgueddfa i'r creiriau hynafol.

Codwyd y capel yn 1577 yn lle adeilad cynharach. Cadwyd sarcoffagws garreg Non, fodd bynnag, yn yr union le a chredir mai Atelier du Folgoët fu'n gyfrifol am ei addurno, yn 1450. Mae'r capel yn siap petrual gyda chlochdy bychan a thŵr ar ei ben. Mae'r gisant (cerflun o'r person) yn dynodi y santes yn gorwedd ar ei hyd, gyda llyfr yn ei dwylo. Gorffwysa'i phen ar ddraig, sy'n ein hatgoffa o chwedl iddi ladd draig ddrwg ac iddi darddu o Gymru. Mae gan y feddrod hon chwe phanel, gyda cherfweddau (reliefs) o'r deuddeg apostol ac arfbeisiau'r teuluoedd hynny a gododd arian i dalu am y feddrod a'r capel cynharach, yn enwedig Simon de Kerbringal. Yn ystod y Chwyldro Ffrengig anrheithiwyd yr arfbeisiau gan y werin, drwy eu cerfio a'u tocio gyda chynion neu gerrig.

Ceir yma hefyd gerflun o Santes Non, ar du allan un o'r waliau ger y brif fynedfa a cherfluniau eraill i Santes Ann, Santes Catrin, Santes Fiacre a Dewi Sant ei hun. Darluniwyd Non a Dewi hefyd mewn ffenestr liw cywrain.

Eglwysi a llefydd a enwyd ar ôl Non[golygu | golygu cod y dudalen]

Rhestr Wicidata:

Diweddarwch y rhestr nawr | WQS | Chwiliwch am ddelweddau


# Eglwys neu Gymuned Delwedd Cyfesurynnau Lleoliad Wicidata
1 Bae Santes Non
St Non's Bay (8497).jpg
51°52′16″N 5°15′58″W / 51.871°N 5.266°W / 51.871; -5.266 Sir Benfro Q24666070
2 Capel y Santes Non
Chapel of our lady and St Non..JPG
51°52′20″N 5°16′08″W / 51.8722°N 5.2688°W / 51.8722; -5.2688 Sir Benfro Q5073091
3 Eglwys Santes Non, Llanycefn
St Non's Church, Llanycefn - geograph.org.uk - 603939.jpg
51°52′45″N 4°46′03″W / 51.879272°N 4.767612°W / 51.879272; -4.767612 Sir Benfro Q28852330
4 Eglwys y Plwyf, Dirinonn
Dirinon (30) Chapelle Sainte-Nonne Cropped.jpg
48°23′52″N 4°16′07″W / 48.3978°N 4.2686°W / 48.3978; -4.2686 Penn-ar-Bed Q19892333
5 Eglwys y Santes Non 51°45′21″N 4°07′01″W / 51.7559°N 4.11705°W / 51.7559; -4.11705 Sir Benfro Q17743094
6 Eglwys y Santes Nonna, Altarnun
Altarnun, Cornwall, St Nona's Church - geograph.org.uk - 223517.jpg
50°36′17″N 4°30′46″W / 50.604608°N 4.512809°W / 50.604608; -4.512809 Cernyw Q7594983
7 Ffynnon y Santes Non 51°52′21″N 5°16′06″W / 51.8724°N 5.26841°W / 51.8724; -5.26841 Sir Benfro Q17743367
8 Llan-non
Llanon strydfawr.jpg
52°16′57″N 4°10′44″W / 52.2825°N 4.17902°W / 52.2825; -4.17902 Ceredigion Q6661685
9 Llan-non, Sir Gaerfyrddin
The Greyhound Inn, Llannon - geograph.org.uk - 1175551.jpg
51°45′18″N 4°07′03″W / 51.7551°N 4.1175°W / 51.7551; -4.1175 Sir Gaerfyrddin Q6661651
Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Darllen pellach (yn Ffrangeg)[golygu | golygu cod y dudalen]

  • Sculpteurs sur pierre en Basse-Bretagne. Les Ateliers du XVe au XVIIe Siècle" by Emmanuelle LeSeac'h. Cyhoeddwyd gan Presses Universitaires de Rennes. ISBN 978-2-7535-3309-7.

Gweler hefyd[golygu | golygu cod y dudalen]

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]