Samnium

Oddi ar Wicipedia
(Ailgyfeiriad oddi wrth Samnitiaid)
Jump to navigation Jump to search
Yr Eidal tua 400 CC

Rhanbarth hanesyddol yn yr Eidal yn rhan ddeheuol canolbarth mynyddoedd yr Apenninau oedd Samnium (Osceg: Safinim; Eidaleg: Sannio). Yma y trigai'r Samnitiaid, grŵp ethnig o lwythau Sabelaidd a reolai'r ardal rhwng tua 600 CC a thua 290 CC. Roedd Samnium yn ffinio ar Latium yn y gogledd, ar Lucania yn y de, ar Campania yn y gorllewin ac ar Apulia yn y dwyrain. Y prif ddinasoedd oedd Bovaiamom, heddiw Bojano. a Malventum, yn ddiweddarach Beneventum, a heddiw Benevento).

Roedd y Samnitiaid wedi eu rhannu i o leiaf bedwar llwyth, y Pentri, gyda'u prifddinas yn Bovianum, y Caraceni, y Caudini a'r Hirpini. Bovianum oedd prifddinas y gynghrair.

Ymladdodd y Samnitiaid nifer o ryfeloedd yn erbyn Gweriniaeth Rhufain. Enillasant frwydr bwysig yn erbyn y Rhufeiniaid yn 321 CC, ond gorchfygwyd hwy yn 290 CC. Ymladdasant yn erbyn Rhyfain eto yn Rhyfel y Cyngheiriaid, ond gorchfygwyd hwy gan Lucius Cornelius Sulla yn 82 CC, gyda lladdfa fawr.