Cap tyllog eurog
| Cap tyllog eurog Aureoboletus gentilis
| |
|---|---|
| Dosbarthiad gwyddonol | |
| Teyrnas: | Fungi |
| Dosbarth: | |
| Urdd: | Boletales |
| Teulu: | Boletaceae |
| Genws: | Aureoboletus[*] |
| Rhywogaeth: | Aureoboletus gentilis |
| Enw deuenwol | |
| Aureoboletus gentilis (Quél.) Pouzar | |
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r Boletaceae yw'r Cap tyllog eurog (Lladin: Aureoboletus gentilis; Saesneg: Gilded Bolete).[1] 'Y Capiau Tyllog' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Gair arall am gap tyllog yw 'boled', a ddefnyddir hefyd i ddisgrifio rhai mathau o ffwng. Mae'r rhan oddi tano'n debycach i sbwng nag i degyll. Mae'r teulu Boletaceae yn gorwedd o fewn urdd y Boletales.
Mae'r rhywogaeth hon o ffwng i'w chael yn Ewrop.
Ffyngau
[golygu | golygu cod]Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion.[2] Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (mykes) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd.[3] Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.
Aelodau eraill o deulu'r Boletaceae
[golygu | golygu cod]Mae gan Cap tyllog eurog ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:
Rhestr Wicidata:
| rhywogaeth | enw tacson | delwedd |
|---|---|---|
| Xerocomus cheoi | Xerocomus cheoi | |
| Xerocomus chostensis | Xerocomus chostensis | |
| Xerocomus cyaneibrunnescens | Xerocomus cyaneibrunnescens | |
| Xerocomus davidiicola | Xerocomus davidiicola | |
| Xerocomus declivitatum | Xerocomus declivitatum | |
| Xerocomus delphinus | Xerocomus delphinus | |
| Xerocomus dispersus | Xerocomus dispersus | |
| Xerocomus doodhcha | Xerocomus doodhcha | |
| Xerocomus emileorum | Xerocomus emileorum | |
| Xerocomus engelii | Xerocomus engelii |
Gweler hefyd
[golygu | golygu cod]Cyfeiriadau
[golygu | golygu cod]- ↑ Gwefan y Bywiadur; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
- ↑ Erthygl Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr Microbiology Spectrum, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
- ↑ Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.
Safonwyd yr enw Cap tyllog eurog gan un o brosiectau 
. Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran Bywiadur, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.