Tŷ coffi

Oddi ar Wicipedia
Neidio i'r panel llywio Neidio i'r bar chwilio
Café Mélange, Fienna, Awstria.
Tŷ coffi yn Hamburg, yr Almaen.

Mae tŷ coffi (neu "gaffi") yn adeilad lle cynigir lluniaeth a byrbrydoedd ac sy'n arbenigo mewn coffi ffres. Mae'r traddodiad tŷ coffi wedi cael ei gadw, yn enwedig yn Fienna a Thwrci.

Adeiladwyd y tai coffi cyntaf yn yr Ymerodraeth Ottoman, yn enwedig yn Nghairo, Damascus ac Aleppo. Y tŷ coffi cyntaf yn Istanbul oedd y tro cyntaf i'r math hwn o siop gyrraedd cyfandir Ewrop.

Sefydlwyd y caffi cyntaf yng ngorllewin Ewrop yn Fenis ym 1647 o dan arcedau Sain Marc. Dilynwyd hwn gan dŷ coffi yn Rhydychen yn 1650. Yn 1652, agorwyd tŷ coffi arall yn Llundain o'r enw "Virginia Coffee-House". Roedd rhai o'r tai coffi hyn yn llefydd poblogaidd iawn, ac yn llefydd cymdeithasol iawn i'r bourgeois. Agorwyd caffis cyffredin ar gyfer ysgolheigion, cyfreithwyr ayyb. Roedd y caffi hefyd yn cynnig gwasanaeth y system bost ("Penny Post") a'r blychau post cyntaf. Mae'r tai bwyta hyn hefyd yn enwog am eu cyfraniad i ddatblygiad y papur newydd. Mae'r Spectator, a gyhoeddwyd gan Joseph Addison a Reed, yn enghraifft gan iddo gael ei olygu yn Button's Coffee-house.

Cafodd tŷ coffi Edward Lloyd gryn ddylanwad ar fyd yswiriannau gwledydd Prydain, gan mai yno y cyfarfu'r dynion a ddaeth ynghŷd i sefydlu'r cwmni yswiriant Lloyd's of London a'r rhestr gychod enwog a elwir yn "Lloyd's Register". Does wnelo'r lle ddim oll a Banc Lloyds, fodd bynnag.

Gweler hefyd[golygu | golygu cod y dudalen]

  • Coffi - ceir rhestr o'r amrywiaeth o ddiodydd coffi sydd ar gael mewn caffes.

Ffynonellau[golygu | golygu cod y dudalen]

  • The Character of a Coffee-House (1673) a Coffee-Houses Vindicated (1675), yn: Charles W. Colby (Hrsg.): Selections from the Sources of English History, B.C. 55 – A.D. 1832. Longmans, Green, Lkundain 1920.
  • Ulrich Im Hof: Das gesellige Jahrhundert. Gesellschaft und Gesellschaften im Zeitalter der Aufklärung. Beck, München 1982, ISBN 3-406-08708-6
  • Bryant Lillywhite: London coffee houses. A reference book of coffee houses in the 17th, 18th and 19th century. Allen & Unwin, Llundain 1963