Parddu haidd

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Parddu haidd
Ustilago hordei
Nsr-slika-330.png
Dosbarthiad gwyddonol
Teyrnas: Fungi
Dosbarth: Basidiomycota
Urdd: Ustilaginales
Teulu: Ustilaginaceae
Genws: Ustilago[*]
Rhywogaeth: Ustilago hordei
Enw deuenwol
Ustilago hordei

Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r Ustilaginaceae yw'r Parddu haidd (Lladin: Ustilago hordei; Saesneg: Barley Covered Smut).[1] Y Gwir-Barddu yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Huddygl, smwt, neu'r carbon a ddaw o ganlyniad i dân yw 'parddu', fel arfer a chyfeirir yma at liw'r ffwng. Mae'r ffwng yma'n medru difa gweiriau fel ŷd, gwenith neu rug. Mae'r teulu Ustilaginaceae yn gorwedd o fewn urdd y Ustilaginales.

Ffyngau[golygu | golygu cod y dudalen]

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion.[2] Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (mykes) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd.[3] Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Ustilaginaceae[golygu | golygu cod y dudalen]

Mae gan Parddu haidd ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

Rhestr Wicidata:


rhywogaeth enw tacson delwedd
Melanopsichium pennsylvanicum Melanopsichium pennsylvanicum
Sporisorium andropogonis Sporisorium andropogonis
Sporisorium andropogonis-aciculati Sporisorium andropogonis-aciculati
Sporisorium apludae Sporisorium apludae
Sporisorium capillipedii Sporisorium capillipedii
Sporisorium destruens Sporisorium destruens
Sporisorium lepturi Sporisorium lepturi
Sporisorium moniliferum Sporisorium moniliferum
Sporisorium ophiuri Sporisorium ophiuri
Sporisorium sacchari Sporisorium sacchari
Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd[golygu | golygu cod y dudalen]

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. Gwefan y Bywiadur; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
  2. Erthygl Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr Microbiology Spectrum, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
  3. Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.
Safonwyd yr enw Parddu haidd gan un o brosiectau . Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran Bywiadur, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.