Charles Taylor (chwaraewr rygbi)

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Charles Taylor
Ganwyd 8 Mai 1863 Edit this on Wikidata
Cymru Edit this on Wikidata
Bu farw 24 Ionawr 1915 Edit this on Wikidata (51 oed)
Banc Dogger Edit this on Wikidata
Dinasyddiaeth Teyrnas Unedig Prydain Fawr ac Iwerddon Edit this on Wikidata
Alma mater
  • Royal Naval College Edit this on Wikidata
Galwedigaeth chwaraewr rygbi'r undeb Edit this on Wikidata
Chwaraeon
Tîm/au Tîm rygbi'r undeb cenedlaethol Cymru, Clwb Rygbi Cymry Llundain, Blackheath F.C. Edit this on Wikidata
Gwlad chwaraeon Cymru Edit this on Wikidata

Chwaraewr rygbi'r undeb rhyngwladol dros Gymru a Clwb rygbi Blackheath oedd y Capten Beiriannydd Charles Gerald Taylor LVO (8 Mai 186324 Ionawr 1915). Yn ei waith pob dydd roedd yn swyddog gyda'r Llynges Frenhinol. Ef oedd y chwaraewr rygbi rhyngwladol dros Gymru cyntaf a laddwyd ar faes y gad yn ystod y Rhyfel Byd Cyntaf. Roedd Taylor yn athletwr amryddawn ac ar un adeg roedd yn bencampwr neidio â pholyn Cymru.

Gyrfa filwrol[golygu | golygu cod y dudalen]

Yn enedigol o Riwabon ar 8 Mai 1863, ymunodd Taylor a'r Llynges Frenhinol ar 1 Gorffennad 1885 ac fe'i penodwyd yn Beiriannydd Cynorthwyol Dros Dro. Cafodd ei ddyrchafu yn beiriannydd ar 1 Medi 1890 ac yna'n brif beiriannydd ar 30 Rhagfyr 1900. Daeth yn is-gapten beiriannydd ar 26 Mawrth 1903 a'i ddyrchafu yn gadlywydd beiriannydd ar 30 Rhagfyr 1904. Cafodd ei benodi'n Aelod o'r Pedwerydd Dosbarth o'r Urdd Frenhinol Fictoriannaidd gan Frenin Sior V ar 3 Chwefror 1911. Ar 7 Chwefror 1912 cafodd ei ddyrchafu'n Gapten Beiriannydd.

Treuliodd Taylor y rhan fwyaf o'i yrfa mewn sefydliadau hyfforddi, ond yn fuan ar ôl dechrau'r Rhyfel Byd Cyntaf, ar 16 Medi 1914, cafodd ei benodi i HMS Queen Mary. Ar 20 Tachwedd cafodd ei adleoli i HMS Tiger. Ar 24 Ionawr 1915, roedd Tiger yn un o'r llongau oedd yn rhan o Frwydr Glan Dogger. Daeth HMS Tiger dan ymosodiad y llong Almaenig SMS Blücher, a lladdwyd Taylor yn y frwydr. Ni chafodd Taylor ei gladdu yn y môr a chafodd ei gorff ei ddychwelyd i Brydain i'w gladdu ym Mynwent Newydd Tavistock yn Nyfnaint.

Gyrfa rygbi[golygu | golygu cod y dudalen]

Mae'n annhebygol bod Taylor wedi chwarae rygbi dros Riwabon. Roedd yn chwarae pêl-droed cyn y gadawodd adref yn 16 oed i gofrestru fel myfyriwr mewn peirianneg forwrol ar HMS Marlborough yn Portsmouth. Yno y cafodd ei droi'n chwaraewr rygbi. Roedd yn aelod o dîm rygbi HMS Marlborough pan chwaraeodd dros Gymru am y tro cyntaf yn erbyn Lloegr yn 1884, a hynny o dan gapteniaeth Charlie Newman ym Mhencampwriaeth y Gwledydd Cartref.[1] Collodd Cymru'r gem chwaraeodd Taylor yn nwy gem ddiwethaf yr ymgyrch yn erbyn yr Alban ac Iwerddon. Yn 1884 cafodd Taylor ei ddewis eto i chwarae dros Gymru, mewn tîm a oedd yn cynnwys nifer o gapteiniaid y gorffennol a'r dyfodol, gan gynnwys Arthur Gould, Tom Clapp, Frank Hancock ynghyd a Charlie Newman. Sgoriodd Taylor am y tro cyntaf yn ystod Pencampwriaeth 1885 pan lwyddodd i drosi cais William Stadden, ond ni chafodd y pwyntiau eu cofnodi ar y pryd ac felly ni chafodd unrhyw bwyntiau yn ystod ei yrfa ryngwladol yn ôl cofnodion swyddogol.

Yn 1885, roedd Taylor ymhlith grwp o Gymry a ddaeth at ei gilydd i ffurfio clwb i 'alltudion' Llundain. Ffurfiwyd y clwb ym Mehefin 1885 a phenodwyd Taylor yn aelod o'r pwyllgor yn y cyfarfod cyntaf. Ar 21 Hydref, daeth yn aelod o dîm cyntaf erioed Cymry Llundain. Ymhen amser, byddai Cymry Llundain yn tyfu'n glwb llewyrchus gan feithrin nifer o chwaraewyr rhyngwladol. Roedd y tîm cyntaf hwnnw y chwaraeai Taylor iddo yn cynnwys chwech o chwaraewyr rhyngwladol: Arthur Gould, Martyn Jordan, Thomas Judson, T. Williams a Rowley Thomas yn ogystal a Taylor ei hun.

Yn 1886, roedd Taylor yn aelod o dîm Frank Hancock a arbrofodd gyda'r system tri chwarter am y tro cyntaf mewn gem ryngwladol. Bu'r arbrawf yn aflwyddiannus ac newidiodd Hancock ei dacteg yn ystod y gem.

Chwaraeodd Taylor ei gem olaf dros Gymru yn 1887 a hynny mewn buddugoliaeth yn erbyn y Gwyddelod ym Mhenbedw.

Gemau rhyngwladol a chwaraewyd[golygu | golygu cod y dudalen]

Cymru

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. Prescott, Gwyn (2014). Call Them to Remembrance: The Welsh Rugby Internationals who died in the Great War. St. David.s Press. ISBN 978-1-902719-37-5.

Llyfryddiaeth[golygu | golygu cod y dudalen]

  • Griffiths, Terry (1987). The Phoenix Book of International Rugby Records. London: Phoenix House. ISBN 0-460-07003-7.
  • Jenkins, John M.; et al. (1991). Who's Who of Welsh International Rugby Players. Wrexham: Bridge Books. ISBN 1-872424-10-4.
  • Smith, David; Williams, Gareth (1980). Fields of Praise: The Official History of The Welsh Rugby Union. Cardiff: University of Wales Press. ISBN 0-7083-0766-3.
  • Prescott, Gwyn (2014). Call Them to Remembrance: The Welsh Rugby Internationals who died in the Great War. ISBN 978-1-902719-37-5.

Dolenni allanol[golygu | golygu cod y dudalen]

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]