Neidio i'r cynnwys

Irena Veisaitė

Oddi ar Wicipedia
Irena Veisaitė
Ganwyd9 Chwefror 1928 Edit this on Wikidata
Cawnas Edit this on Wikidata
Bu farw11 Rhagfyr 2020 Edit this on Wikidata
o COVID-19 Edit this on Wikidata
Vilnius Edit this on Wikidata
DinasyddiaethBaner Lithwania Lithwania
Alma mater
  • Prifysgol y Wladwriaeth, Moscaw
  • Prifysgol Saint Petersburg Edit this on Wikidata
Galwedigaethacademydd, ysgrifennwr, ysgolhaig llenyddol, theatrolegydd, adolygydd theatr, llenor dysgedig Edit this on Wikidata
PriodGrigori Kromanov Edit this on Wikidata
Gwobr/auMedal Goethe, Croes Cadlywydd Urdd Teilyngdod Gweriniaeth Ffederal yr Almaen Edit this on Wikidata

Awdur ym myd y theatr a aned yn Cawnas, Lithwania yw Irena Veisaitė (9 Chwefror 192811 Rhagfyr 2020) sy'n cael ei hystyried yn nodigedig am ei gwaith fel academydd ac ymgyrchydd dros hawliau dynol. Mae'n Iddew a oroesodd yr Holocost.

Fe'i ganed yn ar 9 Chwefror 1928. Wedi gadael yr ysgol mynychodd Brifysgol y Wladwriaeth, Mosgo.[1][2]

Enillodd ddoethuriaeth yn Leningrad ym 1963 gyda thraethawd hir ar farddoniaeth Heinrich Heine, a bu’n ddarlithydd yng ngholeg yr athro yn Vilnius rhwng 1953 a 1997. Mae hi hefyd wedi bod yn bennaeth Canolfan Ddiwylliannol Thomas Mann yn Nida, Lithwania. Dyfarnwyd Medal Goethe iddi yn 2012 am ei chyfraniad i'r cyfnewid diwylliannol rhwng yr Almaen a Lithwania. [3][4][5]

Hi yw Llywydd tymor hir 'Cymdeithas Agored y Sefydliad' yn Lithwania (Open Society Foundations (OSF)) a sefydlwyd gan y gŵr busnes George Soros.

Mae hi hefyd yn adnabyddus am fynd i'r afael â chomiwnyddiaeth yn ei gwaith, ac mae wedi dweud mewn cyfweliad â Deutsche Welle fod "y Sofietiaid yn ddrwg iawn, iawn. Yn wahanol i'r Natsïaid, ond nid yn well."[6]

Yn 1990, ynghyd â'r Athro Cheslovas Kudaba, cyd-sefydlodd Sefydliad Lithwania Agored Atviros Lietuvos Fondas. Hyd at 1993, roedd yn is-gadeirydd bwrdd Cronfa Agored Lithwania; ym 1993-2000, roedd yn gadeirydd y bwrdd. Aelod o Fwrdd Sefydliad y Gymdeithas Agored (Budapest) a sefydliadau anllywodraethol rhyngwladol eraill, aelod o Ganolfan Ddiwylliannol Thomas Mann yn Nida, aelod o Bwyllgor Cenedlaethol Lithwania UNESCO, a Chyngor Celf Gweinyddiaeth Diwylliant Lithwania.

Gweithgareddau cymdeithasol ac aelodaeth mewn sefydliadau[golygu | golygu cod]

1995 - Gorchymyn Grand Dug Lithwania Gediminas. 2002 - Sefydliad Sugihara - Gwobr Diplomyddion am Oes - Goddefgarwch Person y Flwyddyn. 2006 - Medal Teilyngdod Barbora Radvilaitė am Ddiwylliant ac Addysg. 2008 - Bathodyn anrhydeddus Gweinyddiaeth Addysg a Gwyddoniaeth Lithwania. 2012 - Dyfarnwyd Medal Goethe i Sefydliad Goethe am ei weithgareddau gydol oes, sef y grym y tu ôl i gyfnewidfa ddiwylliannol yr Almaen-Lithwania, am ei chreadigrwydd a'i dewrder dinesig i ddweud yr hyn nad yw pawb yn hoffi ei glywed.

Anrhydeddau[golygu | golygu cod]

Enillodd un o brif wobrau Lithwania, sef y Orden des litauischen Großfürsten Gediminas.


Cyfeiriadau[golygu | golygu cod]

  1. Rhyw: Gemeinsame Normdatei. dyddiad cyrchiad: 12 Gorffennaf 2024.
  2. Dyddiad marw: "Irena Veisaitė".
  3. Galwedigaeth: Národní autority České republiky. dyddiad cyrchiad: 20 Rhagfyr 2022. Národní autority České republiky. dyddiad cyrchiad: 20 Rhagfyr 2022. Národní autority České republiky. dyddiad cyrchiad: 20 Rhagfyr 2022. Národní autority České republiky. dyddiad cyrchiad: 23 Chwefror 2023.
  4. Anrhydeddau: https://www.goethe.de/resources/files/pdf290/liste_preistraegerinnen_goethe-medaille_1955-20222023.pdf. https://www.bundespraesident.de/SharedDocs/Berichte/Bekanntgabe-Ordensverleihung/2008-Verleihungen.html. dyddiad cyrchiad: 2 Hydref 2020.
  5. http://www.goethe.de/uun/gme/m12/en9323683.htm
  6. http://www.dw.de/dw/article/0,,16148611,00.html