Togo

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Togo
Armoiries du Togo.svg
ArwyddairWork, Liberty, Homeland Edit this on Wikidata
Mathgweriniaeth, gwladwriaeth sofran, gwlad Edit this on Wikidata
Lb-Togo.ogg Edit this on Wikidata
PrifddinasLomé Edit this on Wikidata
Poblogaeth7,797,694 Edit this on Wikidata
Sefydlwyd
  • 27 Ebrill 1960 Edit this on Wikidata
AnthemSalut à toi, pays de nos aïeux Edit this on Wikidata
Pennaeth llywodraethVictoire Dogbé Tomegah Edit this on Wikidata
Cylchfa amserUTC±00:00 Edit this on Wikidata
Iaith/Ieithoedd
  swyddogol
Ffrangeg Edit this on Wikidata
Daearyddiaeth
Rhan o'r canlynolGorllewin Affrica Edit this on Wikidata
GwladBaner Togo Togo
Arwynebedd56,785 ±1 km² Edit this on Wikidata
Yn ffinio gydaBwrcina Ffaso, Ghana, Benin Edit this on Wikidata
Cyfesurynnau8.25°N 1.18333°E Edit this on Wikidata
Gwleidyddiaeth
Corff gweithredolGovernment of Togo Edit this on Wikidata
Corff deddfwriaetholNational Assembly Edit this on Wikidata
Swydd pennaeth
  y wladwriaeth
President of Togo Edit this on Wikidata
Pennaeth y wladwriaethFaure Essozimna Gnassingbé Eyadéma Edit this on Wikidata
Swydd pennaeth
  y Llywodraeth
Prime Minister of Togo Edit this on Wikidata
Pennaeth y LlywodraethVictoire Dogbé Tomegah Edit this on Wikidata
ArianWest African CFA franc Edit this on Wikidata
Canran y diwaith7 ±1 % Edit this on Wikidata
Cyfartaledd plant4.584 Edit this on Wikidata
Mynegai Datblygiad Dynol0.503 Edit this on Wikidata

Gwlad ar arfordir deheuol Gorllewin Affrica yw Gweriniaeth Togo neu'n syml: Togo ("Cymorth – Sain" Ynganiad ); yr enw swyddogol yw'r enw Ffrangeg: République Togolaise). Mae'n ffinio â Ghana yn y gorllewin, Benin yn y dwyrain, a Bwrcina Ffaso yn y gogledd.

Mae'n ymestyn i'r de tuag at Gwlff Gini, lle mae ei phrifddinas Lomé. Roedd ganddi boblogaeth o tua 6.7 miliwn yn 2013 ac mae ei harwynebedd yn 57,000 km2, sy'n gwneud Togo yn un o wledydd lleiaf Affrica ac yn dair gwaith maint Israel.[1]

O'r 11g i'r 16g daeth llwythi o bobl yno o bob cyfeiriad. Yna hyd at y 18g, roedd ei harfordir yn llawn o fasnachwyr caethweision, gyda nifer o wledydd Ewropeaidd yn camdrin y brodorion mewn modd ciaidd iawn. Am adeg, galwyd Togo yn "The Slave Coast". Sicrhaodd y wlad annibyniaeth oddi ar Ffrainc yn 1960.[2]

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. Country Comparison :: Population. CIA World Factbook
  2. Togo. CIA – The World Factbook. Cia.gov. Adalwyd: 2012-01-08.