Epa

Oddi ar Wicipedia
Neidio i: llywio, chwilio
Epaod
Hominoidea
Tsimpansî
Dosbarthiad gwyddonol
Teyrnas: Animalia
Ffylwm: Chordata
Dosbarth: Mammalia
Urdd: Primates
Is-urdd: Haplorrhini
Uwchdeulu: Hominoidea
Gray, 1825
Teiprywogaeth
Homo sapiens
Linnaeus, 1758
Teulu

Proconsulidae
Afropithecidae
Hylobatidae
Hominidae

Mae'r Epa (enw Lladin: Hominoidea) yn perthyn i'r grŵp digynffon a enwir primat ac yn frodorol o Affrica. Mae ei symudiad rhydd yn wahanol iawn i lawer brimatau eraill, yn enwedig yng nghymal yr ysgwydd. Ceir dwy gainc o'r uwchdeulu Hominoidea: y gibon, neu'r 'epa lleiaf'; a'r hominid, sef yr 'epa mwyaf'. Mae'n anifail gwaed cynnes gyda ffwr ar ei groen. Yr Epa mwyaf yw'r gorila cyffredin.

Llinach esblygiad gyda'r is-deulu Homininae wedi'i amlygu. Uwch y blwch melyn, mae'r uwchdeulu hwn: Hominoidea. Oddi tano gwelir y ddau lwyth Hominini a Gorillini. Rhanwyd gydag amser i ddau genws: Homo a Pan. Nid yw'r islwythi wedi'u nodi ar y siart.

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]