Bizerte

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Bizerte
BIZERT.JPG
Mathmunicipality of Tunisia Edit this on Wikidata
Poblogaeth142,966 Edit this on Wikidata
Cylchfa amserCET Edit this on Wikidata
Gefeilldref/i
Kalamata, Tanger, Port Said, Annaba, Palermo, Oran Edit this on Wikidata
Daearyddiaeth
SirBizerte Edit this on Wikidata
GwladBaner Tiwnisia Tiwnisia
Arwynebedd34 km² Edit this on Wikidata
Uwch y môr4 metr Edit this on Wikidata
Cyfesurynnau37.2744°N 9.8739°E Edit this on Wikidata
Cod post7000 Edit this on Wikidata

Dinas a phorthladd yng ngogledd Tiwnisia ar lan y Môr Canoldir yw Bizerte. Gorwedd 66 km i'r gogledd-orllewin o'r brifddinas, Tiwnis, tua dwy filltir i'r de o'r Cap Blanc, pwynt mwyaf gogleddol cyfandir Affrica. Mae ganddi boblogaeth o tua 111,000. Bizerte yw prifddinas a chanolfan weinyddol talaith Bizerte.

Sefydlwyd dinas yno gan y Ffeniciaid yn yr 8g CC fel Hippo Zarytus, y mwyaf gogleddol o'u porthladdoedd, a chafodd ei datblygu eto dan reolaeth Carthago. Y Carthaginiaid oedd y cyntaf i gloddio camlas i gysylltu Llyn Bizerte, i'r de o'r ddinas, a'r môr. Agorwyd felly un o'r harbwrs gorau yn y Môr Canoldir sy'n dal i fod yn brysur heddiw. Cafodd Bizerte ei meddiannu yn ei thro gan y Rhufeiniaid, y Bysantiaid, yr Arabiaid (a newidiasant yr enw i Bizerte), y Sbaenwyr, yr Otomaniaid a'r Ffrancod. Dan yr Otomaniaid roedd Bizerte yn ganolfan i'r corsairs Mwslemaidd ac adeiladwyd tref newydd (la ville nouvelle) a phorthladd milwrol yno gan Ffrainc yn y 19eg ganrif. Oherywdd ei phwysigrwydd milwrol bu'r Ffrancod yn gyndyn iawn i ollwng eu gafael ar y ddinas a fu'r olaf i gael ei rhyddhau yn 1963, saith mlynedd ar ôl Rhyfel Annibyniaeth Tiwnisia, ar gost o fwy na fil o fywydau i'r Tiwnisiaid.

Heddiw mae'n ganolfan weinyddol a masnachol. Er bod y porthladd yn bwysig o hyd mae twristiaeth yn dechrau datblygu hefyd, er nad ar raddfa fawr eto. Prif atyniadau'r ddinas yw'r hen harbwr, y kasbah a medina gerllaw, a thraethau'r gogledd.

Canol Bizerte
Hen harbwr Bizerte