Neidio i'r cynnwys

Cyngor Bro Morgannwg

Oddi ar Wicipedia
Cyngor Bro Morgannwg
Mathawdurdod unedol yng Nghymru Edit this on Wikidata
Daearyddiaeth
GwladBaner Cymru Cymru
Cyfesurynnau51.413685°N 3.183486°W Edit this on Wikidata
Cod postCF64 5UY Edit this on Wikidata
Map

Cyngor Bro Morgannwg (neu Cyngor Bwrdeistref Sirol Bro Morgannwg[1]) yw'r corff llywodraethu ar gyfer Bro Morgannwg. Cafodd ei redeg gan y Blaid Geidwadol ar ôl etholiadau lleol y Deyrnas Unedig yn 2008, gan gymryd y cyngor drosodd o ddim rheolaeth gyffredinol. Yn dilyn etholiadau 2012, ni ddychwelodd i unrhyw reolaeth gyffredinol, ac arhosodd felly yn dilyn etholiadau 2017. [2][3]

Cefndir

[golygu | golygu cod]

Daeth awdurdod unedol newydd Cyngor Bro Morgannwg i rym ar 1 Ebrill 1996, yn dilyn diddymiad De Morgannwg. Disodlodd hyn Gyngor Bwrdeistref Bro Morgannwg, a oedd wedi bod yn awdurdod ail haen i Gyngor Sir De Morgannwg.

Arddodiad gwleidyddol

[golygu | golygu cod]

Fel rheol, cynhelir etholiadau bob pum mlynedd, gyda'r etholiad nesaf wedi'i drefnu ar gyfer Mai 2022.[4] Cynhaliwyd yr etholiad diwethaf ar 4 Mai 2017,[3] a chyn hynny 3 Mai 2012.[2]

Arweiniodd y Cynghorydd Ceidwadol, John Thomas, y cyngor yn dilyn etholiadau mis Mai 2017, ond ymddiswyddodd o’r grŵp Ceidwadol ynghyd â’i gabinet yn 2019. Ym mis Mai 2019 daeth Neil Moore Llafur (a oedd wedi arwain y cyngor tan fis Mai 2017) yn arweinydd y cyngor, gyda glymblaid o 14 aelod Llafur, 8 cyn gynghorydd Ceidwadol a phedwar Annibynnwr Cyntaf Llantwit.[5][6]

Cyfansoddiad cyfredol

[golygu | golygu cod]
Cysylltiad grŵp Aelodau
Ceidwadwyr 15
Llafur Cymru 13
Grŵp Annibynnol 8
Annibynwyr Cyntaf Llantwit 4
Plaid Cymru 4
Annibynnol 3
cyfanswm 47

Canlyniadau hanesyddol

[golygu | golygu cod]
Blwyddyn Ceidwadwyr Llafur Plaid Cymru Annibynnol UKIP Dems Rhydd
2017 23 14 4 6 0 0
2012 11 22 6 7 1 0
2008 25 13 6 3 0 0
2004 20 16 8 3 0 0
1999 22 18 6 0 0 1
1995[7] 6 36 5 0 0 0

Wardiau etholiadol

[golygu | golygu cod]
Wardiau etholiadol ym Mro Morgannwg

Rhennir y fwrdeistref sirol yn 23 ward etholiadol sy'n dychwelyd 47 cynghorydd. Mae rhai o'r wardiau hyn yn cyd-fynd â chymunedau (plwyfi) o'r un enw. Gall wardiau eraill gwmpasu sawl cymuned ac mewn rhai achosion gall cymunedau gwmpasu mwy nag un ward.

Gweler hefyd

[golygu | golygu cod]

Cyfeiriadau

[golygu | golygu cod]
  1. ↑ Cyrnodeb Adroddiad Bro Morgannwg (PDF). Commisiwn Ffiniau.
  2. 1 2 "Vale of Glamorgan Council elections 2012: Results". Penarth Times (yn Saesneg). Cyrchwyd 2021-07-16.
  3. 1 2 "Cyngor Bro Morgannwg". BBC Cymru Fyw. Cyrchwyd 2021-07-16.
  4. ↑ "Etholiadau Llywodraeth Leol". www.valeofglamorgan.gov.uk. Cyrchwyd 2021-07-16.
  5. ↑ "Arwienydd Wleidyddol Newydd i Gyngor Bro Morgannwg". www.valeofglamorgan.gov.uk. Cyrchwyd 2021-07-16.
  6. ↑ Discombe, Matt (2019-05-15). "Tory rebels pledge support to Labour in shock council twist". WalesOnline (yn Saesneg). Cyrchwyd 2021-07-16.
  7. ↑ "Canolfan Etholiadau Prifysgol Plymouth" (PDF).

Dolen allanol

[golygu | golygu cod]