14 Gorffennaf

14 Gorffennaf yw'r cant naw-deg pumed (rhif 195) dydd o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (y 196ed mewn blynyddoedd naid). Erys 170 diwrnod arall hyd ddiwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau

• 1760 - Brwydr Emsdorf, un o frwydrau'r Rhyfel Saith Mlynedd
• 1789 - Y Chwyldro Ffrengig: Cipio'r Bastille ym Mharis.
• 1958 - Irac yn dod yn Weriniaeth.
• 1965 - Twnnel Mont Blanc yn agor, gan gysylltu Ffrainc a'r Eidal.
• 1966 - Gwynfor Evans yn ennill sedd gyntaf Plaid Cymru yn is-etholiad Caerfyrddin

Genedigaethau

Gerald Ford

Ingmar Bergman

• 1602 - Jules Mazarin, gwleidydd (m. 1661)
• 1785 - Stéphanie de Virieu, cerflunydd (m. 1873)
• 1860 - Owen Wister, llenor (m. 1938)
• 1862 - Gustav Klimt, arlunydd (m. 1918)
• 1865 - Marguerite Verboeckhoven, arlunydd (m. 1949)
• 1868
  • Gertrude Bell, llenores, teithwraig ac archaeolegydd (m. 1926)
  • Helen Gibson, arlunydd (m. 1938)
• 1912
  • Woody Guthrie, canwr, cyfansoddwr ac ymgyrchydd asgell chwith o'r Unol Daleithiau (m. 1967)
  • Northrop Frye, beirniad llenyddol ac academydd (m. 1991)
• 1913 - Gerald Ford, 38ain Arlywydd yr Unol Daleithiau (m. 2006)
• 1916 - Erna Emhardt, arlunydd (m. 2009)
• 1918 - Ingmar Bergman, cyfarwyddwr ffilm (m. 2007)
• 1919 - Lino Ventura, actor (m. 1987)
• 1930 - R. H. Williams, chwaraewr rygbi'r undeb (m. 1993)
• 1960 - Jane Lynch, actores a chantores
• 1971 - Howard Webb, dyfarnwr pêl-droed
• 1974
  • David Mitchell, comediwr ac actor
  • Maxine Peake, actores
• 1977 - Victoria, Tywysoges Sweden
• 1983 - Igor Andreev, chwaraewr tenis
• 1985
  • Billy Celeski, pêl-droediwr
  • Phoebe Waller-Bridge, actores a chynhyrchydd

Marwolaethau

Julie Manet

Maryam Mirzakhani

• 1223 - Philippe II, brenin Ffrainc, 57
• 1742 - Richard Bentley, awdur, 80
• 1817 - Anne Louise Germaine de Stael, awdures, 51
• 1877 - Richard Davies, bardd, 44
• 1939 - Heva Coomans, arlunydd, 79
• 1960 - Fernande Barrey, arlunydd, 67
• 1965 - Adlai Stevenson, gwleidydd, 65
• 1966 - Julie Manet, arlunydd, 87
• 1980 - Aneirin Talfan Davies, awdur, 71
• 1983 - Anna Zawadzka, arlunydd, 95
• 1987 - Gretna Campbell, arlunydd, 65
• 1991 - Constance Stokes, arlunydd, 85
• 1996 - Traute von Kaschnitz, arlunydd, 88
• 2002 - Joaquín Antonio Balaguer Ricardo, gwleidydd, 95
• 2003 - Vera Krafft, arlunydd, 93
• 2006 - Alice Kaira, arlunydd, 93
• 2008 - Riek Schagen, arlunydd, 94
• 2010 - Syr Charles Mackerras, arweinydd cerddorfa, 84
• 2017 - Maryam Mirzakhani, mathemategydd, 40
• 2018
  • Christa Dichgans, arlunydd, 78
  • Myra Landau, arlunydd, 91
• 2022
  • Erica Pedretti, arlunydd, 92
  • Ivana Trump, model a gwraig fusnes, 73

Gwyliau a chadwraethau

• Gŵyl genedlaethol Ffrainc (Diwrnod y Bastille)
• Diwrnod Weriniaeth (Irac)

---

Gwelwch hefyd:

14 Mehefin - 14 Awst -- rhestr dyddiau'r flwyddyn