Henry Morton Stanley

Oddi ar Wicipedia
Neidio i: llywio, chwilio
Henry Morton Stanley

Newyddiadurwr a fforiwr yn Affrica oedd Syr Henry Morton Stanley (29 Ionawr 1841 - 10 Mai 1904), a anwyd yn Ninbych.

Bywgraffiad[golygu]

Ei enw bedydd oedd John Rowlands. Roedd yn blentyn llwyn a pherth ac fe'i magwyd mewn tloty yn Llanelwy sydd bellach yn ysbyty (Ysbyty H. M. Stanley). Cychwynodd fel llongwr ar fwrdd llong a deithiai i Unol Daleithiau America. Roedd hefyd yn ohebydd papur newydd. Mae'n fwyaf enwog am ddod o hyd i'r cenhadwr David Livingstone a oedd ar goll yn Affrica. Yn ôl yr hanes, pan gyfarfu'r cenhadwr coll llefarodd y geiriau enwog "Dr. Livingstone, I presume?". Ysgrifennodd dri llyfr am ei daith yn Affrica i ddarganfod Livingstone, a ddaeth yn werthwyr gorau eu cyfnod.

Roedd yn un o sefydlwyr Gwladwriaeth Rydd y Congo. Rhoddodd ei enw i nifer o nodweddion daearyddol, er bod enwau rhai ohonynt wedi eu newid yn ddiweddarach; "Stanleyville" oedd hen enw dinas Kisangani, a "Rhaeadr Stanley" oedd hen enw Rhaeadr Boyoma yn y Congo. Saif Mynydd Stanley ar y ffîn rhwng Gweriniaeth Ddemocrataidd y Congo ac Iwganda, sef y trydydd mynydd uchaf yn Affrica.

Llyfryddiaeth[golygu]

Llyfrau Stanley[golygu]

  • How I found Livingstone (1872)
  • Through the Dark Continent (1878)
  • In Darkest Africa (1890)
  • Autobiography (1909)

Llyfrau amdano[golygu]

  • Adar Brith; cyfeirir ato yn y llyfr hwn a gyhoeddwyd yn 2005.
  •  ?Thomas Gee (dienw), Henry Moreton Stanley (1890)

Cyfeiriadau[golygu]

Dolennau allanol[golygu]

Comin Wikimedia
Mae gan Gomin Wikimedia gyfryngau sy'n berthnasol i:
Baner CymruEicon person Eginyn erthygl sydd uchod am Gymro neu Gymraes. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.