Rhestr o esgyrn y sgerbwd dynol

Oddi ar Wicipedia
Neidio i: llywio, chwilio
Sgerbwd Dynol
Human skeleton front cy.svg
Diagram o'r sgerbwd dynol
Anatomeg

Dyma restr o esgyrn y sgerbwd dynol.

Searchtool.svg
Prif erthygl: Sgerbwd dynol

Mae sgerbwd dynol oedolyn yn cynnwys 206 asgwrn. Mae'n cynnwys 270 o esgyrn ar enedigaeth, sy'n gostwng i 80 asgwrn yn y sgerbwd echelinol (28 yn y benglog a 52 yn y torso) a 126 esgyrn yn y sgerbwd atodol (32 × 2 yn yr eithafoedd uchaf, gan gynnwys y ddwy fraich a 31 × 2 yn yr eithafoedd isaf gan gynnwys y ddwy goes). Dydy’r cyfrif ddim yn cynnwys nifer o esgyrn bach sydd yn aml yn amrywiol, megis rhai o’r esgyrn sesamoid.

Cyflwyniad[golygu | golygu cod y dudalen]

Mae nifer yr esgyrn yn y sgerbwd yn newid gydag oedran, wrth i nifer o esgyrn ymdoddi. Bydd y broses ymdoddi fel arfer yn cael ei gwblhau yn y trydydd degawd o oedran. Mae'r esgyrn y benglog a'r wyneb yn cael eu cyfrif fel esgyrn ar wahân, er iddynt ymdoddi’n naturiol. Mae rhai o’r esgyrn sesamoid dibynadwy megis yr asgwrn pysennaidd yn cael eu cynnwys yn y cyfrif, tra bod eraill, megis yr esgyrn sesamoid hallux, yn cael eu hepgor. Gall unigolion gael mwy neu lai o esgyrn na’r nifer sydd wedi rhestru isod oherwydd amrywiadau anatomegol neu genetig.

Yr esgyrn[golygu | golygu cod y dudalen]

Y meingefn (asgwrn cefn)[golygu | golygu cod y dudalen]

Prif erthygl Asgwrn cefn Mae gan oedolyn llawn dwf 26 o esgyrn yn y meingefn, tra gall plentyn gael 34.

Y thoracs (y frest)[golygu | golygu cod y dudalen]

Fel arfer mae 25 o esgyrn yn y frest, ond bydd gan tua 0.8% o’r boblogaeth asennau gyddfol ychwanegol (asennau serfigol). Mae asennau gyddfol yn gyffredin mewn rhai anifeiliaid megis ymlusgiaid.

  • Sternwm (1) Enwau eraill: ‘’asgwrn y frest; clwyd y ddwyfron; clwyd ais’’
  • Yr asennau (24, yn 12 pâr)

Cranium (penglog, creuan)[golygu | golygu cod y dudalen]

Mae 22 o esgyrn yn y benglog. Gan gynnwys yr asgwrn hyoid ac esgyrn y glust ganol, mae’r pen yn cynnwys 29 o esgyrn.

Y Fraich[golygu | golygu cod y dudalen]

Mae cyfanswm o 64 o esgyrn yn y fraich.

Pelfis (Y clun, isgeudod, ceudod pelfig, gwregys pelfig)[golygu | golygu cod y dudalen]

Mae gan y pelfis tri rhanbarth:

  • Iliwm
  • Ischiwm
  • Pwbis (2)

Y Goes[golygu | golygu cod y dudalen]

  • Forddwyd (2)
  • Padell pen-glin (2)
  • Tibia (2)
  • Ffibwla (2)
  • Y droed (52 asgwrn, 26 ym mhob troed)
    • Tarsws
      • Asgwrn y sawdl (2)
      • Talws (2)
      • Asgwrn cychog (2)
      • Asgwrn cunffurf canolig (2)
      • Asgwrn cunffurf canolradd (2)
      • Asgwrn cunffurf ochrol (2)
      • Asgwrn ciwboid (2)
    • Metatarsol (10)
    • Ffalangau’r droed
      • Ffalangau procsimol (5 × 2 = 10)
      • Ffalangau canolradd (4 x 2 = 8)
      • Ffalangau distal (5 x 2 = 10)

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

Bones of the Human Body

Geiriadur yr Academi

Geiriadur Prifysgol Cymru

Termau nyrsio a bydwreigiaeth Ysgol Astudiaethau Nyrsio a Bydwreigiaeth, Prifysgol Cymru, Bangor, 1997 ISBN 0904567958

Rhybudd Cyngor Meddygol[golygu | golygu cod y dudalen]


Cyngor meddygol

Sgrifennir tudalennau Wicipedia ar bwnc iechyd er mwyn rhoi gwybodaeth sylfaenol, ond allen nhw ddim rhoi'r manylion sydd gan arbenigwyr i chi. Mae llawer o bobl yn cyfrannu gwybodaeth i Wicipedia. Er bod y mwyafrif ohonynt yn ceisio osgoi gwallau, nid ydynt i gyd yn arbenigwyr ac felly mae'n bosib bod peth o'r wybodaeth a gynhwysir ar y ddalen hon yn anghyflawn neu'n anghywir.

Am wybodaeth lawn neu driniaeth ar gyfer afiechyd, cysylltwch â'ch meddyg neu ag arbenigwr cymwys arall!