Bysedd y meirw

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Bysedd y meirw
Xylaria polymorpha
Dead man's fingers Xylaria polymorpha.jpg
Dosbarthiad gwyddonol
Teyrnas: Fungi
Dosbarth: Ascomycota
Urdd: Xylariales
Teulu: Xylariaceae
Genws: Xylaria[*]
Rhywogaeth: Xylaria polymorpha
Enw deuenwol
Xylaria polymorpha

Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r Xylariaceae yw'r Bysedd y meirw (Lladin: Xylaria polymorpha; Saesneg: Dead Man's Fingers).[1] Y Cyrn A'r Bysedd yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Mae'r ddau air yma'n cyfeirio at siapau'r ffyngau sydd yn y grwp hwn. Mae'r teulu Xylariaceae yn gorwedd o fewn urdd y Xylariales.

Disgrifiwyd ac enwyd y tacson yma'n wreiddiol gan y naturiaethwr Christiaan Hendrik Persoon.

Mae'r rhywogaeth hon o ffwng i'w chael yn Ewrop.

Ffyngau[golygu | golygu cod y dudalen]

Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion.[2] Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (mykes) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd.[3] Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.

Aelodau eraill o deulu'r Xylariaceae[golygu | golygu cod y dudalen]

Mae gan Bysedd y meirw ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:

Rhestr Wicidata:


rhywogaeth enw tacson delwedd
Dafaden bedw Hypoxylon multiforme
Annulohypoxylon.multiforme.-.lindsey.jpg
Dafaden cyll Hypoxylon fuscum
Hypoxylon fuscum, Gladde kogelzwam (2).jpg
Dafaden ffawydd Hypoxylon fragiforme
Hypoxylon Fragiforme.jpg
Dafaden rydlyd Hypoxylon rubiginosum
Hypoxylon rubiginosum 2012-03-14.JPG
Hypoxylon aeruginosum Hypoxylon aeruginosum
Hypoxylon allantoideum Hypoxylon allantoideum
Hypoxylon anomalum Hypoxylon anomalum
Hypoxylon howeanum Hypoxylon howeanum
Hypoxylon howeanum G3.1.jpg
Hypoxylon tinctor Hypoxylon tinctor
Hypoxylon vogesiacum Hypoxylon vogesiacum
Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefyd[golygu | golygu cod y dudalen]

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. Gwefan y Bywiadur; CELl, lle ceir enwau safonol Cymraeg. Adalwyd 21 Chwefror 2020.
  2. Erthygl Fungal Diversity Revisited: 2.2 to 3.8 Million Species gan Hawksworth DL ac Lücking R yn y dyddlyfr Microbiology Spectrum, cyfrol 5, rhif 4, tud. 79–95. Cyhoeddwyd Gorffennaf 2017; Microbiology Spectrum; isbn=978-1-55581-957-6
  3. Gwefan palaeos.com; adalwyd 21 Chwefror 2020.
Safonwyd yr enw Bysedd y meirw gan un o brosiectau . Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran Bywiadur, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.