Bonet ymyl aur

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Bonet ymyl aur
Mycena aurantiomarginata

Mycena aurantiomarginata 286839.jpg

Dosbarthiad gwyddonol
Teyrnas: Fungi
Dosbarth: Basidiomycota
Urdd: Agaricales
Teulu: Tricholomataceae
Genws: Mycena[*]
Rhywogaeth: Mycena aurantiomarginata
Enw deuenwol
Mycena aurantiomarginata

Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r Tricholomataceae yw'r Boned ymyl aur (Lladin: Mycena aurantiomarginata; Saesneg: Golden Edge Bonnet).[1] 'Y Bonedau' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Bathwyd y gair yn 1821 (Boletus, sef 'madarchen') gan Linnaeus. Mae'r teulu Tricholomataceae yn gorwedd o fewn urdd yr Agaricales.

Disgrifiwyd ac enwyd y tacson yma'n wreiddiol gan y naturiaethwr Elias Magnus Fries.

Mae'r rhywogaeth hon o ffwng i'w chael yn Ewrop, Asia, Affrica a Gogledd America.

Lliw sborau'r fadarchen hon yw gwyn. Gelwir y rhan oddi tan y capan yn hadbilen (neu'n 'hymeniwm') a cheir sawl math: arwyneb llyfn, tegyll, chwarennau (tyllau bychan), rhychau ayb; mae gan y fadarchen hon yr hyn a elwir yn: tegyll. O ran y broses o gymeryd maeth, fe'i disgrifir fel maethiad saproffytig.

Ffyngau[golygu | golygu cod y dudalen]

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion.[2] Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (mykes) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd.[3] Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Tricholomataceae[golygu | golygu cod y dudalen]

Mae gan Boned ymyl aur ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

Rhestr Wicidata:


rhywogaeth enw tacson delwedd
Clitocybe amoenolens Clitocybe amoenolens
Clitocybe brumalis Clitocybe brumalis
Jakob E. Lange- Flora agaricina Danica. Vol. 1- TAB. 38 - Clitocybe brumalis.jpg
Clitocybe candicans Clitocybe candicans
Clitocybe blanc Rombas 2011.jpg
Clitocybe clavipes Clitocybe clavipes
Clitocybe.clavipes2.-.lindsey.jpg
Clitocybe diatreta Clitocybe diatreta
2007-09-22 Clitocybe diatreta.jpg
Clitocybe metachroa Clitocybe metachroa
Clitocybe metachroa BW42.2.jpg
Clitocybe sinopica Clitocybe sinopica
Clitocybe Sinopica.JPG
Twmffat/twndish blodiog Clitocybe vibecina
Clitocybe.vibecina.-.lindsey.jpg
Twmffat/twndish peraroglus Clitocybe fragrans
Clitocybe-fragrans-duft-trichterling.jpg
Twmffat/twndish rhychog Clitocybe rivulosa
Clitocybe rivulosa 20081116w.JPG
Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd[golygu | golygu cod y dudalen]

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. Gwefan y Bywiadur; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
  2. Erthygl Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr Microbiology Spectrum, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
  3. Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.
Safonwyd yr enw Bonet ymyl aur gan un o brosiectau . Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran Bywiadur, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.